Thứ Hai, 23 tháng 6, 2014

ĐIỂM BÁO RFI: HỒNG KÔNG - TRUNG QUỐC - Dân chủ Hồng Kông, cái gai trong chân Bắc Kinh

Thứ hai 23 Tháng Sáu 2014
Cử tri Hồng Kông xếp hàng đi bỏ phiếu cho cuộc trưng cầu dân ý về dân chủ - REUTERS /Bobby Yip
Cử tri Hồng Kông xếp hàng đi bỏ phiếu cho cuộc trưng cầu dân ý về dân chủ - REUTERS /Bobby Yip

Mai Vân
Sự kiện các nhà dân chủ Hồng Kông tổ chức trưng cầu ý về thể thức bầu cử lãnh đạo rất được báo Pháp ngày đầu tuần này theo dõi bên cạnh những hồ sơ Irak, kinh tế Pháp hay Cúp bóng đá thế giới.

Le Figaro và Les Echos hầu như chạy cùng một dòng tựa : Tại Hồng Kông một cuộc trưng cầu bán chính thức để thách thức Bắc Kinh, tít của Les Echos, Le Figaro nêu cụ thể hơn : Hồng Kông : Các nhà dân chủ thách thức Bắc Kinh.
Điều mà các báo Pháp nêu bật trước tiên là thành công cuộc trưng cầu được dân chúng hưởng ứng nồng nhiệt, như ghi nhận của Le Figaro bên dưới dòng tựa.
Tờ báo nhìn thấy như "một cái gai trong chân của chàng khổng lồ Trung Quốc ", phe đối lập, các nhà dân chủ công khai thách thức Bắc Kinh. Tờ báo mô tả cảnh hàng ngàn người xếp hàng rồng rắn trước các phòng phiếu mở ra hôm qua.
Thành công này theo Le Figaro là do Bắc Kinh kiểm soát đời sống chính trị Hồng Kông, và người dân đặc khu hành chính này, trên nguyên tắc hưởng quyền tự trị và tự do, đã lo ngại khi thấy quyền của họ bị gặm nhắm và có nguy cơ biến mất dần.
Ngược lại thì Bắc Kinh không thể đáp ứng nguyện vọng dân chủ của người Hồng Kông, vì e ngại ảnh hưởng ở Trung Quốc, và đe dọa sự lãnh đạo của đảng cộng sản.
Còn mở đầu bài viết thông tín viên Les Echos nhìn thấy có một cái gì đấy khiêu khích trong việc tổ chức trung cầu ý kiến này, thể như để chế nhạo Bắc Kinh.
Tờ báo cũng ghi nhận trưng cầu thành công ngoài sức tưởng tượng của các nhà tổ chức, vượt xa ước mơ của họ : ở mức hiện tại đã có hơn 700 000 người tham gia trong lúc khi tung ra chiến dịch, họ chỉ hy vọng có được 300 000 người hưởng ứng.
Nhìn sang phía Bắc Kinh, Les Echos ghi nhận dấu hiệu bực dọc không ít trước sự kiện ở Hồng Kông. Tờ báo nêu một bằng chứng là thông báo của Trung Quốc : "cuộc trưng cầu dân ý trên thể thức bầu cử không có cơ sở pháp lý do đó bất hợp pháp và không có giá trị".
Les Echos có vẻ thích thú trước phản ứng của giới dân chủ Hồng Kông : Benny Tai, một người trong ban tổ chức, đã phản bác : đó là do "không hiểu biết về luật pháp và nhà nước pháp quyền ở Hồng Kông".
Les Echos nhắc lại sự kiện trang web cuộc trưng cầu trên mạng và báo Hồng Kông bị tin tặc tấn công, cho là sự việc này đã có tác động ngược lại với mong muốn của Bắc Kinh, vì tạo cho người Hồng Kông cảm giác là họ phải hành động khẩn cấp trước thái độ hung hăng của Bắc Kinh trên các chủ đề này.
Les Echos còn nhắc đến tác đông của "bạch thư " mà Trung Quốc công bố cách đây 2 tuần, trong đó khẳng định quyền lực của Bắc Kinh đối với Hồng Kông và cảnh báo giới dân chủ Hồng Kông. Điều này theo Les Echos đã không làm cho đầu óc người Hồng Kông " bớt sôi sục ".
Le Monde cũng chú ý đến sự kiện ở Hồng Kông, nhưng chỉ nói đến "cuộc trưng cầu ảo ở Hồng Kông ", tựa trang quốc tế.
Tờ báo cũng nhấn mạnh trên thành công cuộc trưng cầu ảo này mà theo tờ báo đã " vượt xa những ước mơ điên rồ nhất " của các nhà tổ chức. Cũng như đồng nghiệp Les Echos, Le Monde nhìn thấy một yếu tố của sự thành công đó là chiến dịch tấn công tin tặc đã mang lại " tính chính đáng đạo đức " cho sáng kiến các nhà dân chủ Hồng Kông.
Trung Quốc : Đàn áp gia tăng từ ngày ông Tập Cận Bình nắm quyền
Báo Le Figaro và La Croix hôm nay trở lại vụ luật sư Đường Kinh Lăng bị bắt và bị khép vào tội danh " khuynh đảo chế độ " như vợ của ông thông báo trên trang mạng thứ 7, 21/06 vừa qua.
Le Figaro nhìn thấy " cuộc săn lùng luật sư đòi phục hồi đất đai " mở ra rầm rộ ở Trung Quốc. Tờ báo chạy tựa như trên vì luật sư Đường Kinh Lăng là người chuyên bảo vệ nạn nhân đất đai bị chiếm đoạt, trưng thu và các nhà bảo vệ nhân quyền bị cầm tù.
Báo La Croix dưới tựa đề ngắn gọn " một luật sư Trung Quốc bị bắt về khuynh đảo Nhà nước  " ghi nhận trước tiên là từ ngày ông Tập Cận Bình lên nắm quyền cuối năm 2012, thi những vụ bắt bớ, hù dọa tăng cao.
Theo La Croix luật sư Đường Kinh Lăng đang bị giam ở Quảng Châu. Tờ báo cũng nhắc lại lai lịch của vị luật sư 43 tuổi, nổi tiếng vì bảo vệ những người tố cáo tham nhũng bị hạch sách, nạn nhân thuốc giả, những người đất đai bị trưng thu và không được bồi thường, do đó chính quyền đã không ưa thích gì ông , và ông đã nhiều lần bị kẻ lạ mặt chận đánh.
Ngay từ 2006, ông Đường Kinh Lăng đã mất giấy phép hành nghề, và như thế đã chuyển thành một trong những người vận đông bất phục tùng dân sự, không bạo động ở Trung Quốc, và càng bị lực lượng an ninh truy bức.
La Croix nhắc lại việc luật sư Đường Kinh Lăng bị bắt vào tháng 5 cùng với nhiều nhà hoạt động, người trí thức, luật sư, nhà báo v.v.. trước kỷ niệm 25 năm thảm sát Thiên an môn, ông đã bị kết tội "gây rối trật tự" nhưng bây giờ vấn đề trở nên nghiêm trọng, vì ông bị kết vào một tội chính trị.
Kinh tế Trung Quốc lệ thuộc vào sự hà hơi tiếp sức của Nhà nước
Nếu bình diện nhân quyền không tiến bộ, thì trên bình diện kinh tế, tình hình kinh tế Trung Quốc cũng không tươi sáng như nhận định của hai tờ Les Echos và Le Figaro.
Trong bài tựa đề kinh tế Trung Quốc được " tiêm truyền ", Les Echos nhận thấy là kinh tế Trung Quốc có vẻ ổn định nếu nhìn chỉ số mua sắm mà ngân hàng HSBC công bố cho tháng 6, đạt trên 50 (50, 8). Tuy nhiên đây là do chính quyền đã ra sức hổ trợ hoạt động kinh tế bằng cách đầu tư ồ ạt vào hạ tầng cơ sở, các ngân hàng được kuyến khích cho vây và các địa phương được kêu gọi chi tiêu một cách nhanh chóng ngân sách của họ.
Les Echos nhìn thấy là sự hổ trợ này sẽ có hệ quả : kinh tế Trung Quốc trong hai quý cuối 2014 sẽ vững chắc hơn hai quý đầu, tăng trưởng Trung Quốc sẽ hơn 7%.
Nhưng một số nhà quan sát không tỏ vẻ phấn khởi : kết quả đạt được do sự hỗ trợ, hà hơi tiếp sức của chính phủ và chứng minh là Bắc Kinh đã đi ngược lại những gì đã hứa tức là thiên về cải cách dài hạn hơn là chạy theo tăng trưởng trước mắt. Bắc Kinh vẫn tiếp tục chính sách chạy theo tăng trưởng tức thời bất chấp nguy cơ tăng thêm mất cân bằng nguy hiểm làm kinh tế Trung quốc suy yếu..
Dưới tựa đề khi Trung Quốc hoạt động chậm lại, ở trang kinh tế, Le Figaro nêu lên những yếu tố đang đe dọa nền kinh tế thứ nhì của hành tinh. Bài báo trích dẫn giáo sư Dominique Jolly, một người am tường tình hình Trung Quốc.
Trong những yếu tố nguy hiểm, bài báo mở đầu với nạn ô nhiễm, ví dụ Bắc Kinh với chỉ số ô nhiễm cao gấp 40 lần mực định của tổ chức y tế thế giới. Kế đến là Trung Quốc thường xuyên đói mặt với các vụ tai tiếng lương thực.
Mối nguy hiểm khác là tham nhũng đã trở nên một phương thức hoạt động, trong khi bất công xã hội tăng một cách ngọan mục với hố sâu giàu nghèo làm cho người ta kinh ngạc. Đây là một số điểm đen cho tương lai của Trung Quốc.
Trên bình diện kinh tế, tăng trưởng 10% trước đây, làm bao nhiêu nước thèm khác, đã thuộc về quá khứ. Hoạt động kinh tế chậm lại này có thể gây bất ổn định, vì dân chúng gặp khó khăn. Theo Dominique Jolly, tính chính đáng của giới lãnh đạo Trung Quốc nằm ở khả năng phát triển kinh tế của họ, mang lại sự trù phú, nâng cao đời sống người dân.
Bài báo nhìn thấy là Trung Quốc vẵn dựa vào gia công, xuất khẩu, nhưng lương hướng nhân công tăng cao hiện nạy là một khó khăn không nhỏ cho " xưởng gia công của thế giới ".
Hệ quả chính sách một con cũng được phân tích như một yếu tố nguy hiểm : những người trên 65 tuổi, hiện là 155 triệu sẽ tăng lên 260 triệu năm 2020 và 340 triệu năm 2050, và sẽ đặt ra nhiều vấn đề, y tế, bảo hiểm xã hội, trong lúc mà lục lượng lao động, sức mạnh của Trung Quốc hiện nay, sẽ cạn bớt đi.
Trên mặt chính trị, tờ báo nhận thấy sự thiếu vắng dân chủ cững sẽ là một nhược điểm của Trung Quốc.
Trong phần kết luận, bài báo hy vọng là lãnh đạo Trung Quốc tìm được cách đối phó, vì phần còn lại của thế giới sẽ gặp phiền toái khi Trung Quốc suy yếu đi.
Thái Lan, tai tiếng trong ngành hải sản
Báo Le Monde hôm nay, bên cạnh Hồng Kông còn nhìn xuống Đông Nam Á, chú ý đến " số phận hàng ngàn nô lệ bán cho chủ nhân thuyền đánh bắt tôm ở Thái Lan đang gây xì căn đan. "
Những người nô lệ này là người Miến Điện và Cam Bốt. Le Monde trích báo Anh, The Guardian, tả lại hành trình của họ : Myint Thein, một người Miến Điện cho biết đã trả tiền cho trung gian ở Miến Điện để họ tìm việc làm cho ông ở Thái lan. Khi đến nơi, đến cảng Kantan, thì mới biết là ông đã bị bán cho chủ thuyền đánh bắt tôm.
Myint Thein tìm cách chạy thoát nhưng đã bị bắt lại và bị đánh gẫy hết răng. Thế còn may vì có người bị chết.
Le Monde giải thích ngành tôm, một ngành quan trọng trong kinh tế Thái, với 4 triệu tấn hải sản/năm, và doanh số khoảng 500 triệu euro. 90% sản xuất được xuất khẩu. Trên danh sách chính thức có 33.000 ngư phủ, nhưng ngành không thể hoạt động như hiện nay nếu không có những người nô lệ này.
Quy trách nhiệm tệ nạn này cho Thái lan, nhưng tờ The Guardian cũng kết tội các tập đoàn siêu thị mua tôm Thái Lan, từ Walmart ở Mỹ đến Carrefour của Pháp.., biết rõ tình hình nhưng không làm gì cả, như thế gián tiếp "ủng hộ nạn nô lệ ".
Theo Le Monde sau tiết lộ của The Guardian, tập đoàn Carrefour cho biết đã cắt quan hệ với tập đoàn Chaoren Pokphand Foods, một trong những nhà sản xuất lớn tôm ở Thái Lan.
tags: Châu Á - Điểm báo - Hồng Kông - Trung Quốc - Đối lập - Dân chủ

NGA - TRUNG - Quan hệ Nga-Trung và hồ sơ Biển Đông

 Thứ hai 23 Tháng Sáu 2014
Tàu tuần dương Trung Quốc (màu trắng) cản mũi tàu cảnh sát biển Việt Nam trong vùng biển của Việt Nam (ảnh chụp 14/05/2014) - REUTERS
Tàu tuần dương Trung Quốc (màu trắng) cản mũi tàu cảnh sát biển Việt Nam trong vùng biển của Việt Nam (ảnh chụp 14/05/2014) - REUTERS

Đức Tâm RFI
Vào lúc tình hình Biển Đông căng thẳng do việc Trung Quốc đưa giàn khoan dầu vào vùng biển mà Việt Nam khẳng định thuộc chủ quyền của mình, Mỹ, Nhật và một số nước đều lên tiếng bày tỏ lập trường. Tuy nhiên cho tới nay, Nga vẫn kín tiếng.

Câu hỏi đặt ra là lập trường của Nga trong hồ sơ tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông ra sao ? Vào lúc Nga và Trung tăng cường quan hệ, đặc biệt trong lĩnh vực kinh tế, thì Liệu Matxcơva có ủng hộ Bắc Kinh hay không ?
Bài viết « Vì sao Nga không ủng hộ Trung Quốc trong vấn đề Biển Đông », đăng trên tạp chí The Diplomat, đã giúp giải đáp phần nào các câu hỏi trên. Điều đáng chú ý, tác giả bài báo là nhà báo Trung Quốc Mục Xuân San (Mu Chunshan), làm việc tại Bắc Kinh.
Yếu tố đầu tiên lý giải sự im lặng của Nga, đó là vì Matxcơva và Bắc Kinh không phải là đồng minh, cho dù hai bên có quan hệ đối tác chiến lược. Nền tảng cơ bản của mối quan hệ song phương này là hai bên cùng có lợi và do vậy, không tác động nhiều đến chính sách của Trung Quốc trong khu vực Biển Đông và biển Hoa Đông.
Yếu tố thứ hai là Nga có quan hệ tốt với các nước trong khu vực Đông Nam Á và không muốn làm mất lòng các nước này để có được quan hệ tốt đẹp với Trung Quốc. Hiện nay, Việt Nam và Philippines là hai nước lớn tiếng chỉ trích thái độ hung hăng của Trung Quốc trong vấn đề tranh chấp chủ quyền lãnh thổ ở Biển Đông. Nga có quan hệ hữu hảo với hai quốc gia này. Kế thừa mối quan hệ đặc biệt từ thời Liên Xô cũ, nước Nga hiện nay là đối tác chủ chốt của Việt Nam trong lĩnh vực quân sự.
Mặc dù là đồng minh của Hoa Kỳ, nhưng Philippines cũng có bang giao hữu hảo với Nga. Cách nay hai năm, ba tàu chiến Nga đã tới thăm Philippines.
Khu vực Đông Nam Á không phải là ưu tiên trong chính sách đối ngoại của Nga ; mối quan tâm hàng đầu của Matxcơva là Châu Âu. Trong khi đó, Washington rất chú ý đến vùng Châu Á-Thái Bình Dương, đặc biệt là Biển Đông, nhấn mạnh sự cần thiết phải bảo đảm tự do lưu thông hàng hải vì đó là lợi ích của Hoa Kỳ. Do vậy, Nga không có lợi ích gì khi đối đầu với Mỹ, chỉ vì ủng hộ Trung Quốc.
Bên cạnh đó, còn có yếu tố cạnh tranh, canh chừng nhau giữa Matxcơva và Bắc Kinh. Tại Nga, vẫn có nhiều người lo ngại về tham vọng lãnh thổ, tài nguyên của Trung Quốc. Mặc dù Matxcơva tuyên bố lạc quan về tiềm năng phát triển quan hệ giữa hai nước trong việc khai thác vùng viễn đông Nga, nhưng Nga vẫn luôn luôn cảnh giác trước ý đồ bành trướng lãnh thổ của Trung Quốc.
Dường như để trấn an công luận Trung Quốc, tác giả Mục Xuân San giải thích là bề ngoài, Nga và Trung Quốc đều có thái độ mập mờ trong các hồ sơ quốc tế, nhưng hai bên vẫn ủng hộ nhau.
Ví dụ, trong hồ sơ Crimée, Bắc Kinh không công khai lên án Matxcơva và vắng mặt trong cuộc bỏ phiếu tại Hội Đồng Bảo An Liên Hiệp Quốc. Điều này không có nghĩa là Trung Quốc chống Nga. Theo cùng lô gích, trong hồ sơ Biển Đông, sự im lặng của Nga không có nghĩa là Matxcơva không ủng hộ Bắc Kinh và Nga có cách riêng ủng hộ Trung Quốc, chẳng hạn như cuộc tập trận chung giữa hai nước ở biển Hoa Đông trong thời gian qua.
Trong những ngày gần đây, báo chí Nga đưa tin là Việt Nam có thể ưu tiên để Nga sử dụng cảng Cam Ranh. Nếu thông tin này được khẳng định thì đây là một tính toán của Hà Nội : Matxcơva là đối tác toàn diện của Bắc Kinh và giữ thái độ trung lập trong hồ sơ Biển Đông, thì việc để cho Nga vào Cam Ranh, trên nguyên tắc, sẽ không gây ra phản ứng mạnh mẽ của Trung Quốc.
Vạn sự khởi đầu nan. Nga hiện diện tại Cam Ranh rồi thì tại sao lại không có các nước khác ? Năm 2010, Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã từng tuyên bố Việt Nam tự xây dựng lại cảng Cam Ranh, mở cửa làm dịch vụ cho tất cả tàu bè nước ngoài. Có nghĩa là cảng Cam Ranh có thể đón tàu bè của Hoa Kỳ.
tags: Châu Á - Phân tích - Nga - Trung Quốc - Biển Đông - Chủ quyền - Tranh chấp

PHÁP - VĂN HOÁ - Hang động Chauvet của Pháp được xếp hạng ‘‘di sản thế giới’’

Thứ hai 23 Tháng Sáu 2014
Vách hang động Chauvet ở vùng Ardèche, nơi các bức vẽ do con người thực hiện cách đây 30.000 năm - Wikimedia / Thomas T.
Vách hang động Chauvet ở vùng Ardèche, nơi các bức vẽ do con người thực hiện cách đây 30.000 năm - Wikimedia / Thomas T.

Trọng Thành RFI
Hôm qua, 22/06/2014, động Chauvet nằm ở miền nam nước Pháp, với các bức tranh trên đá cổ nhất được biết đến nay, đã được UNESCO đưa vào danh sách « di sản thế giới ». Đây là di sản thế giới thứ 39 của nước Pháp. Kể từ đầu năm 2015, công chúng có dịp chiêm ngưỡng các bức tranh trên vách đá động Chauvet, qua phiên bản như thực ở một bảo tàng trong vùng.

Ủy ban di sản thế giới của UNESCO thông báo « Động ở cầu Pont d’Arce với các trang trí trên vách đá, còn gọi là động Chauvet-Pont d’Arc, ở Ardèche, Pháp được đưa vào Danh sách di sản thế giới ». Quyết định được toàn bộ 21 thành viên của Ủy ban thông qua.
Nằm ở trên một cao nguyên đá vôi, 25 mét dưới lòng đất, hang động này là « duy nhất và được bảo tồn vô cùng tốt », quyết định của Ủy ban khẳng định như vậy. Các chuyên gia của UNESCO ghi nhận các di tích khảo cổ, cổ sinh học, nghệ thuật tại hang động Chauvet cho thấy, hơn tất cả các hang động thuộc giai đoạn đầu của thời đồ đá cũ thể hiện việc người xưa sử dụng nơi cư trú này cho các hoạt động văn hóa và nghi lễ.
Khép kín trong 23.000 năm sau một đợt đá lở, động Chauvet được phát hiện vào năm 1994, bởi ba nhà thám hiểm hang động, Jean-Marie Chauvet, Christian Hillaire và Eliette Brunel. Động Chauvet bảo tồn hơn một ngàn bức họa trên đá, là « biểu hiện xuất sắc về các sáng tạo nghệ thuật đầu tiên của nhân loại », cách nay 36.000 năm.
Các hình vẽ được các chủ nhân của thời đồ đá cũ tạo tác bao gồm 435 biểu tượng về 14 loài vật khác nhau : gấu, tê giác lông len, sử tử, báo, bò rừng… Trên các vách đá, còn có các hình tượng về bộ phận sinh dục nữ, và đặc biệt một bức tranh phần dưới cơ thể một người đàn bà, bên cạnh một con bò rừng…
Theo đánh giá của UNESCO, những người sáng tác động Chauvet đã nắm vững « việc sử dụng màu sắc, liên kết giữa vẽ tranh và khắc đá, độ chính xác về giải phẫu học, và khả năng thể hiện các ấn tượng về bề dày và sự chuyển động ».
Động Chauvet cổ xưa và lớn hơn một hang động khác, cũng rất nổi tiếng của Pháp, động Lascaux (với các bức tranh có tuổi đời khoảng 17.000, 18.000 năm). Hang gồm nhiều gian, dài 800 mét, có chỗ cao đến 18 mét. Ngược lại với động Lascaux, được phát hiện năm 1940, và bị hư hoại sau chiến tranh do việc có quá nhiều người vào thăm viếng, động Chauvet chưa bao giờ được mở ra cho công chúng.
Một phiên bản động Chauvet với kích thước tương đương với động thật, với diện tích 3.500 m², được thực hiện tại vùng này, sẽ cho phép công chúng chiêm ngưỡng những họa phẩm của con người thời đồ đá miền nam nước Pháp, kể từ mùa xuân năm 2015.
tags: Pháp - Văn hóa - Di sản - Theo dòng thời sự

VIỆT NAM - Việt Nam ký kết xác nhận tư cách Tòa Trọng tài Thường trực

Thứ hai 23 Tháng Sáu 2014
Tàu tuần duyên Việt Nam theo dõi tàu Trung Quốc 130 hải lý ngoài khơi  Việt Nam 16/06/2014 - REUTERS /Nguyen Minh
Tàu tuần duyên Việt Nam theo dõi tàu Trung Quốc 130 hải lý ngoài khơi Việt Nam 16/06/2014 - REUTERS /Nguyen Minh

Thụy My RFI
Hôm nay 23/06/2014 Thứ trưởng Ngoại giao Việt Nam Hồ Xuân Sơn và Tổng thư ký Tòa Trọng tài Thường trực (Permanent Court of Arbitration, PCA) Hugo Hans Siblesz đã ký kết Hiệp định nước chủ nhà và Thư trao đổi về hợp tác giữa Hà Nội và định chế quốc tế này. Đây có thể là một động thái hướng về việc giải quyết các tranh chấp lãnh thổ giữa các quốc gia thông qua thủ tục trọng tài. 

Qua việc ký kết các văn bản trên, Việt Nam đã chính thức xác nhận tư cách pháp lý của Tòa Trọng tài Thường trực tại Việt Nam, cho phép PCA tiến hành giải quyết các tranh chấp quốc tế một cách hòa bình thông qua hoạt động trọng tài, trung gian hòa giải và điều tra. Bên cạnh đó, PCA còn có những hỗ trợ khác liên quan đến việc hòa giải các tranh chấp quốc tế của định chế này tại Việt Nam, cũng như hợp tác với Hà Nội.
Theo cổng thông tin điện tử của Chính phủ Việt Nam, Chính phủ Việt Nam sẽ tạo điều kiện cho PCA hoạt động. Về phía PCA sẽ cung cấp các thông tin, tư vấn về các thủ tục thuộc quy trình trọng tài quốc tế, giúp đào tạo cán bộ pháp lý.
Tòa Trọng tài Thường trực là tổ chức quốc tế gồm 115 quốc gia thành viên, có trụ sở tại La Haye, Hà Lan, được thành lập theo Công ước La Haye năm 1899 nhằm giải quyết các tranh chấp giữa các nhà nước, tổ chức liên chính phủ và thể nhân, kể cả tranh chấp lãnh thổ trên đất liền và trên biển.
Hai ngôn ngữ chính thức là Anh và Pháp, nhưng các bên nhờ đến PCA cũng có thể thỏa thuận sử dụng một thứ tiếng khác. Việc nhờ đến PCA là một chọn lựa dựa trên các nguyên tắc chủ quyền của các Nhà nước và các bên tranh chấo đồng ý nhờ đến trọng tài, nhưng một khi đã được ra PCA thì phán quyết mang tính bắt buộc.
Philippines đã kiện Trung Quốc ra Tòa Trọng tài Thường trực về đường lưỡi bò 9 đoạn do Bắc Kinh tự ấn định, vi phạm Công ước Quốc tế về Luật Biển, nhưng Trung Quốc từ chối tham gia.
Một vụ kiện trước đây do Tòa Trọng tài Thường trực thụ lý là vụ tranh chấp đảo Palmas giữa Hà Lan và Hoa Kỳ năm 1928. Đảo này ở giữa Mindanao của Philippines và quần đảo Nanusa. Tây Ban Nha đã chiếm đảo năm 1606 nhưng rời bỏ vào cuối thế kỷ 17, sau đó Hà Lan thiết lập chủ quyền. Theo Hiệp ước Paris 1898 sau chiến tranh Mỹ-Tây Ban Nha, Hoa Kỳ được quyền cai trị Philippines trong đó có đảo Palmas.
Tòa Trọng tài Thường trực đã quyết định đảo Palmas thuộc về Đông Ấn Hà Lan, nay là Indonesia. Quyết định này cho thấy trọng tài nghiêng về phía quốc gia chiếm hữu thực tế hòn đảo và tuyên bố chủ quyền một cách công khai, liên tục mà không có sự phản đối từ quốc gia phát hiện đầu tiên cũng như các chủ thể khác.
tags: Việt Nam - Tranh chấp - Lãnh thổ - Quốc tế - Biển Đông - Trung Quốc

Tờ Washington Post: Cái giá của các viện Khổng tử



NCQT

Biên dịch: Nguyễn Ngọc Tường Ngân. Hiệu đính: Lê Hồng Hiệp
23-06-2014

Trao đổi giáo dục giữa Hoa Kỳ và Trung Quốc đã tăng lên mức kỷ lục. Đi kèm với những chương trình này không chỉ có các giá trị học thuật mà còn có cả các rủi ro.

Các Viện Khổng Tử là một ví dụ cho sự đánh đổi này. Những trung tâm này, vốn được cấp vốn và hỗ trợ mạnh tay bởi chính phủ Trung Quốc, cung cấp các khóa học về ngôn ngữ và văn hóa Trung Quốc trên khắp thế giới. Tuy nhiên, không giống như Viện Goethe của Đức hay Hội đồng Anh của Anh, nhiều trong số các trung tâm này lại được thành lập trực tiếp bên trong các trường đại học của Hoa Kỳ. Chính sự kết hợp giữa mối liên kết và sự kiểm soát của Trung Quốc này là nguồn gốc của rủi ro.

Tuần trước, Hiệp hội các Giáo sư Đại học Hoa Kỳ đã kêu gọi khoảng 100 trường đại học xem xét lại mối quan hệ của họ với các tiền đồn văn hóa tiêu biểu này của Bắc Kinh. Hiệp hội viết: “Thi thoảng ban giám hiệu các nhà trường đã tham gia vào các mối quan hệ đối tác khiến họ phải hi sinh tính liêm chính của mình. Các Viện Khổng Tử vận hành như một cánh tay của nhà nước Trung Quốc và được cho phép tảng lờ quyền tự do học thuật.”

Các quan chức Trung Quốc đã nói rằng các viện này là chìa khóa giúp mở rộng quyền lực mềm, tạo thành “một bộ phận quan trọng của bộ máy tuyên truyền ở hải ngoại của Trung Quốc.” Các Viện Khổng Tử đã tăng nhanh về số lượng, với việc Trung Quốc ra mục tiêu thiết lập các viện như vậy tại “500 thành phố lớn trên thế giới vào năm 2020.”

Nếu là vì mục tiêu quyền lực mềm thì sẽ tốt hơn là vì mục tiêu tuyên truyền. Nhưng việc trao đổi giáo dục cũng không nên làm phương hại đến quyền tự do ngôn luận, nhất là không nên với sự hỗ trợ của cộng đồng học thuật Hoa Kỳ.

Tại Đại học North Carolina State University vào năm 2009, Viện Khổng Tử đã được cho là phản đối lời mời của trường đối với Dalai Lama, một lãnh đạo tinh thần người Tây Tạng mà Trung Quốc coi là kẻ phản quốc. Sự kiện đã bị hủy bỏ. Dù lý do chính thức được đưa ra là thiếu thời gian và nguồn lực, hiệu trưởng nhà trường đã nói với Bloomberg rằng “Tôi không muốn nói là chúng tôi không nghĩ tới việc có hậu quả hay không. Đương nhiên là có. Trung Quốc là một đối tác thương mại lớn của North Carolina.”

Ba năm sau, giáo viên của viện là Sonia Zhao đã trình bày trước một phiên tòa về nhân quyền rằng hợp đồng tuyển dụng yêu cầu cô “không được phép tham gia vào các tổ chức bất hợp pháp như Pháp Luân Công”, một phong trào tinh thần mà Trung Quốc coi là mối đe dọa. Theo tờ Globe and Mail, cô cũng được “tập huấn ở Bắc Kinh để lảng tránh các chủ đề nhạy cảm trong lớp.” Cô Zhao dạy tại một trường đại học Canada nhưng những phương thức này cũng được áp dụng tại các trung tâm thuộc các trường đại học Hoa Kỳ, nơi Trung Quốc kiểm soát nhiều điều kiện về tuyển dụng và giáo trình.

Việc tự kiểm duyệt – như được minh họa bởi tờ Nation với việc một nhà quản lý trường Đại học Chicago thừa nhận rằng ông sẽ không treo một bức hình Dalai Lama trong Viện Khổng Tử của trường – cũng đã được ghi nhận.

Những mối quan ngại này đã khiến một số trường đại học từ chối các đề xuất của Trung Quốc. Nhân viên tại các trường đại học có các Viện Khổng Tử đã ký các đơn kiến nghị để phản đối. Nhiều người lo lắng về sự bí mật của các hợp đồng không công khai giữa Trung Quốc với quản lý nhà trường. Một số trường đại học tinh hoa như Stanford đã thương lượng để không bị ràng buộc bởi các hạn chế, nhưng các trường đại học khác đã không thể làm được như vậy.

Trung Quốc đã mời chào hàng trăm nghìn, hay trong một số trường hợp là hàng triệu – đô la, bên cạnh điều mà một giám đốc Viện Khổng Tử tại Trường Kinh tế London gọi là “một quan hệ đối tác đã có sẵn”. Nhưng tự do học thuật không thể được trả giá. Các trường đại học cần công bố các thỏa thuận của mình để chứng minh rằng không có chỗ cho sự phân biệt đối xử và đàn áp của Trung Quốc. Nếu họ không thể hoặc không muốn làm như vậy thì các chương trình này nên được chấm dứt.

Nguồn: Washington Post

Các cộng đồng Người Việt Hải Ngoại tại những tiểu bang có cái viện rách việc Khổng tử này cũng nên "nhập cuộc" và lên tiếng như đã từng lên tiếng vụ treo cờ máu thì mới mong cái lưỡi bò TC xâm lược không thò sang tận bên xứ sở tự do này được ! Đây cũng là cách gây sự chú ý của người dân Mỹ về dã tâm xâm lăng văn hóa của bọn tàu khựa trên đất Mỹ hôm nay ...rồi từ từ biến cả nước Mỹ thành nô dịch của chúng trong tương lai xa xôi, ai biết !?

BRAZIL - BÓNG ĐÁ - Cúp thế giới 2014 : Croatia chỉ có một lựa chọn phải thắng

Thứ hai 23 Tháng Sáu 2014
Đội tuyển Croatia trong đợt tập dợt trên sân vận động Arena Pernambuco tại Recife - REUTERS /Ruben Sprich
Đội tuyển Croatia trong đợt tập dợt trên sân vận động Arena Pernambuco tại Recife - REUTERS /Ruben Sprich

Anh Vũ RFI
Tối nay vào lúc 20 giờ (GMT), cùng bảng A sẽ bước vào loạt trận cuối cùng quyết định ở vòng bảng. Nếu như tại Brasilia, chủ nhà Brazil sẽ phải khẳng định ngôi đầu bảng trước đội Cameroun đã bị loại và đang rệu rã cả về tinh thần thì tại Recife, Croatia và Mêhicô sẽ có cuộc quyết chiến để tranh nhau giành vị trí thứ nhì.

Hiện có trong tay 3 điểm sau trận đè bẹp Cameroun 4-0, nhưng Croatia bước vào trận vẫn kém Mêhicê 1 điểm. Vì thế đội bóng đến từ châu Âu này không có gì ngoài mục tiêu phải thắng trong trận đấu này để tự quyết định tương lai của mình ở Cúp thế giới 2014.
Trong trường hợp chỉ có được kết quả hòa, Croatia sẽ lọt vào vòng 1/8, với điều kiện chủ nhà Brazil bại trận trước đội bóng đã bị loại Cameroon. Dĩ nhiên đây là giả thuyết không tưởng.
Vì thế có thể nói với Croatia đây là trận loại trực tiếp ngay tại vòng bảng, nhất là khi Mêhicô chỉ cần một kết quả hoà là đủ để có vé vào vòng trong và thậm chí nếu thắng đậm thì Mehico còn có thể cạnh trạnh ngôi thứ với Brazil.
Trước thềm trận gặp Mexico, tiền vệ Ivan Perisic của Croatia nói về đối thủ một cách thận trọng: “90 phút gặp Mexico sẽ giống như một trận chung kết. Họ là một đối thủ mạnh, thi đấu đầy quyết tâm. Đây sẽ là trận đấu không hề dễ dàng với Croatia”.
Qủa thực là không hề dễ dàng thắng được Mêhicô nhất là khi đội bóng đến từ khu vực Bắc và Trung Mỹ có thủ môn xuất chúng Guillemo Ochoa. Người hùng của Mêhicô đã vô hiệu hoá hoàn toàn các cú sút của những tên tuổi lớn của đội chủ nhà như Neymar, Oscar hay Thiago Silva của trận hoà 0-0 với chủ nhà Brazil. Liệu nhưng cái tên Croatia những Olic, Mdric, Perisic, Mandzukic … có làm được gì khác hơn những danh thủ của Brazil ?
Không chỉ có hàng thủ vững vàng chơi kỷ luật, Mêhicô còn có một tuyến trên chơi đồng đều nhất là lối chơi tranh bóng lăn xả, kiến tạo bóng sắc sảo từng gây khó khăn cho các cầu thủ bậc thầy về kỹ thuật như Brazil. Thầy trò của huấn luyện viên biết rõ họ không còn sự lựa chọn nào khác là tiến lên phía trước nếu muốn tiếp tục cuộc phưu lưu ở Cúp thế giới 2014.
Một chút cạnh tranh trong bảng B đã an bài
Trước bảng A bốn giờ, các đội ở bảng B bước vào trận cuối. Đây là bảng đã được an bài với hai chiếc vé vào vòng 1/8 đã được trao cho Hà lan và Chilê. Tuy nhiên, hai đội này vẫn phải cạnh tranh nhau ngôi đầu bảng để tránh vòng trong gặp phải đội nhất bảng A, rất có thể sẽ là chủ nhà Brazil.
Cùng thời điểm đó, Tây Ban Nha và Úc gặp nhau trong một trận đấu mang tính thủ tục trước khi rời Brazil. Không có tính cạnh tranh cao nhưng người hâm mộ vẫn hy vọng đại diện bóng đá châu Á sẽ có một màn tạm biệt Cúp thế giới trong tư thế hiên ngang và Tây Ban Nha sẽ cống hiến nốt những gì họ chưa kịp thể hiện ở Brazil lần này.
tags: Quốc tế - Thể thao - Brazil - Cúp bóng đá thế giới Brazil 2014 - Cúp bóng đá thế giới - Theo dòng thời sự

CÚP THẾ GIỚI 2014 - Mỹ để tuột chiến thắng phút chót, Bồ Đào Nha thoát hiểm

Thứ hai 23 Tháng Sáu 2014
Cầu thủ Bồ Đào Nha Eder (áo đỏ) giành banh với tuyển thủ Mỹ Matt Besler - Reuters /Dylan Martinez
Cầu thủ Bồ Đào Nha Eder (áo đỏ) giành banh với tuyển thủ Mỹ Matt Besler - Reuters /Dylan Martinez

Anh Vũ RFI
Chỉ trong 30 giấy cuối cùng của trận đấu kéo dài 95 phút, các cầu thủ Mỹ đã để tuột mất tấm vé vào vòng 1/8 để Bồ Đào Nha tiếp tục cuộc đua với chút hy vọng mong manh. 2-2 là kết quả của trận cầu căng thẳng đầy kịch tính giữa đội tuyển Mỹ và Bồ Đào Nha đêm qua tại Manaus trong khuôn khổ bảng G.

Trở lại trận đấu, tiền vệ Nani của Bồ Đào Nha đã có bàn mở tỷ số rất sớm, ở phút thứ 5 sau pha phá bóng hỏng của hậu vệ Mỹ. Kiên nhẫn và chơi chắc chắn, các cầu thủ Mỹ chủ động tổ chức nhiều đợt tấn công cho đến khí cầu thủ Johnes san bằng tỷ số ở phú thứ 64. Sau đó đến phút thứ 80, tiền đạo Mỹ Clint Demsey nâng tỷ số lên 2-1.
Các học trò của huấn luyện viên người Đức Klinsmann đã gần gần như cầm chắc tấm vé vào vòng 1/8, nhưng trước khi trọng tài cất tiếng còi chấm dứt trận đấu chưa đầy 30 giây, Varela nhận đường chuyền chính xác của Ronaldo đã lao xuống đánh đầu san bằng tỷ số 2-2.
Các cầu thủ Mỹ sững sờ nhìn thành quả của cả trận bị san bằng trong giây lát, còn các cầu thủ Bồ Đào Nha cũng không tìm được hưng phấn bởi một kết quả hoà ở trận này có nghĩa là số phận của Bồ Đào Nha vẫn do người khác quyết định.
Buộc phải chia điểm với Bồ Đào Nha, đội tuyển Mỹ được 4 điểm sau hai trận đấu đồng thời họ sẽ phải chờ trận cuối cùng hứa hẹn đầy khó khăn trước đội Đức. Trong khi đó, đội Bồ Đầo Nha tránh được vé về nước ngay nhưng chỉ có được chút hy vọng cực kỳ nhỏ nhoi vào trận cuối cùng phải thắng Ghana đồng thời lại phụ thuộc vào kết quả trận Đức gặp Mỹ.
Nếu đó là kết quả hoà thì Mỹ và Đức dắt tay nhau đi vào vòng trong, đồng thời hành trình Cúp thế giới 2014 với Bồ Đào Nha và Ghana sẽ chấm dứt.
Loạt trận cuối ở bảng G sẽ trở nên rất khó khăn với hai đội Ghana và Bồ Đào Nha, trong khi cặp đấu Mỹ và Đức lại là một cuộc đối đầu khá tế nhị giữa huấn luyện viên đội Mỹ ông Klinsmann người Đức từng cầm quân tuyển Đức ở kỳ Cúp thế giới 2006, trước khi bàn giao lại đội tuyển cho người trợ lý Joachim Low, nay là huấn luyện viên của đội Đức. 
Trước trận Mỹ gặp Bồ Đào nha, bảng H đã hoàn thành lượt trận thứ 2. Đội tuyển Bỉ đã có chiến thắng 1-0 trước Nga trong một trận đấu tẻ nhạt, ít cơ hội. Bàn thắng do công của cầu thù Divock Origi ghi ở phút thứ 88. Với 6 điểm qua 2 trận, đội Bỉ giành vé vào vòng 1/8 trước khi gặp Hàn Quốc.
Đại diện châu Á này đã bị thất bại trước Algeri 2-4.Đây cũng là chiến thắng đầu tiên của đội bóng châu Phi tại vòng chung kết Cúp thế giới từ 32 năm nay. Ở bảng H, cơ hội giành tấm vé thứ 2 vào vòng trong về nguyên tắc vẫn được chia cho cả ba đội Nga, Algeri và Hàn Quốc trong trận cuối cùng vòng bảng vào ngày 26/06/2014.
tags: Cúp bóng đá thế giới - Bồ Đào Nha - Hoa Kỳ - Thể thao - Cúp bóng đá thế giới Brazil 2014