Cập nhật: 07:42 GMT - thứ bảy, 12 tháng 1, 2013
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ cho rằng đẳng cấp phải nằm trong văn hóa
Dư luận gần đây sôi nổi bàn
về các phát biểu của ông chủ hãng cà phê Trung Nguyên Đặng Lê
Nguyên Vũ khi tập đoàn Starbucks nổi danh thế giới loan báo sẽ
bước vào thị trường Việt Nam.
Ông Vũ nói ông không sợ cạnh tranh, và Starbucks chỉ là "người khổng lồ không có bản sắc".
BBC vừa có cuộc nói chuyện với ông Đặng Lê Nguyên Vũ về triết lý kinh doanh của ông.
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Tôi
sẽ luôn luôn nói như vậy bởi vì khi xem xét thành công của một
công ty, mình phải biết mấu chốt nó nằm ở cái gì. Tại sao
Starbucks lúc khởi đầu có thể thắng các hệ thống khác ở nước
Mỹ?
Họ có những triết lý như "Nơi chốn thứ
ba", hay "Cả tâm hồn trong đáy cốc"... rồi họ học hỏi kinh
nghiệm cà phê của Italy chẳng hạn. Nhưng nay họ có còn cà phê
không?
Trong danh sách 100 thương hiệu lớn toàn
cầu vừa sắp xếp lại, thì Starbucks nay liệt vào loại công ty
fast-food (đồ ăn nhanh) chứ không phải công ty cà phê. Trên logo họ
cũng bỏ luôn chữ cà phê đi.
Cái này không chỉ riêng tôi nói, mà các
chuyên gia châu Âu - Đức, Ý... họ đều nhận định như vậy. Có
điều họ không nói, mà riêng tôi nói thôi.
"Công ty nào cũng bị áp lực về doanh thu, của cổ đông... Nhưng đến khi một công ty, cũng giống như một quốc gia, không còn cái linh hồn của mình nữa, thì không còn sức mạnh nữa."
Đặng Lê Nguyên Vũ
BBC: Vâng nhưng cái mà
ông gọi là không có bản sắc, tức mở rộng, thay đổi theo nhu
cầu của khách hàng, thì nói cho cùng cũng là một dạng bản
sắc chứ?
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Không,
chúng ta phải nhìn vào vấn đề thương hiệu. Công ty nào cũng
bị áp lực về doanh thu, của cổ đông... Nhưng đến khi một công
ty, cũng giống như một quốc gia, không còn cái linh hồn của
mình nữa, thì không còn sức mạnh nữa.
Những ai biết điều này thì thấy sự tồn
tại [của Starbucks] chỉ còn là vấn đề thời gian. Họ sẽ bị
các thế lực khác thay thế.
BBC: Quả thực linh hồn là một khái niệm rất khó đo lường, thưa ông?
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Không,
không khó. Nếu ai hiểu về vấn đề thương hiệu thì bản sắc là
vô cùng quan trọng. Đó là cái hồn cái vía, những câu chuyện ở
bên trong...
Nhìn vào Starbucks thì nay họ đã đi quá xa
cái triết lý ban đầu của họ rồi. Tôi khẳng định luôn là
Starbucks dần dần sẽ bị các thế lực khác thay thế thôi, không
khác được.
BBC: Nói thật, thì ông có ghen với thành công của Starbucks không ạ?
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Thực
sự thì tôi phải ghen tức vì điều gì mới được chứ?! Đế chế
của họ, tôi rất tôn trọng. Họ tạo dựng được đến ngày hôm nay
không phải không có lý do.
Tôi từ khi bắt đầu lập nghiệp cũng vậy,
công ty nhỏ. Nhưng tầm nhìn của công ty chúng tôi lúc này là
lãnh đạo ngành cà phê thế giới.
Chúng tôi phải nghiên cứu để vượt qua họ,
không chỉ ở Việt Nam mà cả các nơi khác trên thế giới nữa.
Cạnh tranh là phải để lý trí vào, chứ không thể để cảm xúc
lấn át.
BBC: Nói về cạnh tranh,
thì đang có chỉ trích là chất lượng cà phê Trung Nguyên chưa
được cao, nhiều khi bị pha hóa chất, hương phẩm quá liều vv..
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Ai
chỉ trích? Có phải những đối thủ của chúng tôi trên mạng mà
không công bố danh tính không? Những người tên tuổi đàng hoàng
thì sẽ phải chịu trách nhiệm nếu họ phát ngôn bừa bãi.
Tôi cổ động cho sự đa dạng trong việc uống
cà phê trên thế giới. Tại sao lại uống cà phê Arabica mà không
uống Robusta? Tại sao uống expresso theo kiểu Tây và coi đó là
chuẩn mực mà không uống theo kiểu Thổ Nhĩ Kỳ, kiểu Việt Nam,
Nhật Bản?
Tại sao những nước không trồng cà phê lại
có những thương hiệu chinh phục thế giới? Nhưng câu hỏi này
phải được giải quyết triệt để và nghiêm túc.
BBC: Theo ông đánh giá, thì liệu Starbucks và Trung Nguyên có thuộc cùng một đẳng cấp chưa ạ?
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Muốn
nói đến thành công của một công ty, hay một quốc gia, vì tôi cứ
hay so sánh công ty với quốc gia, ta phải nhìn tới một số yếu
tố.
Thứ nhất, là tư tưởng của công ty đó. Về
tư tưởng và hệ lý luận thì ngày nay tôi đã bước xa lắm [so
với Starbucks]. Điều này sẽ rõ ràng trong thời gian rất gần đây
thôi.
Thứ hai, tư duy chiến lược của chúng tôi ngày hôm nay không có thua Starbucks.
Tuy nhiên điều chênh lệch to lớn mà chúng
tôi phải giải quyết là nguồn lực vật lý. Khả năng thực thi
của họ phải nói là tuyệt hảo, với một hạ tầng nâng đỡ cho
họ trên toàn cầu.
Đó là cái chúng tôi phải giải quyết, làm
sao để Trung Nguyên thực hiện được tất cả các ý đồ của mình.
Cái này thì chúng tôi cần thời gian và guồng máy để thực thi
cho bằng được. Chỉ có vấn đề đó thôi.
Chúng ta đã chứng kiến quá nhiều sự sụp đổ của các đế chế.
Doanh thu của chúng tôi có hai trăm triệu
đôla, họ hàng chục tỷ thì không thể so về phương diện này
được. Nhưng đẳng cấp một người không phải nằm ở chỗ anh ta có
bao nhiêu tiền, mà là ở văn hóa, nền tảng tri thức của anh ta
chứ? Đó mới là giá trị thực.
Starbucks thành công ở nhiều nước châu Á
BBC: Nói về kinh doanh thì Starbucks phải đối diện với thách thức gì ở thị trường Việt Nam, thưa ông?
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Họ
không có thách thức nào đáng kể cả. Người tiêu dùng Việt Nam,
cũng giống như ở Trung Quốc hay ở Nhật Bản, vẫn ngưỡng vọng
văn hóa Mỹ. Đó là lợi thế của họ, mà tôi cho là có lý nhưng
đáng buồn và xét góc độ nào cũng đáng lo cả.
Lợi thế thứ hai, vô cùng lớn, của họ là
về truyền thông. Chưa có công ty nào vào Việt Nam mà được tung
hô, miễn phí truyền thông ồn ào như vậy cả.
Về thị trường địa lý, thì ở Việt Nam cũng chẳng có công ty nào, ngoài Trung Nguyên, có thể cạnh tranh với họ.
Thế nhưng tôi vẫn khẳng định: giỏi lắm 10
năm nữa ở Việt Nam, Starbucks có được 100 điểm kinh doanh. Cùng
cực nữa thì cho gấp đôi số đó. Chẳng có gì đáng phải ồn ào,
quan ngại!
BBC: Ông có muốn đánh cược không? 100 điểm kinh doanh trong 10 năm ạ?
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: (cười) Cứ cho là gấp đôi số đó đi, tôi dám cược chứ!
BBC: Quay lại một chủ
đề nghiêm túc hơn, trên các trang mạng người ta có chỉ trích
rằng ông tìm cách gắn việc uống cà phê với lòng yêu nước và
điều này hơi khiên cưỡng ạ.
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ: Họ
nhầm rồi. Họ không hiểu khái niệm cà phê và tinh thần cà phê
của chúng tôi. Chúng tôi đang cổ động cho cả một học thuyết cà
phê với giá trị là tinh thần sáng tạo có trách nhiệm.
Thuộc tính của cà phê là tinh thần trung tâm.
Tôi muốn cổ động cho một hệ giá trị mới
thông qua ly cà phê. Triết lý của chúng tôi cao siêu hơn Starbucks
nhiều lắm, nhưng thời gian sẽ cho thấy điều này.
Những người muốn bình luận, muốn nói này nói nọ thì cứ để họ nói thôi. Chúng tôi còn thời gian mà.
"Người tiêu dùng Việt Nam, cũng giống như ở Trung Quốc hay ở Nhật Bản, vẫn ngưỡng vọng văn hóa Mỹ. Đó là lợi thế của họ [Starbucks], mà tôi cho là có lý nhưng đáng buồn và xét góc độ nào cũng đáng lo cả."
Đặng Lê Nguyên Vũ
BBC: Vâng, thế với những người nói là ông "nổ" to quá thì ông trả lời thế nào ạ?
Ông Đặng Lê Nguyên Vũ:(cười)
Ngày xưa cũng vậy, khi tôi mới khởi nghiệp, có mỗi chiếc xe
đạp mà nói tôi mơ về một thương hiệu cà phê thì ở trường họ
nói tôi hoang tưởng. Nay thì họ thôi nói vậy. Trung Nguyên bây
giờ phát triển thuận lợi, vươn ra toàn cầu.
Nhưng tôi buồn vì lẽ thế này. Ai nói những câu như ở trên? Người Việt nói.
Người Việt chưa bao giờ trong lịch sử của
mình có hoài bão chinh phục, ảnh hưởng, tinh thần thách thức
nghịch cảnh, ngoại trừ trong các cuộc vệ quốc.
Tại sao mình không chủ động gây ảnh hưởng?
Phải có hoài bão, phải muốn đua tranh. Nhìn khối vật lý của
người ta đã tê liệt cả người thì làm sao mình dám tranh hùng,
thi thố?
Tất nhiên từ giấc mơ đến hiện thực thì còn nhiều điều kiện nhưng trước hết phải dám mơ, dám làm.
Tôi nghĩ một ngày người Việt phải sửa cái văn hóa này thì mới vĩ đại, hùng mạnh được.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét