Thứ hai 02 Tháng Mười Hai 2013
Chuẩn bị cấy lúa tại một trang trại ở Takashima, Nhật Bản
Reuters / Yuriko Nakao
Hình ảnh những biển người biểu tình tại Kiev và Bangkok chống
lại các chính quyền ở Ukraina và Thái Lan tràn ngập các tờ báo Paris
trong ngày. Đương nhiên, các báo Pháp không quên cuộc tuần hành trên
đường phố Paris hôm qua 01/12/2013, theo kêu gọi của Mặt trận cánh tả,
để đòi chính phủ hủy biện pháp tăng thuế TVA.
Nhưng trước hết, xin điểm qua một bài viết ngắn trên nhật báo kinh tế Les Echos « Tokyo không bỏ rơi các nhà sản xuất gạo
», theo đó, Tokyo vẫn duy trì các biện pháp trợ cấp cho nông dân trồng
lúa. Đây là một chính sách hết sức tốn kém mà các đối tác thương mại của
Nhật Bản và phần lớn dân chúng trên xứ hoa anh đào muốn chính quyền xét
lại.
Ý thức được về tính phi lý và bất cập của chính sách trợ giá lúa,
gạo, nội các của Thủ tướng Abe chủ trương cải tổ sâu rộng hồ sơ này.
Nhưng cuối tuần qua Tokyo đã « gài số de », đơn giản là vì cảnh bảo thủ đang cầm quyền của Thủ tướng Shinzo Abe « có mối quan hệ gần gũi » với thành phần nông dân trồng lúa.
Theo các con số được tờ báo trích dẫn, hàng năm dân Nhật phải đóng
thuế gần 1,2 tỷ đô la để đài thọ cho chương trình trợ giá gạo. Do nhu
cầu tiêu thụ gạo trên thị trường giảm mạnh trong nửa thế kỷ qua, chính
phủ trợ cấp đến 1500 đô la/hecta cho nông gia để họ giảm bớt diện tích
trồng lúa. Bên cạnh đó, vì muốn tránh để ngành trồng lúa trên xứ hoa anh
đào bị mai một, Nhật Bản đánh thuế đến gần 800 % mỗi ký gạo nhập từ
nước ngoài. Tất cả các vòng đàm phán thương mại với Nhật Bản đều bị hồ
sơ nông nghiệp- hay nói chính xác hơn là lúa gạo – gây trở ngại. Bộ
trưởng Kinh tế Nhật Akira Arami nhìn nhận « đàm phán về Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương TPP với Mỹ đang rất căng » vì hồ sơ nông nghiệp.
Cũng Les Echos lưu ý, Tổ chức Thương mại Thế giới WTO khai mạc hội
nghị cấp Bộ trưởng lần thứ 9 vào ngày mai (03/12/2013) tại
Bali-Indonesia. Nông nghiệp sẽ là một trong ba hồ sơ chính và gai góc
nhất được các bên thảo luận.
Thái Bình Dương không thái bình
Xã luận trên trang nhất của Le Monde dành để nói về Thái Bình Dương :
Một vùng biển chẳng chút yên bình. Thời sự những ngày qua cho thấy « Châu Á Thái Bình Dương đang là tâm chấn của những căng thẳng chiến lược ».
Một bên là Trung Quốc không còn che dấu tham vọng đối với khu vực.
Còn bên kia là nước Mỹ của ông Obama, không bỏ lỡ cơ hội để khẳng định
chiến lược xoay trục về Châu Á. Ở giữa hai ông khổng lồ đó là những nước
như Hàn Quốc, Nhật Bản hay Việt Nam, Philippines, Indonesia. Trước
những đòi hỏi chủ quyền, những tham vọng của Trung Quốc, những quốc gia
này đang « nấp đằng sau lá chắn của Hoa Kỳ ».
Le Monde đi xa hơn khi đưa ra phân tích : Tình hình tại khu vực càng
thêm gay cấn khi biết rằng, tinh thần dân tộc chủ nghĩa rất cao tại tất
cả các quốc gia trong vùng Châu Á Thái Bình Dương. Tinh thần đó xuất
phát từ quá khứ lịch sử hay những hiềm khích kinh tế hiện tại. Bắc Kinh
không ngần ngại khai thác tinh thần bài Nhật trong dư luận. Trong khi đó
tại Tokyo, chính quyền của Thủ tướng Shinzo Abe không còn úp mở về
những mục tiêu quốc phòng. Các nước trong vùng đều đang nâng cao khả
năng quân sự.
Tác giả bài báo kết luận : Châu Á Thái Bình Dương chưa bao giờ thực
sự sang trang thời kỳ chiến tranh lạnh (…) Ngành ngoại giao Mỹ sẽ phải
hết sức khéo léo tránh để căng thẳng hiện nay xấu đi thêm. Còn về phần
Châu Âu, sẽ là một sai lầm nếu như Lục địa Già phó mặc cho ba cường quốc
kinh tế của thế giới muốn làm gì thì làm trên vùng biển Thái Bình
Dương.
Thái Lan, những mối hận cũ lại được khơi dậy
Vẫn về Châu Á, Libération dành hai trang báo để nói về phong trào nổi
dậy tại Thái Lan. La Croix nhận xét : Thái Lan là một quốc gia bị chia
rẽ sâu đậm, chỉ cần một chút thôi là cũng đủ để châm ngòi cho một cuộc
nổi dậy.
Trong bài viết « Những mối hận cũ được khơi dậy ở Bangkok »,
thông tín viên của tờ báo, Arnaud Dubus, nhắc lại từ khi chế độ quân
chủ tuyệt đối tại Thái Lan bị xóa bỏ vào năm 1932, quốc gia Đông Nam Á
này đã trải qua 18 cuộc đảo chính hoặc âm mưu đảo chính. Quân đội luôn
đóng một vai trò trọng yếu trong tất cả các cuộc thay ngôi đổi chủ đó.
Cũng Libération tập trung nói về nhân vật Yingluck Shinawatra, nữ Thủ
tướng đầu tiên của Thái Lan : « Gần hai năm rưỡi sau khi lên cầm quyền, bà Yingluck bị đẩy vào cơn hỗn loạn
». Cái bóng của người anh trai, là Thủ tướng bị lật đổ Thaksin, đè nặng
lên tương lai và sự nghiệp của bà Yingluck. Bà bị tố cáo « nặn ra
» luật ân xá để mở đường cho ông Thaksin trở về Thái Lan. Dự luật này
là nguyên nhân đẩy Thái Lan một lần nữa cận kề khủng hoảng chính trị.
Bà Yingluck thua người anh Thaksin đến 18 tuổi, nhưng quan hệ của hai
người này rất mật thiết. Theo tiết lộ của Libération, trước khi lao vào
các hoạt động chính trị, bà Yingluck từng điều hành nhiều chi nhánh của
tập đoàn viễn thông do ông Thaksin nắm giữ.
Năm 2011, khi bà Yingluck ngồi vào chiếc ghế Thủ tướng, lập tức bà bị chụp mũ là « con rối
» của Thaksin. Có người thậm chí còn cho rằng bà lên lãnh đạo đất nước
chẳng qua là để dọn đường cho ông anh Thaksin hồi hương, thu xếp cho ông
này được ân xá và qua đó thu về lại được tài sản 1 tỷ euro đã bị tịch
thu.
Ukraina, đường phố đòi Tổng thống từ chức
Từ một cuộc biểu tình này đến một cuộc xuống đường khác. Hàng chục
ngàn người Ukraina tiếp tục thách thức chính quyền. Báo La Croix cho
rằng « tương lai của chính phủ Ukraina do đường phố định đoạt ».
Tờ L'Humanité chơi chữ với hàng tựa : « Matxcơva không bật đèn xanh cho Ukraina xích lại gần Liên Hiệp Châu Âu, Kiev vượt đèn vàng
». Tờ báo cảnh cáo trước nguy cơ không ký được hiệp ước đối tác với
Bruxelles, Ukraina lại rơi vào một cuộc cách mạng Màu Cam như năm 2004.
Le Figaro đăng ảnh một người biểu tình Ukraina quỳ gối, giơ hai tay
lên trời. Trước mặt, là một hàng cảnh sát mặc đồng phục đen, đầu đội mũ
sắt bảo hiểm. Bức ảnh nhằm minh họa cho tính ôn hòa của phong trào nổi
dậy ở Ukraina, cho dù người biểu tình vào hôm qua đã chiếm đóng tòa đô
chính Kiev.
Le Figaro nhắc lại cuộc đọ sức giữa đường phố và chính quyền Ukraina
đã rộ hẳn lên sau Thượng đỉnh Vilnius, hôm 28/11/2013 khi chính quyền
Kiev vào giờ chót từ chối ký kết hiệp ước đối tác với Liên Hiệp Châu Âu.
Thủ tướng Ukraina thản nhiên thông báo là Kiev chuẩn bị tăng cường hợp
tác với Nga. Phản ứng của chính quyền đã làm dấy lên làn sóng phẫn nộ
trong quần chúng, muốn Ukraina xích lại gần với Liên Hiệp Châu Âu. Tiếp
theo đó, cảnh sát đã thẳng tay đàn áp người biểu tình vào sáng sớm ngày
29/11/2013. Hành động thô bạo đó lại càng như đổ thêm dầu vào lửa. Bất
chấp lệnh cấm tập hợp, dân chúng ở thủ đô Kiev vẫn tuần hành.
Vấn đề đặt ra là ngay cả các chuyên gia về Ukraina cũng chưa biết
phong trào xuống đường của người dân Ukrania sẽ đi về đâu, cho nên trước
mắt cả Bruxelles lẫn Matxcơva cùng rất kín tiếng. Tờ Libération tỏ ra
thực tế khi nêu lên câu hỏi : Đối lập Ukraina quyết tâm lật đổ chính
quyền và kêu gọi tổng đình công. Thế nhưng trong một đất nước đang phải
đối mặt với khủng hoảng kinh tế liệu lời kêu gọi đó có được hưởng ứng
rộng rãi hay không ? Đó lại là một chuyện khác.
Hàng triệu người « nô lệ » Pakistan
Lao động khổ sai dù đã bị cấm trên giấy tờ, nhưng vẫn là một thực tế
đối với hơn 4 triệu người lao động Pakistan. Đây là chủ đề được La Croix
quan tâm trong bài báo mang hàng tựa « Hàng triệu người nô lệ Pakistan ».
Tại quốc gia Nam Á nay vẫn có tới 4 triệu rưỡi « nô lệ »,
làm việc ngày đêm ở các nhà máy hay trên ruộng đồng. Phóng viên của tờ
báo có dịp trò truyện với Khimo, một người đàn ông quãng 30. Khimo làm
việc 18 giời mỗi ngày, thỉnh thoảng còn phải làm luôn ca đêm. Anh và gia
đình bán sức lao động cho điền chủ, nhưng cả đời vẫn không đủ no, nợ
nần vẫn chồng chất.
Theo lời Chủ tịch Ủy ban nhân quyền Pakistan, có những truờng hợp trẻ
em bị bắt làm nô lệ để trả nợ cho mẹ cha. Vào lúc mà cộng động quốc tế
kỷ niệm ngày giải phóng nô lệ, thì tại Pakistan vẫn còn có tới hai triệu
người bị cưỡng bức lao động. Theo các nhà hoạt động nhân quyền, con số
này trên thực tế cao hơn rất nhiều. Tổ chức phi chính phủ BLLFP đưa ra
con số 4,5 triệu « nô lệ » Pakistan làm việc trong các nhà máy sản xuất gạch, ngói. Công nhân không tránh khỏi các làn roi tra tấn của giới chủ.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét