Van Nguyen Duong
April 16, 20130 Bình Luận
Trung
tướng Nguyễn văn Minh nhận chức vụ Tư lệnh Quân đoàn III và Vùng 3
Chiến Thuật (QĐIII & V3CT) sau khi vị tướng lãnh lỗi lạc nhất của
Quân lực Việt Nam Cộng hòa (QLVNCH) Trung tướng Đỗ Cao Trí, tử nạn trực
thăng trên không phận tỉnh lỵ Tây Ninh vào ngày 23 tháng 2, năm 1971.
Trước
đó ở cả bốn Vùng Chiến Thuật, QLVNCH đã mở những cuộc hành quân sâu vào
căn cứ địa của lực lượng Cộng Sản Bắc Việt (CSBV) dọc theo biên giới
Việt-Miên-Lào và truy diệt chúng xa hơn vào lãnh thổ Miên và Lào. (Về lý
do vì sao QLVNCH tổ chức các cuộc hành quân vượt biên sang Cao Miên và
Lào, sẽ trình bày trong một dịp khác, hoặc xin mời đọc “The Tragedy of
The Vietnam War” của tác giả, ở tiểu mục “A Controversal Escalation of
the War in Indochina”, do McFarland xuất bản tháng 9, 2008, từ trang 135
đến 141).
Lực
lượng hành quân QĐ III & V3CT của Tướng Đỗ Cao Trí đạt thành quả
lớn lao nhất. Từ tháng 4, 1970, đã đánh bạt Sư đoàn Công trường 7 CSBV
(SĐ-7/CSBV) và Sư đoàn Công Trường 9 Cộng Sản của TWC/MN (SĐ-9/CS) ra
khỏi các căn cứ địa quan trọng Lưỡi Câu, ở biên giới tây bắc Bình Long
và Mỏ Vẹt ở biên giới tây nam Tây Ninh, đồng thời phá tan các căn cứ hậu
cần lớn, nhỏ, của Trung Ương Cục Miền Nam (TWC/MN) cơ quan chính trị và
quân sự đầu não của CSBV ở Nam Việt Nam; hạ hơn 11,000 quân CSBV, bắt
hơn 2,200 tù binh và thu hoặc phá hủy hàng trăm tấn vũ khí, đạn dược,
trang bị và hậu cần của chúng. Sư đoàn Công trường 5 Cộng Sản của TWC/MN
(SĐ-5/CS) lúc đó đã rút sang Cao Miên hoạt động bên ngoài biên giới
Kiến Phong và đang là mục tiêu của QĐIV & V4CT.
Ở
mặt trận phía bắc, dọc Liên Quốc lộ 7, các chiến đoàn QĐIII & V3CT
vượt qua các đồn điền cao-su Mimot, Krek và Chup, đến tận Tonle-Bet đông
ngạn Sông Mékong ngang thành phố Kampong-Cham -nơi trú đóng Bộ Tham Mưu
Quân Khu I của Tướng Fan Muong thuộc Quân lực Quốc gia Cao Miên (Forces
Armées Nationales Khmères -FANK). Ở mặt trận phía nam, trên Liên Quốc
lộ 1, các chiến đoàn khác của Tướng Trí cũng tiến đến bên ngoài thành
phố Sway-Riêng yểm trợ cho các đơn vị của Đại tá Dap Duon, Tỉnh trưởng
của tỉnh phía đông Cao Miên này, giáp với tỉnh Tây Ninh của Việt Nam.
Suốt
trong gần một năm hiện diện trên lãnh thổ Miên, QLVNCH đã liên lạc với
chính quyền quân sự Cao Miên, đưa khoảng trên dưới vài chục nghìn đồng
bào Việt Nam ở đó trở về nước. Chính Tướng Đỗ Cao Trí đã làm việc này.
Nỗi bận tâm của Trung tướng trong các cuộc Hành quân Toàn Thắng trên
lãnh thổ Miên không chỉ nhằm tiêu diệt lực lượng CSBV và các căn cứ hậu
cần quan trọng của chúng ở biên giới Miên, hay chỉ để yểm trợ cho lực
lượng quân đội non yếu của Tướng Lon Nol (Ông này là Tổng Tham Mưu
Trưởng Quân Đội Miên, vừa làm cuộc đảo chính lật đổ Norodom Sihanouk
trong tháng 3, 1970, khi Sihanouk công du nước ngoài) nhưng còn để giải
thoát hàng chục nghìn Việt kiều bị chính quyền địa phương của chính phủ
Lon Nol nghi ngờ là Việt Cộng, bắt giam giữ. Trung tuần tháng 4, 1970,
tôi được Trung tướng Trí cử sang làm Sĩ quan Liên lạc ở Tỉnh Sway-Riêng
thay thế Đại tá Lê Đạt Công lúc đó là Trưởng Phòng 2 QĐIII & V3CT.
Tôi nhận rõ chỉ thị và hiểu rõ mối quan tâm của Trung tướng Trí về vấn
đề Việt kiều ở Miên. Vì vậy, khi biết nhu cầu cần được yểm trợ của Đại
tá Đap Duon, Tỉnh trưởng Sway-Riêng, và sau khi thoả mãn được vài điều
khá quan trọng, việc đầu tiên của tôi là yêu cầu Đại tá Đap Duon đưa đến
thăm viếng số đồng bào chừng hai nghìn người bị chính quyền Miên tập
trung giam giữ ở Trường Tiểu học tỉnh lỵ. Trước cổng Trường này, tôi hứa
với đại diện Việt kiều nạn nhân ở đó là sẽ trình nguyện vọng muốn về
nước của đồng bào lên Tướng Trí, Tư lệnh QĐIII & V3CT. Tôi đã làm
như đã hứa.
Trong
tháng 5, 1970, khi được Tướng Trí uỷ thác sang Kompong-Cham làm Sĩ quan
Liên lạc ở Bộ Tư lệnh Quân khu I Cao Miên của Tướng Fan Muong, với một
toán trên mười sĩ quan, hạ sĩ quan Phòng 2, Phòng 3, và Truyền tin của
QĐIII & V3CT. Ở Komgpong-Cham, tôi cũng yều cầu Trung tá Ly Tai Sun,
Tư lệnh phó của Fan Muong, nhất định phải đưa tôi đi xem nơi đồng bào
Việt Nam bị họ bắt giam giữ. Hơn vài nghìn Việt kiều, kể cả đàn bà và
trẻ con, chen chúc dưới các đường giao thông hào khá sâu và rộng –mà
người Pháp gọi là tranchées– trong khuôn viên chiếc sân rộng lớn của Bộ
Tư lệnh Quân Khu trong thành phố. Việc nầy chỉ diễn ra vào buổi sáng sau
khi tôi đã yêu cầu Tướng Trí cho Không Quân Việt Nam (KQVN), đánh giải
tỏa Bộ Tư lệnh Quân Khu I, bị Tiểu Đoàn J-16 Đặc công và các đơn vị
chính qui của CSVN tấn công và bao vây từ đêm trước. Khi chỉ vào nhóm
Việt kiều bị giam giữ dưới các giao thông hào đó, Ly Tai Sun nói với tôi
bằng tiếng Việt: -“Nếu hôm nay Ông không gọi được KQVN đánh giải cứu
chúng tôi, thì số người nầy sẽ bị bắn hết.” Đó là nguyên văn câu nói của
tên Trung tá nầy. Từ ngày toán Liên lạc của chúng tôi đến Kompong-Cham,
tôi tiếp xúc với Thiếu tá John Fernandez Tham Mưu trưởng, Ly Tai Sun Tư
lệnh phó và Tướng Tư lệnh Fan Muong bằng tiếng Pháp, vì tôi không biết
tiếng Miên, tôi chưa hề nghe các Sĩ quan Miên này nói một câu tiếng Việt
nào. Đột nhiên nghe Ly Tai Sun bật lên câu nói ghê tởm đó, tôi nói với
hắn, “Thì ra Ông là người Việt Nam, họ Lý. Ông nói vậy có nghĩa là các
Ông sẽ giết hết số Việt kiều nầy và cả toán Liên lạc của chúng tôi, đúng
không? Hắn cười. Tôi nói tiếp: -“Chắc là Ông chưa lường được hậu quả
lớn lao sau nầy.” Lý Tài Sun, hay Lý Đại Sơn –tên thật của Sun– không
nói gì thêm. Tức tốc, tôi vào gặp Tướng Fan Muong nói việc Ly Tai Sun và
tôi gửi mật điện trình mọi việc với Tướng Trí. Ngay buổi trưa đó, Trung
tướng cho trực thăng, kèm theo quân Nhảy Dù, đón toán Liên lạc chúng
tôi về Biên Hòa. Có lẽ sau đó Tướng Fan Muong điện xin lỗi Trung tướng
Trí. Dĩ nhiên vấn đề chính phải là chuyện giải quyết số phận của hàng
chục ngàn Việt kiều bị chính quyền Miên giam giữ từ mấy tháng trước đó
khi quân CSBV phối hợp với các đơn vị Cộng sản Miên tấn công các thành
phố Miên và tạo vòng đai bao vây Thủ đô Phnom Penh của Chính quyền Lon
Nol. Mấy ngày sau, Thiếu tá Nguyễn văn Lý của Phòng 2/BTL/ QĐIII &
V3CT và một toán Liên lạc khác được đưa trở lại Kompong-Cham. Không lâu
sau đó Đại tá Trần văn Tư thay thế Thiếu tá Lý.
Trong
tháng 5 đó, vấn đề nội bộ ở cấp cao giữa Trung tướng Đỗ Cao Trí và Tổng
thống Nguyễn văn Thiệu hay Chính phủ VNCH, hay vấn đề ngoại giao giữa
Viêt Nam và Cao Miên diễn ra thế nào tôi không ̣được biết, nhưng các
cuộc hành quân thủy, bộ, của QĐIII và QĐIV đã diễn ra, đón đưa nhiều
chục nghìn Việt kiều ở Miên về nước trong các tháng 5, 6 và 7, 1970. Lúc
đó tôi tiếp tục phục vụ ở Phòng 2 QĐIII & V3CT, dưới quyền Đại tá
Lê Đạt Công, khi ở Biên hòa, khi ở Hiếu Thiện, rồi Tây ninh, luân phiên
thay thế ông về tình báo chiển trường cho đến ngày Trung Tướng Đỗ Cao
Trí tử nạn.
Từ
ngày Trung tướng Nguyễn văn Minh về thay thế nắm quyền Tư lệnh, nhất là
sau tang lễ trọng thể của cố Đại tướng Đỗ Cao Trí, tình hình ngoại biên
và trong nội địa Quân đoàn III & V3CT có nhiều thay đổi lớn vì hai
lý do:
Thứ
nhất, CSBV tăng cường đáng kể lực lượng của họ ở các mặt trận Lào và
Miên với những cuộc phản công dữ dội ở Tchépone và suốt dọc Đường 9 đến
biên giới Khe Sanh, cũng như các cuộc phản công ở Đường 7, từ các đồn
điền cao su Chup, Mimot đến biên giới Việt-Miên, vùng Lưỡi Câu và Mỏ
Vẹt. Chiến đoàn 8 của Sư đoàn 5 Bộ binh (SĐ5BB) cũng tổn thất nặng và
rút khỏi Thị trấn Snoul của Miên trong cuối tháng 5, 1971. Địa điểm duy
nhất của Quân đoàn III còn duy trì trên lãnh thổ Miên là căn cứ hỗn hợp
Việt-Mỹ ở Thị trấn Krek, giao điểm giữa đường 7 và đường 22 đổ vào nội
địa tỉnh Tây Ninh và cách biên giới chừng 12 km.
Thứ
hai, Trung tướng Nguyễn văn Minh tánh người ôn nhu, chuộng phòng thủ
hơn tấn công. Ông không phải là một hổ tướng như Đại tướng Trí, nhưng là
một túc tướng (tôi sẽ trình bày ở phần sau). Hơn nữa, cục diện chiến
trường đã thay đổi sau cuộc Hành quân Lam sơn 719 ở Hạ Lào. Tướng Minh
lâm vào tình trạng bất cập, khó khăn trong vấn đề chỉ huy. Ông xuất thân
Khóa IV Trường Võ bị Liên quân Dalat, trong khi hai vị tư lệnh sư đoàn
dưới quyền đều thuộc khóa đàn anh. Thiếu tướng Nguyễn văn Hiếu, Tư lệnh
SĐ5BB và Thiếu tướng Lâm Quang Thơ, Tư lệnh SĐ18BB, cùng xuất thân Khóa
III. Sau trận rút lui khỏi Snoul của Chiến đoàn 8, SĐ5BB, Tướng Hiếu
được trao phó trọng trách khác. Đại tá Lê văn Hưng, Tỉnh trưởng kiêm
Tiểu khu trưởng Cần Thơ, được Tướng Minh đề nghị thay thế Tướng Hiếu làm
Tư lệnh SĐ5BB. Ít lâu sau, Tướng Lâm Quang Thơ cũng được Đại tá Lê Minh
Đảo thay thế.
Tuần
lễ đầu tháng 6, 1971, tôi được lệnh thuyết trình tình hình các đại đơn
vị địch trong lãnh thổ và ngoại biên -mà QĐIII & V3CT phải đương
đầu- cho Đại tá Lê văn Hưng, tân Tư lệnh SĐ5BB. Nội dung bài thuyết
trình không khác gì nhiều so với những gì
tôi viết trên đây. Dĩ nhiên là không có phần nói về các vị Tướng Tư
lệnh Trí, Minh, Hiếu và Thơ. Tôi nóí về tình hình của các đại đơn vị
CSBV và TWC/MN đang hoạt động ở biên giới Việt Miên sau khi QLVNCH rút
ra gần hết khỏi lãnh thổ Miên, chỉ còn duy trì cứ điểm cuối cùng ở Krek.
Tôi trình bày rõ về qui luật tác chiến, quân số, trang bị, vùng hoạt
động của từng đại đơn vị CSBV & TWC/MN theo trận liệt và tin tức mới
nhất mà chúng tôi có được. Sau cùng là phần ước tính về hoạt động của
các đại đơn vị nầy và chủ trương của TWC/MN trong thời gian tới. Tôi cho
rằng nên giải tỏa áp lực địch có khuynh hướng tập trung để dứt điểm căn
cứ Krek vì lúc đó chúng tôi ghi nhận TWC/MN đang hiện diện trong vùng
Snoul, và các căn cứ hậu cần của chúng đang hoạt động trở lại ở vùng
biên giới Bình Long và Tây Ninh. Đây là bài thuyết trình thường lệ ở cấp
Vùng Chiết Thuật (là cấp Quân Khu cũ) về “tình hình địch”. Hình như Đại
tá Hưng nghe rất rõ, không hỏi một câu nào. Ngược lại, khi bài thuyết
trình vừa chấm dứt, Đại tá Hưng quay sang Trung tướng Minh, và nói:
-“Thưa Trung tướng, Dưỡng là bạn cùng Khóa, cùng Trung đội với tôi.” Sau
đó, ông đứng lên và bước thẳng đến bục thuyết trình bắt tay, ôm lấy
tôi. Đó là dấu hiệu thân thiện đầu tiên khi gặp lại sau hơn 15 năm kể từ
khi tốt nghiệp và rời Quân trường Thủ Đức vào tháng 1, năm 1955. Ngày
ra trường, chúng tôi đều mang cấp bậc Thiếu uý. Ở buổi thuyết trình nầy,
tôi chỉ là một Thiếu tá, nhân viên của một Phòng 2 Quân đoàn, còn ông
là Đại tá, tân Tư lệnh của một sư đoàn. Địa vị trong quân đội cách xa
nhau nhiều lắm!
2. TƯỚNG LÊ VĂN HƯNG VÀ TÔI
Tổng
số Sinh viên Sĩ quan Khóa V, Vì Dân, trên 1,300 người, kể cả hai đại
đội bộ binh gửi thụ huấn ở Liên trường Võ bị Liên Quân Dalat. Đại đa số
SVSQ được gọi nhâp ngũ và đưa đến Trường SQTB Thủ Đức trong tháng 5, năm
1954. Ông Hưng và tôi được xếp vào Trung đội 8 của Thiếu uý Nguyễn Hưng
Chiêu, thuộc Đại đội 2 Bộ binh, cùng ở chung phòng hỗn hợp (salle mixe)
với Trung đội 7 của Trung uý Lê văn Sỹ. Ở phòng chung nầy, Trung đội 7
có 12 sinh viên và Trung đội 8 cũng có một số sinh viên như vậy. Còn
phòng chính của mỗi Trung đội gồm 24 sinh viên nằm kế cận hai bên phòng
mixe nầy.
Khóa
nầy, tại Thủ Đức có hai đại đội bộ binh và sáu đại đội chuyên ngành như
Pháo binh, Trọng pháo, Thiết giáp, Công binh, Truyền tin, Hành Chánh
Quân Nhu v.v… Đại đội I Bộ binh gồm các Trung đội 1, 2, 3 và 4; Đại đội
II Bộ binh gồm các Trung đội 5, 6, 7 và 8. Trung đội 8 của chúng tôi có
36 sinh viên, mà ngày nay tôi còn nhớ tên trên hơn ba mươi bạn. Trung
đội 8, Đại đội II Bộ binh của Thiếu uý Nguyễn Hưng Chiêu có thể là Trung
đội SVSQ tạo được hai kỳ tích là đã cho ra trường một Thủ khoa và một
sĩ quan sau đó trở thành Tướng lãnh duy nhất cho toàn khoá, danh tiếng
lẫy lừng. Vị tướng lãnh này là Lê văn Hưng, người Quận Hóc Môn, Tỉnh Gia
Định. Ông là một trong 5 vị Tướng tuẫn tiết ngày 30, tháng 4 đen, năm
1975.
SVSQ
Lê văn Hưng lúc đó thỉnh thoảng đôi mắt thoáng nháy nhẹ một lần như khi
đã làm tướng. Thường ngày, lúc nghỉ ngơi trong phòng, Hưng thường mặc
chiếc sa-rong của người Miên, màu đỏ sọc xanh đen, ở trần không mặc áo,
cổ đeo một giây chuyền vàng mang một nanh heo rừng nhỏ. Hưng rất ít nói,
nhưng dễ mến vì lúc nào gặp ai cũng cười; nụ cười dễ gây thiện cảm và
theo tôi nghĩ, dễ làm xiêu lòng các người đẹp. Nước da ngâm, nhưng cao
lớn và đẹp trai theo lối một người hùng hơn là một thư sinh. Lúc đó anh
đã lập gia đình. Khi gần hết giai đoạn I, nhất là sau khi đã được mang
Alpha –biểu trưng của SVSQ– cứ mỗi hai tuần sinh viên được đi phép 24
giờ về thăm gia đình. Như vậy mỗi trung đội 36 sinh viên, thì một nửa đi
phép, một nửa khác lưu trại. Tôi thuộc toán được đi phép hay lưu trại
chung với anh Hưng.
Trong
đời, đôi khi ta gặp những hoàn cảnh chạnh lòng. Khi bước chân vào Quân
trường Thủ Đức tôi đã mang nỗi buồn riêng, tủi cho thân phận mình. Không
biết nói cùng ai. Lúc đó tôi là một cậu học trò, độc thân, gia đình
nghèo. Tôi nhập trường vào tháng 5, đến tháng 7, 1954, sau Hiệp định
Genève, đất nước chia đôi. Thị trấn Càmau nhỏ bé thân thương của tôi
biến thành nơi tập trung của các lực lượng vũ trang bộ đội và du kích
Việt Minh trong nhiều tháng, trước khi họ tập kết ra miền Bắc. Cha và
anh tôi là tiểu công chức phải rời Càmau lên tỉnh lỵ Bạc liêu làm việc;
gia đình ăn ở tạm bợ, nghèo khó. Với số lương tháng ít oi của một SVSQ
tôi phải gởi bớt về giúp thêm cho cha mẹ, đứa em gái còn đi học, và
người chị quả phụ và hai đứa cháu cô nhi. Ngày thường, nhất là khi tập ở
ngoài bãi, tôi lấy thêm phần ăn sáng mà các bạn cùng bàn không đến ăn,
thường là bánh mì với mấy thỏi chocolate hoặc fromage đầu bò –ở Nhà Ăn
Sinh viên– mang theo để ăn trong buổi giải lao, trong khi các bạn sinh
viên khác bao quanh các gánh bán thức ăn hàng rong ở các bãi tập đó.
Buổi chiều, khi ăn cơm xong, tôi thường mang về một ga-men (gamelle) cơm
trắng để đến tối trong khi các bạn đi ăn uống ở các Câu lạc bộ Sinh
viên hay ở những gánh hàng rong đủ loại thức ăn mà vợ con binh sĩ ở trại
gia binh mang đến tận hành lang ngoài phòng ngủ của sinh viên, tôi lặng
lẽ đem phần cơm đó và một chai xi dầu, ra ngồi ở bậc xi-măng đầu chiếc
cống xây trên lạch nước gần dãy trại của Đại đội chảy ra bãi tập thể dục
quân sự, ăn dưới ánh trăng, hay trong bóng tối bao quanh. Tôi đã nuốt
những hạt cơm nguội lạnh đó trong nhiều đêm cùng với nỗi tủi thân của
mình. Rồi một đêm nào đó, tôi không nhớ rõ, Thiếu uý Nguyễn Hưng Chiêu,
Trung đội trưởng của tôi, trong buổi trực đêm của ông, bắt gặp tôi đang
ngồi ăn cơm đêm trong bóng tối như vậy. Khi ông rọi đèn pile thấy rõ
ga-men cơm đang ăn dang dở và chai xì-dầu, trong khi tôi đứng thẳng ở tư
thế nghiêm của một sinh viên trước thượng cấp của mình. Ông không nói
gì, để tôi đứng đó và đi vào dãy phòng ngủ của Đại đội. Tôi âm thầm trở
về phòng với nỗi lo sợ lớn lao trong lòng. Tôi sợ mình đã vi phạm một
lỗi lầm quân kỷ nào đó của Trường. Mấy ngày sau tôi chờ đợi nhận phần
phạt. Nhưng không, ngược lại, tôi nhận được tờ giấy bạc 100 Đồng, một số
tiền khá nhiều lúc đó, xếp giữa hai trang giấy trong tập bài học của
tôi sau khi Thầy khám duyệt và hoàn trả các tập vở đó lại cho các sinh
viên Trung đội. Thầy đã kín đáo cho tôi tiền như đã hiểu rõ hoàn cảnh
của tôi. Đã gần sáu mươi năm rồi, tôi mang ơn Thầy Chiêu đã đào tạo tôi
trở thành một sĩ quan QLVNCH và về đức độ và lòng nhân hậu của Thầy. Tôi
không mong trả được ơn Thầy trong cuộc đời nầy vì tôi biết không có gì
quí giá xứng với tấm lòng bao dung rộng lớn của Thầy. Ngược lại, rõ ràng
người đã đền đáp ơn Thầy nhiều nhất là Tướng Lê văn Hưng vì những chiến
công rực rỡ và sự tuẫn tiết cao đẹp của vị Tướng nầy, người anh hùng mà
Thầy một thời đã tạo dựng nên.
Lúc
đó tôi rất ít xuất trại nghỉ phép. Họa hoằn có đi phép thì cũng chỉ
xuất trại vào sáng ngày Chúa nhật, đi dạo vòng vòng các khu phố lớn
Saigòn, xem chớp bóng ở các rạp chiếu bóng thường trực để đợi đến chiều
ra Đường Hai Bà Trưng, sau Trụ sở Quốc hội, đợi đoàn xe GMC đưa đón SVSQ
của Trường rước về. Những tuần không đi phép tôi mặc quân phục chỉnh
tề, cùng các bạn trong Trung đội người miền Bắc, cũng “mồ côi” như tôi
sau khi Hiệp định Genève-1954 chia đôi đất nước, đi dạo ở khu chung
quanh sân cờ lớn của Trường, nơi có những hàng cây tỏa bóng mát, dù ít
oi, xuống thảm cỏ dưới gốc, mà các SVSQ lưu trại thường đón tiếp và vui
vầy với gia đình hay người yêu đến thăm viếng trong ngày Chúa nhật.
Cảnh
đầm ấm, hạnh phúc và sinh động hực hỡ màu sắc nầy cũng diễn ra trong
Câu lạc bộ Sinh viên và trong các lều mát hay quán ăn chung quanh đó. Dĩ
nhiên trong số những thân nhân đến thăm viếng sinh viên hàng tuần không
thiếu những bóng hồng tươi đẹp, xinh xắn, là chị, là em, là bạn, là
người yêu, hay vợ của sinh viên lưu trại. Một trong những người đẹp đó
là vợ của anh Hưng. Nhìn từ xa xa cũng biết chị đẹp. Dáng người cao thon
thả nhưng cân đối khoẻ mạnh như một thiếu nữ phương Tây. Mặt sáng, nước
da trắng. Cách ăn mặc và dáng điệu tạo vẻ thuộc gia đình trung lưu, khá
giả. Mỗi lần thăm anh, chị thường dẫn theo đứa con gái nhỏ chừng hơn
một tuổi. Họ quây quần bên nhau rất hạnh phúc. Thế nhưng, trong đời
người ta không thể ngờ được những bất cập, tan vỡ, chia ly diễn ra mà
hậu quả là ưu phiền và oán hận.
Chín
năm sau ngày ra trường, mỗi người đi một nơi, không biết tin tức gì của
nhau, bỗng nhiên vào giữa tháng 1 năm 1964, tôi được biết tin về anh Lê
văn Hưng. Sau ngày đảo chánh 1 tháng 11, 1963, Tổng thống Ngô Đình Diệm
và ông Ngô Đình Nhu bị thảm sát, Đại tá Nguyễn văn Phước Trưởng Phòng 2
Bộ Tổng Tham mưu (P2/BTTM) bị mấy ông Tướng đảo chính bắt giam giữ ở
Cục An ninh Quân đội, Trung tá Hồ văn Lời, Chỉ huy trưởng Trường Quân
báo Cây Mai, được đưa lên BTTM thay thế. Tôi cũng được thuyên chuyển
theo ông và giữ chức vụ Trưởng ban Hành chánh của P2/BTTM.
Một
hôm tôi đọc được trong xấp hồ sơ “Công văn Đến” lệnh thuyên chuyển của
Nha Nhân viên Bộ Quốc Phòng ban hành hoàn trả Trung uý Lê văn Hưng về
ngành Quân Báo và đặt thuộc quyền sử dụng của P2/BTTM. Trước cuộc đảo
chính Trung uý Hưng là Quận trưởng Trà Ôn ở miền Tây. Có lẽ những năm
trước nữa ông Hưng có học qua một khóa Quân Báo hay giữ chức vụ nào đó
cùng ngành với tôi mà tôi không biết. Sau đó ít lâu, khi hồ sơ cá nhân
của Hưng gửi về P2/BTTM mới được biết là sau khi tốt nghiệp ở Thủ Đức
nhờ đậu cao nên anh được chọn về Quân Khu I –lúc đó bao gồm cả lãnh địa
của Vùng 3 và Vùng 4 Chiến thuật sau này- và thuyên chuyển về Bộ Chỉ Huy
Trung đoàn 15 đóng tại Gia Định. Thiếu tá Lê Thọ Trung là Trung đoàn
trưởng. Sau này, khi ông Hưng đã lên Tướng và làm Tư lệnh SĐ5BB, ông
Trung, chỉ mang cấp bậc Trung tá, là Tham Mưu trưởng cho ông Hưng.
Không
đầy một tuần sau khi P2/BTTM nhận được lệnh thuyên chuyển của Trung úy
Hưng, cũng trong tháng giêng đó, một người đàn bà đến xin gặp Trung tá
Trưởng P2/BTTM. Với tư cách là người phụ trách về hành chánh và quản trị
nhân viên, tôi tiếp bà khách. Bà tự xưng là người phối ngẫu chính thức
và đã ly dị của ông Hưng. Tôi hình dung được ngay đó là người vợ của
SVSQ Hưng của gần mười năm trước. Tuy bà đã bớt vẻ thon
thả, khá người hơn, mà vẫn còn đẹp ở độ tuổ̉i trung niên. Bà mang theo
một lá đơn xin gửi lương tháng, mà bà nói là do Tòa án phán quyết khi ly
dị, ̣đến thẳng địa chỉ của bà ở Gia Định. Tôi chỉ ghi nhận sự kiện,
nhận đơn, mà chưa giải quyết được vì Trung uý Hưng chưa trình diện
P2/BTTM.
Sau
đó không lâu, tôi nhận tiếp một lệnh khác của Nha Nhân viên Bộ Quốc
Phòng thuyên chuyển Trung uý Lê văn Hưng về SĐ21BB. Như vậy đến năm đó
tôi vẫn chưa gặp lại Hưng cho đến đầu tháng 6, năm 1971. Vì ông Hưng
trình diện thẳng SĐ21BB mà không trình diện P2/BTTM. Cuối năm 1967, vào
một buổi chiều, tôi vô tình gặp lại người vợ đã ly dị đó của ông Hưng
trong Dancing Club Victoria ở Tân Định, gần Bộ Tổng Tham Mưu. Bà là vũ
nữ ở đó. Tôi nhận ra bà nhưng bà không nhớ có lần đã gặp tôi ở P2/BTTM
gần bốn năm trước. Lúc đó tôi mang cấp bậc Thiếu tá và được biết ông
Hưng mang cấp Trung tá, Trung đoàn trưởng Trung đoàn 31 thuộc SĐ21BB và
là một trong năm ngũ kiệt nổi tiếng ở miền Tây. Ít lâu sau nghe ông Hưng
thăng cấp Đại tá và làm Tỉnh trưởng Cần Thơ. Từ cuối năm 1967, sau buổi
khiêu vũ “matinée” ở Victoria, tôi không gặp bà vợ đã ly dị của ông
Hưng lần nào nữa. Đến nay đã gần nửa thế kỷ.
Sau
buổi thuyết trình đầu tháng 6, năm 1971 đó, Trung tướng Minh mời Đại tá
Hưng và tôi ăn cơm trưa trong chiếc “trailer” đặt ở sân trước Tư dinh
Tướng Minh ở Biên Hòa. Đáng lẽ tôi không hân hạnh được mời tham dự bữa
cơm của hai ông tư lệnh này đâu, nhưng tôi nghĩ Tướng Minh mời tôi là vì
Đại tá Lê văn Hưng nói tôi là bạn đồng môn. Lý do thứ hai là vì khi ra
trường tôi thuyên chuyển về Tiểu đoàn 61 VN đầu năm 1955, làm Trưởng Ban
Quân số (Chef Bureau Effectif), đến khoảng tháng 8 năm 1955, ông Nguyễn
văn Minh, lúc đó mang cấp bậc Thiếu tá được bổ nhậm Tiểu đoàn trưởng
Tiểu đoàn 61 VN, kiêm Quận trưởng Quân Đức Hòa, thuộc tỉnh Chợ Lớn, chỉ
định tôi làm Văn phòng trưởng Tiểu đoàn (Chef Bureau Secretariat), đồng
thời là Chánh văn phòng Quận Đức Hòa cho ông. Sau cuộc bầu cử Quốc hội
Lập hiến và Tổng thống Đệ nhất Cộng Hòa cuối năm 1955, Thiếu tá Minh
được đề cử chức Tỉnh trưởng Sa Đéc, thăng cấp Trung tá. Tôi xin thuyên
chuyển ra Tiểu đoàn 1/43 Sư Đoàn 15 Khinh Chiến, đóng ở Dục Mỹ, Nha
Trang.
Trong
Đệ Nhị Cộng Hòa ông Minh thăng cấp nhanh chóng, Đại tá Tư lệnh SĐ21BB,
rồi Chuẫn tướng, rồi Thiếu tướng, rồi Trung tướng làm Tư lệnh Biệt Khu
Thủ Đô, rồi Tư lệnh QĐIII & V3CT. Ông chưa quên tôi đã từng giúp
việc cho ông từ 15 năm trước. Còn lý do thứ ba nữa, đến khi ngồi vào bàn
cơm tôi mới được biết là Đại tá Hưng xin Tướng Nguyễn văn Minh cho tôi
về giúp ông làm Trưởng Phòng 2 SĐ5BB. Điều nầy làm tôi bất ngờ. Tôi xin
để được suy nghĩ lại. Tướng Minh cũng chưa quyết định ngay. Sau buổi cơm
Đại tá Hưng lên Lai Khê, tôi được Tướng Minh cho nghỉ phép một tuần về
Saigon, nói là để ông sẽ sắp xếp lại nhân sự.
Lúc
đó, Trưởng Phòng 2 QĐIII & V3CT là Đại tá Lê Đạt Công không được
Tướng Nguyễn văn Minh tín nhiệm đã cho thuyên chuyển xuống SĐ21BB. Phòng
2 tuy còn mấy sĩ quan cấp tá khác nhưng công việc do tôi quán xuyến mặc
dù tôi không giữ một chức vụ nào ở đó. Tôi nghĩ Trung tá Mạch văn
Trường, vừa rời chức vụ Quận trưởng Thủ Đức về QĐIII & V3CT, đệ tử
thân nhất của Tướng Minh, trước đó là Trưởng Phòng 2 SĐ21BB của Tướng
Minh, sẽ được chỉ định làm Trưởng Phòng 2 Quân đoàn. Nhưng không phải,
khi hết phép trình diện Tướng Minh, tôi được ông cho biết Đại tá Hưng đã
gởi hai công điện chính thức xin tôi về SĐ5BB. Tướng Minh nói với tôi
là nên lên Lai Khê giúp ông Hưng và Trung tá Mạch văn Trường cũng đã
được đưa lên đó giữ chức vụ Trung đoàn trưởng Trung đoàn 8. Trung tá
Trần văn Bình, Trưởng Phòng 2 SĐ18BB sẽ được chỉ định làm Trưởng Phòng 2
QĐIII & V3CT. Điều nầy cũng hợp lý, vì Trung tá Bình là một sĩ
quan Quân báo nhiều kinh nghiệm đã từng là Trưởng Khối Tình Báo của
P2/BTTM.
Tôi
rất buồn khi nghe quyết định của Tướng Minh. Không phải tôi muốn thối
thoát trách nhiệm làm trưởng phòng tình báo chiến trường cấp sư đoàn mà
tôi cho là quan trọng. Nhưng tôi tủi thân khi phải phục vụ người bạn
cùng khóa. Biết đâu việc làm của tôi không tránh khỏi những sơ suất,
chết quân mất đồn, lúc đó sẽ khó cho ông mà khó cho tôi biết mấy. Thà
làm việc cho vị tư lệnh nào khác, không giữ một chút tình riêng trong
lòng, tôi sẽ an tâm hơn. Thưởng phạt sẽ nhận và chịu một cách vô tư,
thảnh thơi hơn, nếu mình hữu công hay mình bất lực. Nhưng là một quân
nhân, tôi phải chấp hành lệnh của thượng cấp. Tôi điện thoại cho Đại tá
Hưng và xin cho tôi thu xếp và trình diện SĐ5BB ngày 16 tháng 6. Quá
trưa ngày đó, khoảng 2 giờ, Đại tá Hưng cho trực thăng chỉ huy của ông
đón tôi ở Biên Hòa lên Lai Khê. Trong văn phòng Tư lệnh, ông Hưng bắt
tay và ôm vai tôi lộ vẻ vui mừng. Sau đó, tôi nhận nhiệm sở mà không có
bàn giao vì người tiền nhiệm của tôi là Trung tá Nguyễn Công Ninh đã rời
Sư đoàn từ tuần trước. Khi tôi đang họp với các sĩ quan Phòng 2 Bộ Tham
mưu và Biệt đội Quân báo Sư đoàn, thì Chánh văn phòng Tư lệnh, Đại úy
Nguyễn Đức Phương, gọi điện thoại nói là Đại tá Tư lệnh mời tôi dùng cơm
tối tại tư dinh, sau buổi họp 5 giờ chiều hằng ngày ở Trung tâm Hành
quân Sư đoàn.
Trên
chiếc trailler được che chắn bằng nhiều bao cát xung quanh, đặt ở sân
sau tư dinh Tư lệnh, song song với dãy nhà văn phòng của Phòng 2 Sư
đoàn, nơi làm việc của tôi từ buổi trưa đó, cách một lớp rào lưới chống
đạn B-40, lần đầu tiên tôi gặp người phối ngẫu chính thức của Đại tá Lê
văn Hưng, chính do ông giới thiệu, mà sau đó không lâu tôi được biết nhũ
danh của bà là Phạm Kim Hoàng. Tôi nghĩ bà là người xứng với ông Hưng.
Nước da trắng, gương mặt đẹp sáng, dáng người mảnh mai thanh tú, giọng
nói dịu dàng. Bà tỏ ra thân thiện với người đồng môn của chồng. Ông Hưng
cũng không hỏi một câu nào về gia đình hay bản thân tôi từ ngày ra
trường. Ông và tôi bàn về các vấn đề thời sự ở phạm trù lớn hơn phạm trù
QĐIII & V3CT, bình đẳng, không gò bó như thường khi tôi tiếp xúc
với bất cứ một thượng cấp nào của tôi trước đó. Sau buổi cơm tối ngày
tôi trình diện sư đoàn, tôi nghĩ rằng tôi có thể yên tâm làm việc với
Đại tá Hưng, không còn mặc cảm. Trái lại, tôi nghĩ là phải cố gắng, bỏ
tâm cơ nhiều hơn trong việc làm để thực sự giúp người bạn hiểu biết mình
và cũng để chứng tỏ mình có đủ kiến thức và khả năng chuyên môn không
làm phụ lòng ông.
Đó
không phải là buổi duy nhất ông bà Hưng đãi cơm tôi trên chiếc trailer ở
tư dinh của tư lệnh trong căn cứ Lai Khê, mà rất nhiều lần trong suốt
thời gian tôi phục vụ ở SĐ5BB dưới quyền chỉ huy của ông Hưng. Mỗi khi
ông bà tổ chức các buổi ăn gia đình có tính kỷ niệm, người bạn duy nhất
được mời là tôi. Thêm nữa, mỗi lần khi mà buổi sáng tôi bị gạch tên
trong các lần đề nghị thăng cấp đặc cách, hay trong danh sách đề nghị
thưởng huy chương Anh dũng Bội tinh, dù ở cấp sư đoàn mà ông Hưng, với
thẩm quyền tư lệnh, có thể ký ban cho. Trong ngày nào đó, nếu ông từ
chối đề nghị của Trung tá Tham mưu trưởng Lê Thọ Trung, thì buổi chiều
bà Hưng gọi điện thoại mời tôi ăn cơm tối với ông, bà. Trong buổi cơm,
dù tôi tỏ ra bình thường bà Hưng vẫn nói như an ủi tôi “ảnh luôn như vậy
đó, anh đừng buồn”, trong khi ông Hưng ngồi đó, nghe và cười. Nụ cười
vừa an ủi vừa như bảo với tôi rằng ông không muốn để người khác dị nghị
và Anh dũng Bội tinh không thể cấp cho sĩ quan tham mưu. Người hiểu rõ
các điều trên đây lúc đó là Trung tá Lê Thọ Trung, vị chỉ huy trưởng cũ
của Ông Hưng. Tôi nghĩ rằng Trung tá Trung nhiều lần cũng được gia đình
ông Hưng mời ăn những buổi cơm riêng như vậy, vì ông Hưng chắc không
quên người đã từng là thượng cấp của ông khi vừa bước ra khỏi cổng Quân
trường Thủ Đức. Dĩ nhiên người hiểu rõ nhất những mối liên lạc thân
thiện giữa Tướng Hưng và tôi là bà Hưng. Những buổi cơm có tính cách gia
đình nầy không chỉ diễn ra trong thời gian tôi phục vụ ở SĐ5BB mà còn
như hằng ngày ở những tháng sau cùng của chiến cuộc Việt Nam, tại tư
dinh Tướng Hưng ở Cần Thơ.
Văn Nguyên Dưỡngwww.vietthuc.org
[AKA: VĨNH ĐỊNH NGUYỄN VĂN DƯỠNG]
Sinh tháng 1, năm 1934, Thị xã Càmau, Tỉnh Bạcliêu, Nam Việt.
Động viên Khóa 5 SQTB tháng 5, năm 1954.
Tốt nghiệp Thiếu uý ngày 1 tháng 2, năm 1955
Động viên Khóa 5 SQTB tháng 5, năm 1954.
Tốt nghiệp Thiếu uý ngày 1 tháng 2, năm 1955
BINH NGHIỆP:
Trung đội trưởng & Đại đội Trưởng, TĐ 1/43, Sư Đoàn 15 Khinh Chiến, 1955-1957.
Huấn luyện viên Trường Quân Báo & CTTL/QLVNCH, 1958-1963.
Sĩ Quan Tham Mưu, Phòng II/BTTM/QLVNCH, 1964-1966.
Chỉ huy phó & Q.Chỉ huy trưởng TTQB, 1966-1968.
Trưởng Phòng 2, BTL/SĐ 22BB, 1969-1970.
Trưởng Phòng 2, BTL/SĐ5BB, 1971-1974. Tham dự Trận chiến An Lộc mùa Hè 1972.
Sĩ quan Tham mưu, Phòng II/BTTM/QLVNCH, 1974-30/4/1975.
Trung đội trưởng & Đại đội Trưởng, TĐ 1/43, Sư Đoàn 15 Khinh Chiến, 1955-1957.
Huấn luyện viên Trường Quân Báo & CTTL/QLVNCH, 1958-1963.
Sĩ Quan Tham Mưu, Phòng II/BTTM/QLVNCH, 1964-1966.
Chỉ huy phó & Q.Chỉ huy trưởng TTQB, 1966-1968.
Trưởng Phòng 2, BTL/SĐ 22BB, 1969-1970.
Trưởng Phòng 2, BTL/SĐ5BB, 1971-1974. Tham dự Trận chiến An Lộc mùa Hè 1972.
Sĩ quan Tham mưu, Phòng II/BTTM/QLVNCH, 1974-30/4/1975.
HUẤN LUYỆN QUÂN SỰ:
Tốt nghiệp -Khóa ANQĐ, Trường Quân Báo QLVNCH, Saigon, 1958. -Khóa Tình
Báo Lãnh thổ, Bộ Tư lệnh Lực lượng Hoàng gia Anh ở Viễn Đông, Singapore, 1961. -Khóa An ninh & Phản tình báo, 1962 và -Khóa Tình báo Chiến trường (Field Operations Intelligence),1965, Trường Tình báo Lục quân Hoa Kỳ ở Thái Bình Dương, Okinawa. -Khóa Tình báo Cao cấp, Trường Tình báo Lục quân Hoa Kỳ, Maryland, 1968.
Tốt nghiệp -Khóa ANQĐ, Trường Quân Báo QLVNCH, Saigon, 1958. -Khóa Tình
Báo Lãnh thổ, Bộ Tư lệnh Lực lượng Hoàng gia Anh ở Viễn Đông, Singapore, 1961. -Khóa An ninh & Phản tình báo, 1962 và -Khóa Tình báo Chiến trường (Field Operations Intelligence),1965, Trường Tình báo Lục quân Hoa Kỳ ở Thái Bình Dương, Okinawa. -Khóa Tình báo Cao cấp, Trường Tình báo Lục quân Hoa Kỳ, Maryland, 1968.
TRÌNH ĐÔ HỌC VẤN:
Cao học Chính trị học về “Ngoại giao & Giao tế Quốc tế”, Hoa Kỳ.
Cao học Chính trị học về “Ngoại giao & Giao tế Quốc tế”, Hoa Kỳ.
TÙ NHÂN CHÍNH TRỊ:
Sau ngày 30, tháng 4, 1975, bị tập trung cải tạo -hay đi ở tù CSVN- cùng với hàng trăm ngàn Sĩ quan QLVNCH, CSQG, Công chức Cao cấp, các lãnh tụ tôn giáo và các đảng phái chính trị Quốc Gia, ở các vùng Thượng du, Trung du Bắc Việt và miền Nam. Ra tù năm 1988. Định cư ở Hoa Kỳ tháng 9, năm 1991.
Sau ngày 30, tháng 4, 1975, bị tập trung cải tạo -hay đi ở tù CSVN- cùng với hàng trăm ngàn Sĩ quan QLVNCH, CSQG, Công chức Cao cấp, các lãnh tụ tôn giáo và các đảng phái chính trị Quốc Gia, ở các vùng Thượng du, Trung du Bắc Việt và miền Nam. Ra tù năm 1988. Định cư ở Hoa Kỳ tháng 9, năm 1991.
-Tập thơ VÙNG ĐÊM SƯƠNG MÙ làm từ năm 1965 và được Nhà XB Mai Lĩnh xuất bản năm 1966 ở Saigòn.
-Tập thơ TRƯỜNG CA TRÊN BÃI CHIẾN và nhiều bài thơ ngắn khác làm trong 13 năm ở các Trại Tù CSVN.
-Sang
Hoa Kỳ, sau khi tốt nghiệp Cao học, chuyển Luận án thành sách. Nhà XB
McFarland North Carolina xuất bản tháng 9, năm 2008, tựa đề The Tragedy of the Vietnam War.
Cung Trầm Tưởng viết bài góp ý và giới thiệu, được đăng nhiều lần trên
báo chí Việt ngữ. Văn Nguyên Dưỡng viết cho vài tạp chí văn học ở Hoa Kỳ
và Canada.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét