Saturday, January 1, 2011

Văn Nghệ Sĩ & Quốc Hương_ViệtDươngNhân

Ký Ức Vọng Về

Nữ Nghệ Sĩ Quốc Hương (Paris)



Lần đầu tiên Quốc Hương đóng tuồng trên sân khấu là ngày 11-06-1977 - tại rạp hát "Maubert-Mutualité" - quận 5 Paris, do chùa Khánh Anh tổ chức cho mùa Phật Đản 2521 - tuồng ''Tình Đời - Nghĩa Đạo'' do soạn giả Nhựt Thanh.
(......)
Đêm Giao Thừa bước sang năm Đinh Tỵ 1976 -1977, QH và mấy đứa bạn du học ở Paris, rủ nhau đi xem Dũng Thanh Lâm (DTL) & Kim Loan diễn trích đoạn vở tuồng (?) ở rạp ''Bataclan'' Paris quận 11, do ông-bà Bầu Kim Chung tổ chức. QH đứng xớ rớ, miệng lúc nào cũng chờ chực sẵn một nụ cười với đồng hương... Vì QH được đi ra khỏi VN sớm hơn những người khác. QH đến chào Dũng Thanh Lâm (vì có quen biết DTL bên nhà) rồi làm quen soạn giả Trần Trung Quân, Nhựt Thanh (NT thầy Tử Vi). Chúng tôi trò chuyện rất thân tình. Không lâu lắm, QH liền nói : Bây giờ anh-em chúng ta cùng một giòng họ (lưu vong), vậy mình kết nghĩa anh-em... " NT và TTQ đông ý ngay, ba chúng tôi nắm tay và có tuyên thệ trước sân khấu.

Ăn Tết xong, lối mùng 2 mùng 3 gì đó ? NT mời tôi đến nhà, ăn bánh uống trà. Anh hỏi tôi biết ca vọng cổ không ? Anh đưa cho tôi bài Vọng Cổ do anh sáng tác. Tôi liền cất giọng lên ca ''đại'' cho anh nghe nguyên bài. Anh nghe được được - Thế là anh bàn việc dựng 1 tuồng cải Lương để hát cho chùa KA vào mùa Phật Đản 2521 (1977). Trong lúc đó có vài Đào-Kép chuyên nghiệp mặt ở Paris (không hiểu vì sao NT không họ đóng tuồng - Có thể vì lý do tài chánh ?) - Thầy đàn cũng không có luôn - Chỉ có Bác Michel-Mỹ đàn Tranh và Bác Tư-Lạc-Hồng đàn Vĩ cầm (Violon). Hai Bác ấy rất nhiệt tình. Vài ngày sau đó, NT kéo tôi vào chùa KA để giới thiệu tôi với Thầy Thích Minh T.
Họp mấy Anh-Chị-Em trong chùa, coi ai có khiếu đóng kịch - hát cải lương... Thế rồi cũng có đầy đủ vai để tập tuồng ''Tình Đời Nghĩa Đạo'' - NT và Quốc Hương đóng vai chánh. Chèn ơi ! Mới hát cải Lương lần đầu tiên mà tôi được đóng vai chánh thật là thích.
Rồi đến mỗi thứ Bảy và Chủ Nhật, chúng tôi bắt tay tập tuồng...
.....
Dòng đời trôi chảy, đến năm nay (30.12.2010) gần 34 năm qua - biết bao vật đổi, sao dời. Đã đóng kịch & hát cải lương bao nhiêu tuồng, thật sự tôi không nhớ hết nổi - Bây giờ soạn hình ảnh tới đâu là biết tới đó thôi...
Tự suy nghĩ đặt cho mình tên Quốc Hương (tức Tổ Quốc Quê Hương)


Nhựt Thanh và Quốc Hương
Trong vở tuồng cải lương
''Tình Đời - Nghĩa Đạo''
Paris ngày 11 tháng 6 năm 1977

*****
Giỗ Tổ Cải Lương


Đứng từ trái sang phải : Trần Nghĩa Hiệp - Nguyễn Toàn & Phu Nhân
Kiều Lệ Mai - Bạch Nhân trang - Kim Chi - Ngọc Tâm - Minh Đức
Ngồi từ ngoài : Hoàng Minh - ? - Tonton Hiếu (Phu Quân BTh.)
Bích Thuận - Văn Đức - Văn Đệ - Minh thanh - Hà Mỹ Liên - Quốc Hương
Dũng Thanh Hồng - Phương Thanh - Thu Thảo

Các nghệ sĩ ở Paris trong ngày Giỗ Tổ (1-10-2006) - ảnh VDN

Nhân xem một cuốn băng video tân nhạc mới xuất bản gần đây, quay cảnh sau hậu trường, tôi rất xúc động khi thấy, trước khi ra sân khấu trình diễn, các nghệ sĩ chấp tay, quay vào trong, xá Tổ ba cái rồi mới ra hát. Các nghệ sĩ cải lương và một số nghệ sĩ tân nhạc ở trong nước vẫn tuân thủ tập tục đó từ xưa đến nay, khi đi định cư nước ngoài, tôi thấy các nghệ sĩ ở bên Cali, bên Pháp, ở Canada hay ở Úc Châu vẫn theo cổ lệ của các nghệ nhân tiền bối, tôi mừng lắm. . .

Năm nay lễ Giổ Tổ Cải Lương cũng như mọi năm sẽ được tổ chức trang trọng khắp nơi trên thế giới . Tại San Jose sẽ có 2 buổi lễ vào các ngày:

- Thứ Bảy 22/09/2007 lúc 6PM do Ban Cổ Nhạc Vọng Cố Hương tổ chức Tại nhà hàng SAM KEE 301 N. Jackson Avenue #C ;San Jose, Ca 95133 {408-929-3310). Liên lạc Hoàng Dân: 707-803-8882 - Chí Tình: 415-320-2912 - Chí Văn: 408-309-9283

- Chủ Nhật 23/09/2007 lúc 4 PM: Tiếng Vọng Quê Hương - Giáo Sư Ngọc Dung tổ chức tại Nhà Hàng Grand Fortune Seafood;4100 Monterey Road #108; San Jose, Ca 95111 (408) 226-8886.Muốn biết thêm chi tiết, xin liên lạc điện thoại (408) 297-6273&(405) 929-4794

Tại Sài Gòn ngày Thứ Sáu 21-09-2007 với chương trình Khúc Giao Mùa

Thưa bác, bác vừa nói là bác thấy anh em nghệ sĩ định cư ở nước ngoài vẫn theo cổ tục, xá Tổ, cúng Tổ, bác mừng lắm , bác có thể giải thích rõ thêm, tại sao không bác ?

Cô Thảo thấy không, tôn giáo nào, ngành nghề nào cũng có những Mỹ Tục được người trong đạo hay trong giới đó tôn trọng, gìn giữ. Ví dụ, ta thấy Thiên Chúa có lễ Pâques, lễ Assomption ( Lễ Thăng Thiên ) Lễ Toussaint, lễ Tạ Ơn, Lễ Giáng Sinh, vân. . .vân. . . Phật Giáo có 3 lễ lớn : Lễ Phật Đản, Lễ Thành Đạo, Lễ Tịch Diệt, có 3 ngày Rằm lớn : Rằm Thượng Ngươn tháng giêng, Rằm Trung Ngươn Tháng bảy cúng xá tội vong nhân, Rằm Hạ Ngươn tháng 10 , Lễ Vu Lan, Cao Đài có Lễ Cao Đài Đạo Khai, Tam Tông Miếu có lễ Minh Lý Đạo Khai, phiá dân chúng thường dân có ngày lễ Cha( fête des pères) , ngày lễ Mẹ( fête des Mères), ngày Tình Nhân( Valentine ), ngày lễ chủ nhân, ( Fête des patrons ) lễ những người thợ ( fête des ouvriers) , người dân Việt Nam có lễ Giổ Tổ Hùng Vương, lễ Thánh Gióng, lễ Hai Bà Trưng. . . .v.v. . . Cải Lương cũng có ngày giổ Tổ, vì nghệ sĩ chúng tôi xem rạp hát như thánh đường, mỗi lần bước ra sân khấu hát là mỗi lần bước theo nghiệp Tổ. . . Tôi là người theo nghề cải lương lâu năm, thấy nghệ sĩ đồng nghiệp vẫn tưởng nhớ tới Tổ nghiệp thì tôi mừng vì thấy ngành nghề của mình có người kế thừa và phát triển.

Thưa bác, các ngành nghề khác có cúng Tổ không? Cháu thấy là dường như lễ cúng Tổ của cải lương quá là long trọng , còn nghề khác, cháu ít nghe nói có cúng Tổ, phải vậy không bác ?

Không phải vậy đâu. Nói tới cúng Tổ nghề, người ta thường liên tưởng đến tập tục của giới nghệ sĩ sân khấu , vì một lẽ dể hiểu là ở trong nước có hơn trăm đoàn hát cải lương và hát bội, mỗi đoàn có từ bốn đến năm, sáu chục nghệ sĩ và công nhân sân khấu, đó là chưa kể các nghệ sĩ hành nghề tự do trong các đài phát thanh, hãng dĩa, quán ăn có ca nhạc, các lớp dạy cổ nhạc, trường sân khấu kịch nghệ. Lễ cúng Tổ hàng mấy ngàn người, cùng cúng đồng loạt trong hai ngày, ở hàng trăm địa điểm, tự nhiên là thấy rất là long trọng và thu hút được sự chú ý của mọi người. Lại thêm nữa, nghệ sĩ được nhiều khán giả ái mộ nên những hoạt động của giới nghệ sĩ cũng được người ta theo dõi, tìm hiểu hoặc tham gia, giúp đỡ.

Các nghề khác cũng có cúng Tổ, chỉ là khác ngày, ít người tham dự và ít rầm rộ hơn mà thôi.

Xin bác kể một vài nghề nghiệp nào khác hơn cải lương, khác hát bội mà có cúng Tổ nghề , thưa bác ?

Trước hết, phải hiểu là cúng Tổ nghề là một tập tục cúng bái có tầm vóc quan trọng như việc thờ cúng tổ tiên trong mỗi gia đình Việt Nam. Hồi xưa, mỗi dòng họ trong dân gian có một từ đường thờ gia tiên, mỗi triều đại giòng Vua nào thì có Thái Miếu thờ Tiên Đế, mỗi phường nghề đều phải có miếu thờ vị Tổ Sư của nghề đó.

Vị Tổ Sư một nghề có thể là người phát minh ra nghề đó hoặc là người đầu tiên đem nghề đó ở một nơi khác, về truyền dạy cho dân chúng trong làng hay ở một vùng nào đó.

Người ta không những thờ cúng vị Tổ Sư như một hành động biết ơn công khai sáng mà còn là sự khẩn cầu xin bảo hộ cho nghề nghiệp và bảo hộ người đang hành nghề.

Ở Montréal, anh Ba Trực, một ca sĩ cổ nhạc mà các hội đoàn đều có dịp thưởng thức giọng ca của anh, với anh Cam Văn Công, một nhạc sĩ cổ nhạc nổi danh trong sinh hoạt cộng đồng, hai anh đều hành nghề kim hoàn, tôi có đến tham gia cúng Tổ kim Hoàn tại nhà hai anh. Theo lời anh Hai Nuôi, thợ kim Hoàn tại Toronto thì người Tàu thờ ông Tổ nghề thợ bạc, là thờ ông Phật Di Lạc. Theo truyền thuyết thì Phật Di Lạc nguyên là một người thợ bạc trốn khỏi tòa Phật, mang theo vàng bạc xuống trần hành nghề thợ bạc, bị Phật Tổ sai Lữ Đồng Tân bắt về thiên đình. Ông Tổ kim hoàn Việt Nam thì lại khác.

Theo cháu nghĩ : văn hóa Việt Nam chịu ảnh hưởng của Trung Hoa. . .

Văn hóa Việt Nam chịu ảnh hưởng của Văn hóa Trung Hoa nhưng không phải vì vậy mà việc thờ cúng rập khuôn theo người Trung Hoa.. . . Ở Văn Miếu Việt Nam, ngoài Khổng Phu Tử, dân Việt mình còn thờ những vị tiền hiền Việt Nam như ông Chu Văn An, ông Hàn Thuyên. Ở Y miếu, ngoài ông Thần Nông ra, người mình còn thờ Hải Thượng lão ông và Tuệ Tĩnh thiền sư. Trở lại các ông Tổ kim hoàn thì theo anh Ba Trực, Tổ ngành kim hoàn là ba anh em nhà họ Trần : Trần Hòa, Trần Điện và Trần Điền, người phủ Thường Tín, tỉnh Hà Đông dưới triều vua Lý Nam Đế, tức là người đã dạy nghề kim hoàn cho thợ bạc ở trong nước.

Cháu nghĩ là nên trở về đề tài chính của bác muốn nói, tức là ông Tổ Cải Lương và giỗ Tỗ.

Đúng. . .Đúng! Cám ơn cô Thảo đã nhắc. Tôi muốn nói về Tổ nghiệp sân khấu và các nghi lễ ngày xưa cúng Tổ như thế nào, vì hiện nay trong hoàn cảnh định cư nước ngoài, có nhiều người không còn nhớ hoặc không coi trọng tập tục cũ nữa. Tôi kể tỉ mỉ ra đây với hy vọng là lưu giữ lại một chút gì những tập tục cũ trong ngành sân khấu để mai sau các nhà nghiên cứu về văn hóa văn nghệ dùng làm tư liệu trong chương trình nghiên cứu của mình. Các bạn trẻ sanh ra hoặc lớn lên ở nước ngoài, khi nhìn về quê hương Việt Nam, có thể hiểu ngày xưa các bậc trưởng thượng của mình đã có một niềm tin như vậy để mà đeo đuổi theo nghề nghiệp, có niềm tin đó mới cống hiến cả đời mình và nhiều thế hệ nối tiếp để làm cho nghề hát ngày thêm tiến bộ hơn, hay hơn, xứng đáng có một vị trí trên nền văn hóa nghệ thuật của thế giới.

Theo ý Bác thì ông Tổ hát bội hay ông Tổ cải lương là người có thật hay theo truyền thuyết dân gian ?

Tôi trả lời câu hỏi nầy của cô Thảo không phải theo ý kiến riêng của cá nhân tôi. Tôi kể cho nghe những gì mà trong giới nghệ sĩ sân khấu tin tưởng và lưu truyền cho nhau nghe. Theo tài liệu sử sách, Tổ nghề Hát Bội là Lý Nguyên Cát và Liên Thu Tâm. Liên Thu Tâm vốn là kép hát Trung Quốc được vua Lê Ngọa Triều giao cho dạy cung nữ cách hát tuồng từ năm 1005. Lý Nguyên Cát vốn là người Tàu theo đoàn quân Nguyên qua xâm lược nước ta, bị bắt làm tù binh. Vì Lý Nguyên Cát có tài hát xướng nên vua Trần dùng để dạy hát trong cung vua.

Không biết các đoàn hát bi ở miền Trung có thờ hai ông này không, chớ ở miền Nam thì thờ Ông Làng, giống như hát Tiều thờ Lão lang Quân. Hỏng biết có phải ông Làng là do Lão lang quân đọc trại ra không? Ông Làng hay Lão Lang Quân là truyền thuyết. Lý Nguyên Cát và Liên Thu Tâm là người thật.

Ở nhà Truyền Thống của Hội Ái Hữu Nghệ Sĩ ở số 133 đường Cô Bắc, Quận Nhứt, khánh thờ Ông Tổ làm bằng một loại danh mộc, chạm trổ rất công phu, bên trong có Tam Vị Thánh Tổ và 12 cốt ông, tính đến nay có gần một trăm năm rồi, do bà Tám Đi tặng cho giới nghệ sĩ. Bà Tám Đi là một nhà phú hào, có đồn điền cao su ở Củ Chi và là chủ gánh hát bội và rạp hát tên là Rạp Bà Tám Đi ở đường Les Marins , nay là đường Trần Hưng Đạo Chợ Lớn, người bỏ tiền ra xây cất đình Phú Nhuận.

Xin lỗi bác , cháu có chổ không hiểu. Bác nói miền Nam thờ Ông Làng làm Tổ Hát Bội hay cải lương, nhưng bác nói trong khánh thờ Ông Tổ ở trụ sở Hi Ái Hữu lại có đến 12 cốt Ông, vậy là sao hả bác ?

Đúng là 12 cốt ông. Theo khái niệm chung của những nghệ sĩ tiền phong trong nghề hát thì Tổ Nghiệp của nghề hát là danh xưng để gọi chung các bậc tiền bối đã dày công sáng lập nên sự nghiệp có liên quan tới sân khấu như các vị : Tổ Sư, Thánh Sư, Tiên Sư, Tam Giáo đạo Sư, Lão lang Thần ( tức Ông Làng theo cách gọi miền Nam) Thập Nhị Công nghệ, nghĩa là mười hai ông Tổ các ngành nghề như nghề thợ mộc, nghề dệt vải, ngành âm nhạc, nghề múa, nghề kim khí, nghề vẽ, vân. . . vân. . . Hồi xưa, các nghệ nhân không dùng danh từ : sân khấu là một ngành nghệ thuật tổng hợp, gồm có văn, thơ, họa, nhạc, vũ đạo, trang trí mỹ thuật như ngày nay, nhưng trong khái niệm chung về nghề hát, các nghệ nhân tiền bối đã biết đến công lao của những ngành nghề khác như nghề dệt vải để may y phục hát, ngành kim khí làm gươm giáo, đạo cụ sân khấu, ngành vẽ ,vẽ phong cảmh. . .12 cốt ông là tượng trưng Thập Nhị Công Nghệ đó, tức là 12 ông Tổ của các ngành nghề có liên quan tới nghề sân khấu như vừa mới kể.

Như vậy nghĩa là thờ Tổ là một cách để tỏ lòng tôn kính những vị tiền nhân có công làm cho nghề hát thêm rạng rỡ, thêm hay, lưu truyền một tinh thần Tôn Sư Trọng Đạo như ông cha mình vẫn thường răng dạy con cháu, có phải vậy không, thưa bác.

Đúng vậy. Nhưng ngoài ý nghĩa tôn sư trọng đạo, người trong giới còn tin là Tổ Nghiệp như một đấng Thần Linh, ban phước hay trừng trị tùy theo tư cách, đạo đức của người đang hành nghề. Vì có ý nghĩ Tổ Nghiệp như một vị Thần Linh nên trước khi bước ra sân khấu hát, nghệ sĩ chấp tay vái, xin Tổ Đãi, hát có duyên, đẹp sân khấu và được khán giả yêu mến. Nghệ sĩ nào gian dối, hại bạn hay làm nhơ danh nghề hát bị trù rủa là Tổ Nghiệp sẽ Lấy Nghề của kẻ đó, kẻ đó Mất Duyên Sân Khấu hay thề độc hơn nữa là Tổ Hại người đó, Tổ Đày, Tổ Móc Nhản. . .

Thưa bác , ngày cúng Tổ Hát Bội, Cải Lương là ngày nào ? Cách thức hành lễ cúng ra sao, xin Bác kể cho cháu và quí thính giả biết qua một tập tục ở quê nhà.

Hàng năm, đúng vào ngày 11 tháng 8 âm lịch thì lễ giổ Tổ Sân Khấu. Đêm 11 , lễ cúng chay với chè xôi, hoa trái. Sáng 12 là chánh lễ, cúng mặn với heo quay, gà luộc, bánh trái. Năm 2000 , tôi có về Việt Nam và đúng vào dịp cúng Tổ. Tôi có quây phim lễ cúng Tổ, bây giờ tôi kể nhưng có thể cho quí thính giả và cô Thảo nghe một chút âm thanh, nhạc trong cuộc lễ đó.

Quan khách và nghệ sĩ tề tựu đông đủ trước bàn thờ Tổ, mở đầu, ông chấp sự, là người đạo cao đức trọng, được người trong giới nghệ sĩ đề cử thay mặt làm lể xây chầu, tức là lể khai tràng. Ông Chấp sự nâng cặp roi trống chiến, xá ba cái, ban ba hồi thỉnh tổ .

.. . . . . . . . . . ( ba hồi trống chiến thinh Tổ ).. . . . . . . . . . . . .

( Nói tiếp trong khi tiếng trống đánh ) Một hồi trống chầu , ba hồi trống chiến, vì vậy mới có câu :‘’ Đuôi trống Chầu là đầu trống chiến.’’

Ông Bầu , Bà Bầu, Hội Trưởng Cô Bảy Phùng Há vào niệm hương.. . .

(. Người xướng : Thỉnh Hương. Dâng Hương. . . Quỳ. . .bái. . .v. v. . ).( đoạn âm thanh trống, kèn lá, đờn cò và tiếng xướng lớn rồi nhỏ dần, làm nền cho việc kể chuyện tiếp theo đây,)

Các năm xưa đến đây là có pháo nổ, lân múa từ ngoài vô lạy Tổ, năm nay chỉ có lân, không có pháo. Kế đó lễ Đại Bi truyền thống do các nghệ sĩ hát bi đoàn Tấn Thành Cầu Muối phối hợp với nghệ sĩ Bầu Thắng đình Cầu Quan múa Điểm Hương.

( Trống đánh đệm cho các phần làm lễ múa này )

Mở đầu là "Điểm Hương" một anh kép sắm mặt tướng, vai Thiên Lôi, cầm bó nhang đốt sẳn, múa b mở rộng, xoay bốn phương, tám hướng. Vai Thiên Lôi cắm nhang trên lư huơng bán thờ Tổ, chấp tay xá xá, lui ra. Trống vẩn đánh theo nhịp múa

Múa ‘’ Xang Nhật Nguyệt’’ do một nam diễn viên mặc mãng bào, đi mão vua, tay cầm Mặt Nhựt, ( 1 tấm bảng vẻ hình mặt trời, có chữ Nhựt viết theo chữ nho), một nữ diễn viên sắm vai mụ văn, mặc mãng bào, đi mũ cữu phụng, tay cầm mặt ‘’Nguyệt’’, cả hai múa điệu Âm Dương phối họp.

Kế đó ba người sắm vai ba ông Phước Lộc Thọ , múa điệu múa Tam Hiền, chúc lành cho mọi người.

Tiếp theo, múa Ngũ Hành, một diễn viên đứng tuổi, sắm mặt đẹp, đi mão văn và bốn cô đào con, tượng trưng Kim, Mộc, Thủy, Hỏa, Thổ, múa lễ tạ thánh Tổ, cầu an và chúc lành cho bá tánh.

Sau đó 4 võ tướng múa Tứ Thiên Vương, tượng trưng cho bốn Thiên Vương trấn giử bốn cỏi trời Đông, Tây, Nam, Bắc. Khi Tứ Thiên Vương trụ bộ lại, xổ ra bốn câu liễng có viết 4 câu : Quốc Thái Dân An, Phong Hòa Vũ Thuận, Hà Thanh Hải Yến, Nông Ngư Đắc Lợi. chúc mọi điều may mắn cho tất cả mọi người chớ không riêng gì giới nghệ sĩ.

Chót hết là Ông Địa ra múa, dâng liễng Gia Quan Tấn Tước. Từ sau 75 đến nay, ông Địa chỉ ra múa vui với lân, không dâng liễng Gia Quan Tấn tước nữa.

Trên đây là nghi lễ cúng Hội Kỳ Yên, tạ Thần Hoàng Bổn Cảnh, cúng Giổ Tổ Hùng Vương, Cúng Giổ Tổ Cải Lương, nói chung phần đầu nghi thức là cúng như vậy. Do đó ta thấy trong phần cúng tế các tiền nhân hay thánh thần, lời nguyện luôn luôn là cầu Thái Bình cho đất nước, dân được an cư lạc nghiệp, mưa thuận gió hoà, nông dân hay ngư phủ đều làm ăn phát đạt. Có lẽ các tiền nhân nghệ sĩ ngày xưa đã nghĩ rằng khi đất nước thái bình, dân an cư lạc nghiệp thì họ mới có tiền để coi hát, do vậy khi cầu cho nghề hát phát triển, bao giờ người nghệ sĩ cũng nhớ là phải cầu cho toàn dân an cư lạc nghiệp, đất nước thái bình.

Bầu không khí thật là trang nghiêm, khói hương bay quyện, các nghệ sĩ lần lượt vào lên hương, lạy Tổ theo thứ tự vai vế trong đoàn và thứ tự theo tuổi tác , kính lão đắc thọ.

Nhìn hình ảnh các nghệ sĩ cúng Tổ, mắt hướng lên bàn thờ Tổ,miệng khấn lâm râm, thiệt là trang nghiêm. Ai cũng một thái độ thành kính như vậy, cháu nghĩ là chỉ nhìn thấy hình ảnh các nghệ sĩ cúng Tổ là khẳng định được lòng tin Tổ nghiệp của nghệ sĩ cao đến như thế nào rồi.

Cô Thảo biết hông, người nghệ sĩ hát bội và nghệ sĩ cải lương, trăm người như một đều có lòng thành kính tin Tổ Nghiệp. Dù nghệ sĩ đang ở Việt Nam hay đã đi dịnh cư nước ngoài, bất kỳ ở đâu, khi nhớ ngày giổ Tổ, khi có tổ chức giổ Tổ thì mọi người đều tề tựu lại, chung phần tổ chức cúng Tổ. Còn một tập tục rất hay là hát hầu Tổ. Ngày xưa thì tập tục này rất được người trong giới tuân theo, bây giờ đơn giản hóa, có chổ làm, có chổ không.

Thưa , hát hầu Tổ là sao, Thưa bác ?

Hát hầu Tổ là khi tề tựu, niệm hương, vái lạy xong, các diễn viên tùy theo niên kỹ, người lớn hát trước, tới xá Tổ rồi hát một câu hay một đoạn cho tổ nghe, câu hát mà người hát cho là hay nhứt. Xong rồi, tới người khác..

Đây xin mời quí thính giả và cô Thảo nghe mấy đoạn hát hầu Tổ : Trước hết là lảo nghệ sĩ Minh Biện hát mấy câu trong vai Tạ Ôn Đình.

Nhạc và các câu hát hoặc trống, đờn của ngành hát bội.

Có nghệ sĩ chỉ cầm roi ngựa, biểu diễn lên yên, gò cương, tế ngựa...vân..vân..

Có nghệ sĩ múa một đường đao,

Có nghệ sĩ hát khách, hát một câu trong vai Lưu Bị cầu hôn giang tả.

Có người thủ vai Triệu Tử Long, múa thương đương dương trường bản.

Mỗi người chỉ hát một câu, múa vài điệu bộ rồi lui ra nhường cho người khác vào hát hầu Tổ. Nhạc, trống cứ tự do tấu cho cuộc biểu diễn tự do của nghệ sĩ.

Đổi nhạc hoà tấu cải lương.

Đến đây đến phần các nghệ sĩ cải lương.

Các nhạc sĩ Út Trong, Bảy Bá, Hoàng Thành, Hoàng Huệ hoà tấu hầu Tổ một đoạn nhạc.

Anh Út Trà Ôn và Châu Thanh ca chung một câu vọng cổ.

Bạch Tuyết và Hữu Huệ ca một đoạn Kim Tiền Bản
.
Minh Cảnh và Lệ Thủy hò Huế vô vọng Cổ,

Ngọc Giàu và Hữu Cảnh ca Lý Chiều chiều và một câu vọng cổ.. . .

Nghệ sĩ hát cho Tổ xem, xin độ trì, nên thái độ nghiêm túc. Hát xong xá ba xá lui ra. Người xem cũng kính cẩn nghiêm trang, không có một nụ cười vô ý thức nào làm giảm sự kính trọng Tổ Nghiệp.

Lệ hát hầu Ông trong lễ giỗ, mang một ý nghĩa rất tốt đẹp. Đây là dịp mà các đào kép đem hết khả năng ca diễn của mình, nói là hát cho Tổ coi, thật ra có ý tôn sư trọng đạo, trình cho các bậc đàn anh đàn chị nghệ sĩ thấy sự tiến bộ của từng người, và đặc biệt cho các ông Bầu, ông Nhưng, Thầy tuồng đánh giá khả năng của từng người để giao vai tuồng mới, để định vị trí diễn viên. . .

Tôi nghĩ, loại trừ một vài yếu tố có tính cách mê tín trong hình thức tổ chức nghi lễ, tục lệ giổ Tổ của giới sân khấu cũng như các ngành nghề khác biểu hiện lòng Tôn Sư Trọng Đạo, Uóng Nước Nhớ Nguồn, đó là truyền thống của dân Việt Nam. Lễ Giổ Tổ theo tôi là nên duy trì, bảo tồn để kết chặt tình tương thân tương ái giữa những người làm nghệ thuật hoặc giữa những đồng nghiệp với nhau.

Xin cám ơn bác Nguyễn Phương đã kể lại một tập tục lâu đời của Sân Khấu và cho nghe những âm thanh của cuc tế lễ mà khi chúng ta đang ở nước ngoài, không dễ gì có được dịp nghe lại như hôm nay. Đài Phát Thanh Tiếng Nói Việt Nam một lần nữa xin cám ơn cuộc nói chuyện lý thú của bác Nguyễn Phương và hy vọng những kỳ nói chuyện khác, bác Nguyễn Phương sẽ kể về cuộc đời của các nghệ sĩ tài danh của sân khấu cải lương hay hát bội mà bác biết.

Cám ơn Cô Thảo, cám ơn Đài Tiếng Nói Việt Nam đã cho tôi cơ hội nhắc lại những hoạt động của ngành sân khấu cải lương mà tôi đã gắn bó suốt đời. Xin cám ơn quí thính giả đã chịu khó lắng nghe buổi nói chuyện về Giỗ Tổ cải lương hôm nay. Xin cám ơn.


(Theo ĐTNVN phỏng vấn SG Nguyễn Phương)
CLVN-tcgd 
Mời xem tiếp >> http://dactrung.net/phorum/tm.aspx?m=151649&mpage=1 
________________________________
"Giữa sỏi đá vút vươn niềm hy vọng
Trong tro tàn dào dạt nhựa hồi sinh
Hận nội thù trên máu ruột Tiên Rồng
Căm giặc cộng (BÁN) non sông Hồng Lạc"
(YTKCPQ)
"Cộng sản còn thống trị trên quê hương - Ta còn phải đấu tranh"




Tuesday, December 28, 2010

AUDIO: Lời Kêu Gọi Tiến hành Giải thể Chế độ CS - LM Nguyễn Văn Lý


 
..."Hỡi toàn thể lực lượng Công an và Bộ đội! Tổ Quốc đã rơi vào tay ngoại bang một phần lãnh thổ và lãnh hải cực kỳ quan trọng về an ninh-chiến lược, Đất Nước đã bị lệ thuộc đế quốc Tàu Cộng ngày càng chìm đắm trong mọi lãnh vực. Quí Bạn hãy DỨT KHOÁT ĐỨNG HẲN VỀ PHÍA DÂN TỘC"...
* Nguồn Tin: Đảng Thăng Tiến Việt Nam - Vietnam Progression Party www.thangtienvietnam.com

Monday, December 27, 2010

ĐỒNG BÀO ƠI CÒN PHẢI SỐNG KIẾP NHỤC VÀ HÈN ĐẾN BAO GIỜ NỮA?

Vào thượng tuần tháng 11 vừa qua, Cộng Hòa Liên Bang Đức cùng các quốc gia Đông Âu thuộc phe Xã Hội Chủ Nghĩa trước đây và nhiều nước thuộc thế giới tự do khác đã tưng bừng kỷ niệm tròn 20 năm ngày bức tường Bá Linh sụp đổ, tạo ra hiệu ứng DOMINO đã kéo theo sự sụp đổ hoàn toàn của hệ thống XHCN, giải phóng hoàn toàn nhân dân các nước Cộng Hòa thuộc Liên Bang Xô Viết Cũ và nhân dân cả khối Đông Âu khỏi ách cộng sản do Lê Nin, Stalin và các lãnh tụ của quốc tế cộng sản áp đặt lên trên các dân tộc bị trị này kể từ sau cuộc cách mạng tháng 10 -1917, và nền độc tài cộng sản trị được áp đặt lên thêm nhiều hơn các dân tộc Đông Âu kể từ sau Thế Chiến Thứ hai kết thúc năm 1945.
Trong lịch sử của nhân loại, chưa bao giờ nhân dân các nước Đông Âu và Liên Xô cũ cảm nhận được niềm hạnh phúc lớn lao đến vậy: Sau hơn ba thế hệ con người sống trong sự kìm kẹp vô hình của đế quốc ma quái - evil empire – của Liên Xô. Sau gần 3 phần 4 thế kỷ đối với nhân dân các nước Cộng Hòa thuộc Liên Bang Xô Viết và sau non nữa thế kỷ đối với các quốc gia khác thuộc Đông Âu con người ta sống trong một bầu không khí ngột ngạt, đè nén bởi nền chuyên chế được áp đặt lên trên mọi sinh hoạt của đời sống họ, kể cả trên tư tưởng của họ. Rồi người Đức trên khắp lãnh thổ phía Đông bổng vở òa trong niềm hạnh phúc bất tận khi lúng túng trả lời câu hỏi của một số phóng viên quốc tế về hiệu lực của quyết định liên quan đến quyền tự do đi lại của người dân Đông Đức, ông Gunter Schabowski đã buột miệng nói rằng quyết định này “có hiệu lực ngay lập tức” và tất nhiên hòa quyện với những nổi vui mừng, và niềm hạnh phúc bất tận của toàn dân Đông Đức là một bầu không khí hân hoan đón nhận nền tự do, dân chủ cũng bao trùm cả nước Đức và lan tỏa dần đến các nước láng giềng.
Đối với nhân loại trên toàn cầu, sự sụp đổ của chế độ cộng sản là một hệ quả tất yếu của học thuyết Engel, Karl Mark và Lenin về chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản, bởi toàn bộ nền tảng của các học thuyết này được xây dựng hoàn toàn bằng những sự bao biện khiên cưỡng và trái ngược với quy luật phát triển tự nhiên của xã hội và của con người: Hai bản năng gốc của con người là sở hữu và tiêu diệt, nhưng Engel, Karl Mark và Lê Nin đã phủ nhận thực tế này bằng những lý luận khập khiểng về việc xóa bỏ chế độ tư hữu nhằm xây dựng một chế độ xã hội loài người hoàn hảo giống như xã hội loài ong, loài kiến, thật hết sức hoang đường!
Khác với người dân Đông Đức và các dân tộc Đông Âu, sự kiện sụp đổ của bức tường bá Linh kéo theo sự sụp đổ của Liên Bang Xô Viết và các nước cộng sản ở Đông Âu được người Việt nam trong nước đón nhận với ít nhất là hai chiều suy nghĩ khác nhau: Đối với người dân, từ trong Nam, ngoài Bắc, mọi người đều trông chờ một điều kỳ diệu tương tự sớm xãy ra với nước Việt nam và buồn thay đã không có một điều kỳ diệu nào xãy ra tương tự cho người Việt nam cả, bởi “FREEDOM IS NOT FREE”: Vâng, “TỰ DO KHÔNG PHẢI TỰ NHIÊN MÀ CÓ”. Đối với tập đoàn lãnh đạo đảng và nhà nước cộng sản Việt nam, lúc bấy giờ họ căng thẳng, họ lo sợ cho sự sụp đổ của thiên đường XHCN như một quy luật tất yếu đã diễn ra vào thời điểm đó tại Đông Âu, hình ảnh của người đồng chí Erich Honecker, lãnh tụ vĩ đại của Đông Đức một thời “oanh liệt” lúc bấy giờ phải trốn sang Liên Xô xin tỵ nạn tự do và công lý đã khiến cả bộ chính trị trung ương đảng cộng sản Việt nam vô cùng khiếp sợ, hình ảnh đồng chí Nicolae Ceausescu, lãnh tụ vĩ đại một thời của nhân dân Romania anh hùng bị đưa ra trước tòa án công lý và bị kết án tử hình, bởi những tội ác vô cùng dã man tàn bạo đối với dân tộc Romania trong suốt những năm cầm quyền càng khiến cho các lãnh tụ của cộng sản Việt nam khiếp sợ.
Để kịp thời ngăn chặn sự sụp đổ của chế độ cộng sản Việt nam, nhằm tiếp tục duy trì quyền thống trị đất nước, để tiếp tục khai thác triệt để những đặc quyền đặc lợi của những nhà chuyên chế đại tư sản, bên cạnh việc tăng cường các biện pháp an ninh để chống “diễn biến hòa bình” (Bởi chủ trương của cộng sản là diễn biến chiến tranh thôi) bằng những cuộc bắt bớ, giam cầm, quản thúc và ngay cả thủ tiêu những nhân vật có tư tưởng cấp tiến như Trần Độ, Trần Xuân Bách, Dương Thu Hương, Lưu Quang Vũ… đảng và nhà nước cộng sản Việt nam còn liên tục tổ chức các khóa học tập chính trị để “quán triệt nghị quyết, chủ trương đường lối của đảng, xác định lập trường kiên định theo chủ nghĩa Mác-Lê Nin và đưa đất nước Việt nam tiến nhanh, tiến mạnh, tiến vững chắc lên chủ nghĩa xã hội và chủ nghĩa cộng sản mà Bác Hồ đã lựa chọn.”
Dẫu có một thời lầm lạc trong cái thiên đường mù XHCN đó, nhưng sau thời điểm 09 tháng 11 năm 1989 đa phần người Việt trong nước, đặc biệt là giới trí thức, và ngay cả những lãnh tụ của cộng sản Việt nam cũng đã nhận thức được rằng không thể có một xã hội XHCN hay CSCN theo học thuyết của Karl Mark và Lenin, nơi mà con người ta “làm theo năng lực và hưởng theo nhu cầu”, ngay cả những người nông dân chân lấm tay bùn cũng không thể tin rằng có một xã hội XHCN, nơi mà con người không cần bất cứ một sự hưởng thụ nào, ngoài niềm vui lớn lao nhất của họ là được lao động, được làm nô lệ, như đàn ong thợ, kiến thợ, để cho riêng tập đoàn ong kiến đực và ong kiến chúa hưởng thụ, bởi con ong cái kiến chỉ sống chủ yếu bằng bản năng, trong khi con người chúng ta lại sống thiên về lý trí. Kiên định theo con đường XHCN là các lãnh tụ của đảng cộng sản muốn biến con người Việt chúng ta thành loài ong, loài kiến, nghĩa là không được sống bằng lý trí mà phải thay vào đó bằng bản năng!
Sau thời điểm 09 thánh 11 năm 1989, từ thằng dân ngu cu đen cho đến các lãnh tụ của cộng sản Việt nam đều biết rằng con đường đi lên CNXH và chủ nghĩa cộng sản thực chất chỉ là con đường phát triển từ chủ nghĩa TƯ BẢN lên chủ nghĩa TƯ BẢN, nghĩa là một đường tròn khép kín mà đường kính quá lớn nên khi đang đi trên đó, người ta cứ ngỡ là đang đi trên một đường thẳng, và nhiên liệu cho cổ máy chế độ được vận hành trên đường tròn khép kín với đường kính quá lớn đó không phải là xăng dầu mà chính là mồ hôi, nước mắt, là máu xương, là sinh mạng của đồng bào, của hàng triệu người dân ngu cu đen thấp cổ bé họng.
Giai cấp lãnh đạo của CSVN cố bám víu cái lấy cái học thuyết Mác-Lê bởi đó là cái phao cứu sinh cho ngai quyền lực của họ, bởi cũng phát xuất từ học thuyết này là chuyên chính vô sản, là sử dụng bạo lực cách mạng để tiêu diệt các thế lực phản cách mạng. Các nhà lãnh đạo CSVN vì muốn đặt quyền lợi của cá nhân, của giai cấp lên trên quyền lợi của dân tộc mà kiên định “xây dựng nền kinh tế thị trường theo định hướng XHCN” nghĩa là họ quyết tâm đưa đất nước Việt nam tiếp tục đi trên một con đường được xây dựng bằng mồ hôi nước mắt và máu xương của đồng bào, một con đường vòng từ chủ nghĩa TƯ BẢN lên chủ nghĩa TƯ BẢN, bở vì họ khiếp nhược khi nhìn thấy Erich Honecker phải đi tỵ nạn công lý và cũng vì họ không muốn trở thành một Nicolae Ceausescu của Việt nam.
Đối với người dân Việt nam, chắc chắn ai cũng muốn được hít thở bầu không khí tự do, được quyền biểu lộ tình cảm của mình trước cái yêu, cái ghét, mà nhân loại gọi là BIỂU TÌNH, chắc chắn ai cũng khát khao được tự do bày tỏ chính kiến của mình, hay tự do lựa chọn người đại diện cho mình để điều hành đất nước, nhưng than ôi! Cũng vì quá khiếp nhược trước bạo quyền mà cả 80 triệu người dân Việt, dù khát khao khát vọng tự do và dân chủ đến mấy cũng đành ngồi đó chờ điều kỳ diệu xãy đến như thể chờ sung rụng.
Hỡi vị nào đó trong số 15 vị trong bộ chính trị, hãy vì quyền sống, quyền làm người của hơn 86 triệu người dân Việt, hãy vì sự hưng vong của nòi giống, hãy đặt quyền lợi của dân tộc lên trên quyền lợi của cá nhân và giai cấp, mà làm một Mikhaïl Gorbachev, một Boris Yeltsin của Việt nam, hãy giải tán đảng cộng sản Việt nam, hãy giải tán chính phủ nước Cộng Hòa Xã Hội Chủ Nghĩa Việt Nam, hãy giải tán ngành công an và an ninh-cái dùi cui của cộng sản Việt nam… rồi những trang sử vàng của Viêt tộc sẽ lưu danh quý vị muôn đời. Dân Việt vốn tính hiếu sinh, sẽ không hành hình quý vị như người Romania đã hành hình nhà độc tài Nicolae Ceausescu. Người Việt Quốc gia vốn tính hiếu hòa, sẽ không xây dựng bất cứ trại tập trung cải tạo nào để đọa đày quý vị hay thuộc cấp của quý vị như quý vị đã giam cầm, đày đọa họ sau ngày quý vị cưỡng chiếm được miền Nam đâu .
Hỡi 80 triệu đồng bào Việt nam yêu quý, hỡi các sỹ phu đất Việt hãy vì tiền đồ của dân tộc, hãy mau mau đứng lên đáp lời sông núi, hãy là những Ronald Reagan của Việt nam, hãy đến trước quãng trường Ba Đình, mắt dõi về tòa nhà quốc hội của cộng sản Việt nam mà kêu gọi: “Hỡi ông tổng bí thư Nông Đức Mạnh, hỡi ông Thủ Tướng Nguyễn Tấn Dũng, hỡi ông Chủ tịch nước Nguyễn Minh Triết! Nếu các ông tìm kiếm sự thịnh vượng cho đất nước Việt nam, nếu các ông đang tìm kiếm tự do cho dân tộc Việt nam, xin hãy đến tại quảng trường này, Các ông Nông Đức Mạnh, Nguyễn Tấn Dũng, Nguyễn Minh Triết, hãy phá nát lăng của Hồ Chí Minh, thành trì cuối cùng của cộng sản Việt nam đi, hãy phá tan những bức tường lửa ngăn không cho người dân Việt được tiếp cận với các nguồn thông tin đa chiều, hãy chặt gãy hết gông cùm đang xiềng trói cả dân tộc Việt nam không cho họ được hưởng bất cứ một quyền tự do căn bản nào mà Thượng Đế đã ban cho họ”.
Chủ nghĩa cộng sản đã hoàn toàn phá sản! Chế độ cộng sản đã sụp đổ ngay trên cái nôi sản sinh ra nó đã 20 năm rồi! Cũng đã một thế hệ người dân ở Đông Âu không còn sống dưới ách cai trị của cộng sản nữa, bởi thượng đế đã thương ban cho họ một Đức Giáo Hoàng Jean-Paul II, một Mikhaïl Gorbachev, một Boris Yeltsin và Thương Đế cũng đã sinh ra họ là những dân tộc không chấp nhận sống nhục sống hèn.
Đâu rồi một Việt nam quê hương ngạo nghễ? Đâu rồi triệu trái tim của triệu khối kiêu hùng, đâu rồi những cháu con của Bà Trưng, Bà Triệu? Đâu rồi những hậu duệ của Hưng Đạo, của Lê Lợi, Quang Trung? Sao cứ mãi khiếp nhược để chịu kiếp sống nhục sống hèn? Hay mọi người đang còn say ngủ? Một lần nữa xin hãy lắng nghe lời hiệu triệu của cụ Tây Hồ Phan Chu Trinh “Hỡi Quốc Dân! Dậy! Dậy Dậy!”
Huế, những ngày cuối năm Canh Dần - 2010
Nguyễn Phúc Bảo Ân

GIÁNG SINH KHÓC NƯỚC THƯƠNG DÂN

Giáng Sinh đẫm máu đồng bào,
Bên kia đất nước tiếng gào thét vang .
Trầm luân dân Việt lầm than,
Chúa ơi! Nơi chốn Thiên Đàng có hay?

Ai ơi xin góp bàn tay,
Chính là tiếp máu dân ta bên này.
Nhắn ai rượu ấm men say,
Đừng quên Dân Tộc đọa đày khổ đau.

Xớt chia từng giọt máu đào,
Đền ơn Tổ Quốc đồng bào anh ơi!
Chơi vơi sóng nước giữa trời,
Trong cơn say tỉnh ai người tỉnh say.

Giáng Sinh hạnh phúc còn đâu
Anh Em đang đứng tuyến đầu gian nan.
Bao năm rỉ máu tâm can,
Bao năm chờ đợi viết trang sử vàng.

Giáng Sinh ruột thắt bầm gan,
Lung linh ánh nến xé tan tấc lòng.
Trên đất Mẹ lòng Cha quặn thắt,
Hận non sông xã tắc hưng vong.

Trong quốc biến hãy bền lòng vững chí,
Trong giãi dầu hãy tỏ khí hùng anh.
Nguyễn Văn Lý người chép lại sử xanh,
Thích Quảng Độ kìa tiếng kêu quật khởi.

Ta còn đó những người Cha vời vợi,
Ta còn đây Đức Tăng Thống ân sư.

Mục sư hỡi! Trường,Tôn, Quang, Thạch
Chư ơi Thầy! Không Tánh,Thiện Minh .
Cùng nhau cứu lấy sinh linh,
Qua đêm tăm tối phục sinh nước nhà
 
Cùng Cha cứu lấy quốc gia,
Cùng Thầy trước cảnh sơn hà ngã nghiêng.
Sắt son vẹn một lời nguyền,
Gươm thiêng ái quốc lưu truyền sử xanh.

Hỡi những đấng anh hùng tạo thế,
Hãy ra tay cứu lấy giống nòi.

Lê Chân
Nguồn : e-mail

Sunday, December 26, 2010

Lời nói hay


Nhà văn Nga Alexandre Soljenitsyn nói:
"Khi thấy thằng CS nói láo, ta phải đứng lên nói nó nói láo.
Nếu ta không có can đảm nói nó nói láo, ta phải đứng lên ra đi, không ở lại nghe nó nói láo. Nếu ta không can đảm bỏ đi, mà phải ngồi lại nghe, ta sẽ không nói lại, những lời nó đã nói láo với người khác."


Đức Dalai Lama lãnh tụ tinh thần Phật giáo Tây Tạng nói :

"Cộng Sản là loài cỏ dại, mọc trên hoang tàn của chiến tranh, là loài trùng độc, sinh sôi, nẩy nở, trên rác rưởi của cuộc đời."

Bà Thủ tướng Đức Angela Merkel nói:

"Cộng Sản đã làm cho người dân trở thành gian dối."

Bí thư đảng CS Nam Tư Milovan Djilas nói :

"20 tuổi mà không theo CS, là không có trái tim, 40 tuổi mà không từ bỏ CS là không có cái đầu."

Cố Tổng thống Nga Boris Yeltsin nói :

"CS không thể nào sửa chửa, mà cần phải đào thải nó."

Cựu Tổng bí thư đảng CS Liên xô Mr. Gorbachev nói :

"Tôi đã bỏ một nửa cuộc đời cho lý tưởng CS. Ngày hôm nay tôi phải đau buồn mà nói rằng: Đảng CS chỉ biết tuyên truyền và dối
trá."


Cựu Tổng thống Nga Putin nói :

"Kẻ nào tin những gì CS nói là không có cái đầu.
Kẻ nào làm theo lời của CS, là không có trái tim."

St