Trường Sơn (VietNamNet)
- Nếu sắp tới nguồn tiền từ quỹ hưu trí được lôi kéo và khuyến dụ để đổ
vào chứng khoán thì hậu quả sẽ khôn lường. Ai sẽ là người gánh chịu hậu
quả cuối cùng khi TTCK đảo chiều?
Một kênh huy động vốn tiềm năng!
Cùng với đà phục hồi khá ấn tượng, đặc biệt từ sau tiếng cồng khai
trương năm mới của bộ trưởng tài chính Vương Đình Huệ, thị trường chứng
khoán lại đang manh nha một câu chuyện chưa có tiền lệ.
Nếu đề án Thành lập quỹ hưu trí tự nguyện được Bộ Tài chính "nhiệt tình"
khai phá những ý tưởng sâu xa, đồng thời được Bộ Lao động, Thương binh
và Xã hội "đồng thuận", cũng như nhận được sự ủng hộ của các doanh
nghiệp, thì những năm tháng sắp tới TTCK, vốn suýt chết đuối về thanh
khoản trong năm 2011, sẽ chứng kiến thêm một dòng tiền mới bổ sung cho :
tiền từ quỹ hưu trí.
Quỹ hưu trí tự nguyện cũng là một đề án nằm trong số 12 nội dung của Chỉ
thị 08 của Chính phủ về thúc đẩy hoạt động và tăng cường quản lý, được
ban hành vào đầu tháng 3/2012, liên quan đến phần quyền hành trách nhiệm
của Bộ Tài chính.
Một nguồn tin từ báo giới cho biết một nhân vật có nhiều kinh nghiệm về
hoạt động của các loại hình đầu tư quỹ - ông Trần Thanh Tân, Tổng giám
đốc Cty CP quản lý quỹ đầu tư Việt Nam (VFM), đã nêu ra một đánh giá
đáng chú ý: "Theo khảo sát của chúng tôi, hiện nay có nhiều tập đoàn với
hàng nghìn nhân viên đồng ý đưa quỹ hưu trí vào đầu tư. Nếu Bộ Tài
chính có chính sách cho phép các công ty quản lý quỹ được quản lý nguồn
quỹ hưu trí, thì chỉ cần 10% quỹ này cũng đủ kích thích nguồn vốn cho
thị trường chứng khoán. Ở nhiều nước, các công ty quản lý quỹ nắm tới 60
- 70% nguồn quỹ hưu trí này".
Theo ông Tân, việc quỹ mở tiếp cận với nguồn tiền từ bảo hiểm xã hội
(BHXH) sẽ có hai cách. Thứ nhất thành lập Quỹ hưu trí tự nguyện (hay còn
gọi là bổ sung) trên cơ sở các doanh nghiệp, tổ chức "tự nguyện" đóng
góp thêm nguồn tiền, sau đó được sử dụng vào mục đích kinh doanh nhằm
chia lợi tức, đảm bảo cho CBCNV của mình một khoản thu nhập về hưu sau
này cao hơn mức lương hưu hiện tại. Bên cạnh đó, trích 5-10% tổng nguồn
tiền kết dư 1.800 tỷ đồng của BHXH ra để các công ty quản lý quỹ sử dụng
mục đích kinh doanh.
Ủy ban Chứng khoán nhà nước - cơ quan cấp dưới của Bộ Tài chính và trực
tiếp chịu trách nhiệm về TTCK, lại càng tỏ ra lạc quan về "kênh huy động
vốn" trên. Vụ trưởng vụ Phát triển thị trường của cơ quan này, ông
Nguyễn Sơn, đã "gợi ý" rằng nếu dòng tiền để tại Bảo hiểm xã hội không
phát huy được hiệu quả thì việc dành một phần cho doanh nghiệp sử dụng
tái đầu tư là rất nên.
Ảnh minh họa
50.000 tỷ đồng 'kẹp hàng"!
Có thể hiểu tâm trạng sốt ruột của những người cầm chịch thị trường và
của cả "nhà cái" khi tiền mặt đang trở nên khan hiếm trong một nền kinh
tế đang lâm vào tình trạng đình đốn. Để cứu TTCK, điều kiện cần không
phải là một chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, mà bất cứ nhà đầu tư nào,
dù non dại cách mấy, cũng hiểu chỉ có thể trông đợi vào những nguồn tài
chính có thực lực và tiềm năng.
Nhưng tìm ra nguồn vốn "khủng" để thỏa mãn cho cái dạ dày không bao giờ
biết no của mấy chục tỷ cổ phiếu lại không dễ dàng chút nào. Trong nửa
cuối năm 2011, thị trường đã phải xót xa với hàng loạt phiên giao dịch
với giá trị chỉ còn chưa đầy 300 tỷ đồng. Con số đó là hoàn toàn đáng
thất vọng đối với khối nhà đầu tư nước ngoài - những người bị "kẹp hàng"
đến trên 20.000 tỷ đồng từ khi thực hiện chế độ mua ròng từ đầu năm
2010 đến nay.
Với giá trị giao dịch bình quân của hai sàn HOSE và HNX dưới 500 tỷ, nói
trắng ra là chẳng có hy vọng nào cho việc "hy vọng chính phủ sẽ nới
lỏng tín dụng để nhà đầu tư Việt Nam mua hết cổ phiếu của các quỹ nước
ngoài" như một lãnh đạo quỹ nước ngoài đã đau khổ trần tình vào năm
ngoái.
Nhưng nhà đầu tư nước ngoài không phải là "nạn nhân" duy nhất của cái
thùng không đáy - từ ngữ thường được ví von với TTCK. Còn có cả các tập
đoàn kinh tế và doanh nghiệp nhà nước, trong đó có những cái tên đã quá
quen thuộc với người dân như EVN hay Petrolimex - đều là những doanh
nghiệp thi nhau chiếm giải quán quân hay á quân về đầu tư ngoài ngành
kém hiệu quả. Trong khái niệm hiệu quả đắm đuối thua lỗ như vậy, chứng
khoán và bất động sản chiếm phần lớn.
Nhưng chỉ đến cuối năm 2011, sau mấy năm ngụp lặn trong thương trường
với nhiều khoản lỗ không liệt kê hết của các doanh nghiệp nhà nước, xã
hội mới biết đến con số "kẹp hàng" của các doanh nghiệp này: khoảng 1,5
tỷ USD.
Ít nhất 20.000 tỷ đồng của khối ngoại và ít nhất 30.000 tỷ đồng của khối
nội đã làm nên con số ít nhất 50.000 tỷ đồng chôn vốn trong các thị
trường đầu cơ. Số tiền đó hoàn toàn đó thể không cánh mà bay, nhất là
đối với cổ phiếu, một loại chứng khoán mà trong lịch sử của nó đã từng
có những thời kỳ ngang giá với giấy lộn.
Bởi thế, không có gì ngạc nhiên khi chứng khoán "cần đến mọi nguồn lực".
Những nguồn lực đó, bất kể từ tổ chức hay cá nhân, từ các ngân hàng dồi
dào vốn liếng cho đến tiền lẻ trong túi các thị dân, đều quý như nhau.
Và trên hết, đều là tiền.
Nhưng khác hẳn với khối thị dân có vẻ ngu ngơ, nhóm ngân hàng lại là
những ông tổ về thị trường và thủ đoạn đầu cơ. Hơn ai hết, họ hiểu về
tính hai mặt của TTCK qua nỗi thấm thía phải trả giá từ chính con nợ của
họ - các doanh nghiệp và cá nhân, trong đó có cả những người đã phải
nhập viện tâm thần hoặc tự tử.
2011 quả là năm thê thảm chưa từng có trong lịch sử TTCK ở Việt Nam. Bao
nhiêu cái chết, từ "chết lâm sàng" đến chết thực thể đã xảy ra. Bao
nhiêu tiếng kêu than và thề thốt rời xa không bao giờ trở lại chứng
khoán đã vọng lên từ đáy thị trường...
Chưa thấy quan tài chưa đổ lệ
Thế nhưng cho đến giờ, có vẻ như sự thể vẫn đâu vào đấy. Lớp nhà đầu tư
cũ được thay thế bởi một lớp nhà đầu tư mới chưa biết sợ là gì. Ngay cả
những doanh nghiệp, những người chỉ mới thoát khỏi cơn khủng hoảng trong
gang tấc, đã lại bắt đầu tập tễnh trông ngóng đến việc dùng cả một
nguồn tiền xã hội là quỹ hưu trí để đầu tư vào chứng khoán.
Quỹ hưu trí trên, dù có được ghép bằng tính chất tự nguyện, bổ sung hay
một tính từ nào khác, đều có nguồn gốc từ tiền lương của người làm công.
Khác hẳn với giai đoạn năm 2007 trở về trước, từ năm 2008 đến nay nền
kinh tế Việt Nam đã lâm vào tình thế hậu khủng hoảng và kéo theo suy
thoái, dẫn đến thu nhập thực tế của những người làm công ăn lương giảm
tương đối so với chỉ số tăng giá của các loại hàng hóa. Đồng tiền kiếm
được vào thời gian này đang trở nên hết sức khó khăn, và sẽ càng trở nên
quẫn bách nếu tiền hưu trí bị lạm dụng hoặc bị lợi dụng vào mục tiêu
đầu cơ.
Những người làm công ăn lương, dù trong nhà nước hay ngoài tư doanh,
hoàn toàn có lý do để đặt câu hỏi là vì sao và ai đã tham mưu cho Chính
phủ cái ý tưởng thành lập quỹ hưu trí tự nguyện để đầu tư chứng khoán.
Và vì sao không phải lúc nào khác mà chính vào thời gian này loại hình
quỹ như thế lại được gợi ý như một sự áp đặt?
Quay ngược kim đồng hồ, nếu việc dùng quỹ hưu trí để chơi chứng khoán đã
diễn ra vào năm khủng hoảng 2008 hoặc năm kinh hoàng 2011, bao nhiêu
tiền và bao nhiêu cái quỹ như thế đã bay biến? Và một khi tiền đã đổ
sông đổ biển, ai sẽ là người chịu trách nhiệm hoàn trả chúng cho giới
làm công ăn lương? Hay cũng như những tiền lệ lỡ thì ở EVN và
Petrolimex, người ta lấp liếm những khoản thua lỗ khổng lồ bằng cách
tăng giá điện và giá xăng dầu, bắt người dân thêm một lần đóng thuế...
Đã đến lúc cần một cái nhìn sâu xa vào bản chất của quỹ hưu trí và tách
bạch chúng với các quỹ đầu cơ. Mang tính xã hội và hơn nữa là tự nguyện,
quỹ hưu trí không thể vì một lý do thâm sâu nào đó mà được "vận dụng"
như một nguồn tiền bổ sung cho kênh đầu cơ chứng khoán. Nếu sắp tới
nguồn tiền từ quỹ này được lôi kéo và khuyến dụ để đổ vào chứng khoán
thì hậu quả sẽ khôn lường. Quỹ hưu trí này kéo theo quỹ hưu trí khác, và
nếu cả Bộ LĐTBXH cũng "nhất trí cao" thì ai sẽ là người gánh chịu hậu
quả cuối cùng khi TTCK đảo chiều?
Mà sự đảo chiều đó, không sớm thì muộn, cũng sẽ phải xảy ra. Một khi đã
hoàn thành quá trình xả hàng, các nhóm đầu cơ trong và ngoài nước sẽ
không còn lý do gì để duy trì mặt bằng cổ phiếu quá cao. Cũng khi đó,
tiếng than khóc sẽ lại dội lên tại các sàn giao dịch chứng khoán và có
thể cả trong những quỹ hưu trí tự nguyện mà ai đó đang rắp tâm biến
tướng...
Trường Sơn

Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét