Thứ Bảy, 12 tháng 3, 2011

Hội Bảo tồn Lịch sử và Văn hoá Người Mỹ gốc Việt thực hiện phỏng vấn tại Houston

Teaser: Hội Bảo tồn Lịch sử và Văn hoá Người Mỹ gốc Việt thực hiện phỏng vấn tại Houston để mô tả chân dung người Mỹ gốc Việt.

Phóng sự của VOA - Nguyễn Phục Hưng thực hiện

Phát thanh Thứ Tư, ngày 9 tháng 3 năm 2011

Chương trình 10:00 - 11:00 PM (giờ Việt Nam)

Nguon

Nghe am thanh tai day (click vao chu day)

Người Việt Tỵ Nạn Cộng Sản thắm thoát đã sống tha hương trên 35 năm. Lớp trẻ sinh ra và lớn lên tại Hoa Kỳ và tại những xứ sở tự do đang có rất nhiều câu hỏi về nguồn gốc của chính họ. Tuy nhiên cho đến nay, những tài liệu trung thực và có hệ thống hầu làm căn bản cho những công trình nghiên cứu về cuộc ra đi lớn nhất trong lịch sử Việt Nam cũng như về Văn Hóa của người Việt Tị Nạn Cộng Sản vẫn còn thiếu sót.

Để đáp lại nhu cầu căn bản và cấp thiết của giới trẻ gốc Việt tại Hoa Kỳ muốn tìm lại nguồn cội, Hội Bảo Tồn Lịch sử và Văn hoá Người Mỹ gốc Việt, (Vietnamese American Heritage Foundation, gọi tắt là VAHF), có trụ sở tại Austin, tiểu bang Texas đang thực hiện một cuộc phỏng vấn 500 người, tại các trung tâm có nhiều người Việt trên nước Mỹ để mô tả trung thực chân dung người Mỹ gốc Việt.

Chương trình làm sử bằng âm thanh này mệnh danh là "Chương trình 500 Lịch Sử Phỏng Vấn”. Bà Triều Giang là Hội Trưởng của Hội Bảo Tồn Lịch sử và Văn hoá Người Mỹ gốc Việt nói về quá trình thành lập và chủ đích của "Chương trình 500 Lịch Sử Phỏng Vấn” như sau:

“Hội thành lập vào năm 2004, mục đích là sưu tầm, gìn giữ, phổ biến và biểu dương lịch sử và văn hóa người Mỹ gốc Việt”

Bà cho biết Hội đã làm xong bộ sưu tập về tù nhân chính trị Việt Nam đang được lưu trữ tại Vietnam Center, thuộc đại học University of Texas tại tỉnh Lublock, Texas. Bộ sưu tập thứ hai là vể “Người Việt ti nạn tại Guam trong năm 1975” và Hội đang thực hiện bộ sưu tâp thứ ba, đó là phỏng vấn 500 nhân chứng trong các người Việt ti nạn Cộng Sản đang cư ngụ tại Hoa Kỳ. Bà chia sẻ là đại học Texas tại Austin có mở lớp dạy về lịch sử và văn hóa của người Mỹ gốc Việt:

"Chúng tôi đã tranh đấu cho trường đại học Texas tại Austin (để) họ mở lớp dạy về lịch sử và văn hóa người Mỹ gốc Việt và tất cả những điều chúng tôi làm là để giúp tài liệu cho các giáo sư, các sử gia dùng để mà làm giáo án cho lớp học đó”

Ban tổ chức cho biết là Hội đã tổ chức phỏng vấn tại Thủ đô Washington, D.C , tại San Jose và Westminster thuộc tiểu bang California, và tại Austin, thuộc tiểu bang Texas. Riêng tại Houston, kỳ phỏng vấn này kéo dài từ ngày 27 tháng 2 tới hết ngày 7 tháng 3 năm 2011và mỗi nhân chứng được phỏng vấn chừng hai giờ, có thu âm và thu hình. Bà Triều Giang nói là Hội phỏng vấn khoảng 80 người Việt tị nạn, đủ các thành phần tại Houston và theo bà, đồng hương Houston hưởng ứng lời mời tham dự rất nồng nhiệt vì thấy sự hữu ích của chương trình này:

"Hầu như giới lớn tuổi cũng như nhỏ tuổi đều thấy công việc này cần thiết cho cộng đồng của mình vì trên 35 năm mà chúng ta chưa có một tài liệu nào đủ để mà diễn tả cũng như nói lên hết được lịch sử của chúng ta đến đây như thế nào, chúng ta là ai, chúng ta đã và đang làm gì để đóng góp vào xứ sở này"

Một thành viên ban tổ chức là Bà Phạm Diễm Hương chia sẻ sự quan trọng của công việc bảo tồn lịch sử:

"Đây là lịch sử sống, có nhân chứng, có giọng nói của người đó. Trong project này tôi thấy rất quan trọng là họ cho mọi người biết rằng nếu chúng ta có niềm tin, có sự tự do, có dân chủ thì chúng ta sẽ làm được tất cả. Đó là mục đích cũng như là cái đường lối trong Hội đưa ra để có thể giáo dục giới trẻ tại hải ngoại trong tương lai".

Một thành viên khác trong ban tổ chức là Tiến Sĩ Đặng Thiệu chia sẻ thêm về ý nghĩa của chương trình phỏng vấn này:

"Đây là món quà của thế hệ chúng ta gửi lại cho con cháu chúng ta để 100 năm, 200 năm nữa con cháu chúng ta nó biết nó là ai, nguồn gốc nó là gì và chính cha ông của chúng nó là những viên đá đặt lên để chúng có cuộc sống mới tại nước Mỹ này”

Cuộc phỏng vấn về lịch sử tị nạn này được các cơ quan truyền thông truyền hình tiếng Việt cũng như các tổ chức cộng đồng, tôn giáo chính trị và đồng hương tại Houston yểm trợ tích cực trong việc tổ chức, phổ biến tin tức và tham dự các cuộc phỏng vấn.

Bác Sĩ Hoàng Ngọc Giao cho biết lý do ông tham dự chương trình này và ông cũng chia sẻ cảm tưởng:

"Cuộc phỏng vấn rất hay và ích lợi. Nhất là ngày nay có sự chi phối rất nhiều về vấn đề tư tưởng. Nếu mình có một biến cố lịch sử mà mình không ghi nhận lại cho chính xác thì với thời gian, những kỷ niệm sẽ vơi đi. Nếu mình không thâu lại thì thế hệ sau họ sẽ không biết những kinh nghiệm bản thân của những người đã đi trước và không biết tại sao có những người Việt sống trên đất Mỹ…..

Còn Ông Phạm Bá Hoa, 82 tuổi, sau cuộc phỏng vấn cũng cho đây là việc nên làm:

"Tôi nghĩ đây là việc rất nên làm vì vấn đề văn hóa là gốc của mỗi dân tộc, duy trì được là một cái khó,cố gắng phát triển là cái khó thứ hai."

Đề cập đến sự hưởng ứng của đồng hương, Bà Triều Giang nói là bà rất cảm kích trước sự hy sinh của những người tự nguyện trả lời phỏng vấn vì theo Bà, những người này đã chia sẻ sự đau khổ riêng tư rất trung thực:

"Chúng tôi rất mừng và cảm động bởi vì chúng tôi mong mỏi được ghi chép những gì trung thực vì nói đến lịch sử thì yếu tố trung thực là quan trọng và họ đến đây họ chia sẻ những tâm tình trung thực nhất, với những giọt nước mắt thì tôi nghĩ rằng đó là bằng chứng của sự chân thành."

Ban tổ chức cho biết hội VAHF cũng đang xúc tiến thực hiện một cuốn phim tài liệu. Trong số 500 người được phỏng vấn Hội sẽ chọn những nhân vật tiêu biểu để đưa vào cuốn phim tài liệu dài khoảng 2 giờ. Cuốn phim nói lên câu chuyện di cư của người Mỹ gốc Việt và tựa đề của phim tạm gọi là “Viet’s Story", dự trù sẽ phát hành vào năm 2012.

Nguyễn Phục Hưng, tường trình từ Houston, Texas

http://haokhidienhong.com/hienvy/hoibaotonlichsuvavanhoanguoimygocvietvahf.html

Thế giới nhức đầu vì Gaddafi

Maciej Nowicki

Dịch giả : Lê Diễn Đức

Dân chúng Libya với ảnh con quái vật khát máu Gaddafi

Tôi không có liên hệ nào với ông ta. Có quá nhiều sự việc diễn ra bên đó. Tôi quyết định không nên làm phiền ông ta - Tuần trước, Silvio Berlusconi đã lúng túng giải thích trước các tin tức về hàng trăm nạn nhân của cuộc nổi dậy ở Libya, khi phóng viên hỏi ông gần đây có nói chuyện với người bạn thân của mình, đại tá Gaddafi, hay không. Rõ ràng Thủ tướng Ý muốn nói gọi điện thoại yêu cầu chấm dứt cuộc tàn sát là vượt quá quy tắc ứng xử tốt. Trước đó không lâu, Anh quốc đình chỉ xuất khẩu vũ khí cho Libya. Trong các mặt hàng quân sự được phép trước đó chiếm chỗ quan trọng gồm những thứ sử dụng cho việc đàn áp các cuộc biểu tình: đạn phóng dùng để phá huỷ tường, hơi cay, đạn dược cho vũ khí của cảnh sát, đạn dùng giải tán đám đông. Người Anh đã tự hào rằng trong các hội chợ vũ khí của Libya, gian hàng của Anh thường là lớn nhất.

Con chó điên

Saif Gaddafi, con trai của đại tá Gaddafi và cho đến gần đây được xem là người kế nhiệm của ông ta, tâm sự rằng cha của anh ta đã dạy cho mình một bài học trên hết: "Cuối cùng thì tất cả các kẻ thù cũng thay đổi ý của họ, đi đến với anh và nói "OK, bây giờ chúng ta là bạn và chúng ta có thể làm ăn với nhau. Trong trường hơp cần thiết chúng tôi có thể giúp anh bảo vệ đất nước, thậm chí nếu có ai đó tấn công anh". Khó tìm được một thầy giáo nào thuyết phục hơn. Trước khi Muammar Gaddafi trở thành bạn bè với các nhà lãnh đạo châu Âu, ông ta được coi là kẻ thù chính của phương Tây.

Một trong những cuốn sách giật gân bán chạy nhất vào thập niên 80 tại Hoa Kỳ nói về ngày tận thế, “ The Fifth Horseman”, của Larry Collins và Dominique Lapierre, cho thấy Al Gaddafi cài đặt ở New York một quả bom khổng lồ với lực công phá ba megaton. "Newsweek" đưa hình ảnh này trên trang bìa với dòng chữ: "Con người nguy hiểm nhất trên thế giới". Và Tổng thống Ronald Reagan gọi ông ta là "con chó điên của Trung Đông".

Gaddafi đã làm nhiều thứ để xứng đáng với danh tiếng này. Ông ta hỗ trợ hầu hết các phong trào khủng bố trên thế giới - từ nhóm Abu Nidal của Palestine, Phong trào Giải phóng Hồi giáo Moro ở Philippines, đến IRA. Ông ta là người được uỷ thác bởi Carlos "Jackal" (một tên cộng sản khủng bố khét tiếng của Venezuela – ND). Ông ta đã tài trợ cho nhiều cuộc chiến tranh ở châu Phi. Những hành vi của ông ta không thể liệu đoán trước đến mức vào năm 1975, Tổng thống Ai Cập Anwar Sadat đã mô tả ông ta là một kẻ bệnh hoạn và bị ma quỷ ám.

Sadat biết ông ta quá rõ - hai năm trước đó, vừa tạm thời chỉ huy một trong những chiếc tàu ngầm của Ai Cập, Gaddafi ngay lập tức ra lệnh phóng ngư lôi vào chiếc tàu khách khổng lồ Queen Elizabeth I với hàng trăm hành khách người Do Thái đang kỷ niệm 25 năm ngày thành lập Israel. Vào phút chót Sadat đã hạ lệnh cho thuỷ thủ đoàn của chiếc tàu ngầm đó trở về căn cứ ở Alexandria.

Trong tháng 12/1988, mật vụ Libya đã thực hiện vụ khủng bố máy bay jumbo-jet của Pan Am trên thị trấn Lockerbie của Scotland. 270 người bị chết, chủ yếu là người Mỹ. Chẳng bao lâu Mỹ và Liên Hiệp Quốc áp đặt trừng phạt Libya. Các hình thức trừng phạt, cùng với giá dầu giảm và sự sụp đổ của Liên Xô, một đồng minh truyền thống của Libya, đã hạ gục Gaddafi. Ông ta phải đầu hàng – đồng ý giao nộp hai nhân viên mật vụ Libya chịu trách nhiệm về cuộc khủng bố máy bay. Nhưng chỉ một trong hai bị kết án.

Làm thế nào để lừa gạt phương Tây

Độ lệch tâm Gaddafi không có giới hạn. Một lần trong cuộc họp thượng đỉnh các nước không liên kết tại Belgrade ông ta xuất hiện với hai con ngựa và sáu con lạc đà được chở đến bằng một máy bay riêng. Ông ta ngủ, như đã thành tập quán, trong lều Bedouin, đóng trước khách sạn và mỗi buổi sáng uống sữa lạc đà tươi. Hình như, theo phóng viên nổi tiếng Robert Fisk, những con lạc đà bị lãng quên vẫn còn sống ở vườn thú của Belgrade (Fisk nhấn mạnh rằng Gaddafi đáng ra cũng nên ở đó).

Hình ảnh của một kẻ lập dị khiêu khích đã coi thường mọi nguyên tắc (trong lần có mặt đầu tiên tại Liên Hợp Quốc năm 2009, Muammar Gaddafi đã khẳng định rằng dịch cúm heo là kết quả từ âm mưu của Mỹ, còn trong cuộc phỏng vấn với truyền hình của BBC, ông ta đã vãi ra một cái rắm thật lớn), đến mức độ là gần như ông ta quên đi những gì quan trọng nhất cho sự nghiệp chính trị của mình. Là bậc thầy của chính trị thực dụng Gaddafi hiểu rất rõ rằng, có trong tay một lượng lớn dầu và khí đốt, trước cơn khát của phần còn lại của thế giới, ông ta có thể đạt được nhiều bất thường.

Đơn giản là chỉ cần điều chỉnh các quy tắc cho thích ứng với cuộc chơi của phương Tây - cùng lúc Gaddafi nói ông ta không có chút ý định nào tôn trọng họ. Phương Tây đang khát nguồn dầu mỏ phong phú của Libya, nên chỉ cần giả vờ tôn trọng các quy tắc, lúc ấy con sói sẽ được khâu kín lại để trở thành một chú cừu nguyên vẹn. Và, thật không may, ông ta hoàn toàn có lý. - Là quốc gia giàu có, khác nhau với Ai Cập, Libya không nhận viện trợ nước ngoài. Các chính trị gia phương Tây đã không thể dùng con bài này để gây áp lực lên Gaddafi - Tiến sĩ Lahcen Achy, chuyên gia của Carnegie Middle East Center ở Beirut cho "Newsweek" biết.

Sau cuộc tấn công ngày 11 tháng 9 năm 2001, Gaddafi ồn ào gia nhập liên minh chống lại al-Qaida do Hoa Kỳ dẫn đầu. Và ông ta tỏ ra trung thực. Ông ta là người đầu tiên trong số các nhà lãnh đạo nhà nước trong năm 1998 đòi cộng đồng quốc tế truy nã Bin Laden (ông ta cho rằng chủ nghĩa Hồi giáo cực đoan là mối đe dọa cho sự cai trị độc tài của mình). Gaddafi cũng hứa sẽ cho phép thanh tra quốc tế vào Libya, và ngay lập tức ngừng chương trình vũ khí hạt nhân. Chính quyền của George W. Bush đã công bố một thành công lớn: Gaddafi sợ sự can thiệp như đối với Iraq rơi vào mình, và có thể chung số phận của Saddam Hussein. Nhưng sự thật hoàn toàn khác - Gaddafi đã chỉ chi cho chương trình vũ khí hạt nhân một số tiền nhỏ - khoảng 50 triệu USD (số tiền không bảo đảm cho một kết quả nào) và chương trình hình như cũng đã bị dừng lại từ lâu.

Gaddafi đã cho phương Tây gần như không có gì, nhưng màn kịch giả vờ của ông ta đã nhận lại được rất nhiều. Từ tình hữu nghị với Berlusconi, sự thân mật với Tony Blair hay cái bắt tay với Barack Obama, tới ông ta chỉ cách một bước nhỏ. - Từ năm 2004, các chính trị gia châu Âu vui vẻ tới thăm Gaddafi hoặc được tiếp đón tại gia. Họ biết rằng nhân quyền ở Libya không được tôn trọng, nhưng nhắm mắt làm ngơ - Tiến sĩ Achy nói.

Gaddafi biết rất rõ rằng sẽ không ai xía vào những gì ông ta làm trên sân nhà, nơi mà luật pháp chỉ là sự đỏng đảnh của của mình. Và không chỉ chuyện đàn áp chính trị, chẳng hạn như đạo luật số 71 nổi tiếng, trong đó cấm các đảng chính trị, còn hoạt động phản đối bị tội tử hình. Nhà độc tài còn muốn cấm luôn các môn thể thao mạo hiểm, nhưng sau đó đổi ý, vì một trong những con trai của ông ta quyết định trở thành cầu thủ bóng đá chuyên nghiệp. Dần dần ông ta cho tịch thu tất cả các căn hộ cho thuê (vì không thích thú người dân sở hữu nhà riêng). Ông ta cũng cho huỷ bỏ tất cả tài khoản cá nhân tại ngân hàng và tiền bạc trong tài khoản của họ.

Những quyết định của Gaddafi đã dẫn tới sự hỗn loạn gần dường như không thể tưởng tượng. Ví dụ ông ta quyết định mô hình nhà nước với chi phí thấp bằng loại bỏ một phần quan trọng các Bộ, đóng cửa các trụ sở. Kể từ đó, mỗi lần chính phủ triệu tập cuộc họp, các bộ trưởng đôi khi đi lạc hàng giờ trên sa mạc để biết được cuộc họp ở nơi nào.

Bạn bè châu Âu

Trong vụ bê bối xung quanh cuộc chơi lãng mạn của Berlusconi với một vũ nữ Ma-rốc tên Ruby, nhật báo "La Stampa" tiết lộ rằng Thủ tướng Ý có lẽ có một người tình. Rất có thể là Aysha, 34 tuổi, con gái của Gaddafi, một luật sư và là một trong những cảnh vệ của Saddam Hussein trong phiên tòa của mình. Người ta thậm chí tự hỏi liệu mối quan hệ này có thể kết thúc bằng hôn nhân. Trong thực tế, không có gì đáng ngạc nhiên. Gaddafi là người bạn chính trị thân cận nhất của Berlusconi sau Putin. Ông ta có cổ phần trong hãng truyền thông il Cavaliere. Cả hai đều là những kẻ tham nhũng, đục khoét. Berlusconi đã tăng gấp ba tài sản của mình nhờ địa vị trong nhà nước Ý, chỉ có điều là trước đó ông ta đã có rất nhiều của cải, còn gia đình Gaddafi có số tiền khổng lồ là nhờ vào ăn cắp của dân chúng Libya. Cả hai trước hết đều thích hào nhoáng. Và tất nhiên cả hai đều thích được bao quanh bởi một đàn phụ nữ trẻ. Chính Berlusconi đã học Gaddafi cách chơi Bunga-Bunga (là kiểu vui chơi ăn nhậu, nhảy múa của các nhà lãnh đạo châu Phi bên cạnh các thiếu nữ nửa khoả thân – ND).

Libya là nhà cung cấp dầu chính cho nước Ý, và trong thời gian khủng hoảng các quỹ của Libya đã đầu tư 65 tỷ đô la Mỹ vào các công ty của Ý, giúp Ý hạn chế được suy thoái. Nhưng chưa phải tất cả. Một trong những hứa hẹn quan trọng nhất của Berlusconi cho chiến dịch tranh cử là giảm nhập cư bất hợp pháp. Việc này chỉ thực hiện được với sự giúp đỡ của Gaddafi. Trước khi ký kết thoả thuận, người nhập cư đi từ bờ biển Libya được xem là những người bơi giỏi nhất tới lãnh hải nước Ý, nhờ đó mà có thể nộp đơn xin tị nạn. Một nửa trong số họ đã nhận được. Sau thoả thuận này, bảo vệ của Libya thông báo cho Ý biết về những cuộc khởi hành của người nhập cư và do đó phía Ý đã bắt giữ họ ngay trên vùng biển quốc tế, thay đổi hoàn toàn tình trạng của họ. Các quan chức Ý đã rất xấu hổ về việc làm của mình, nhưng thường không có can đảm để nói với những người tị nạn và nói dối đến phút cuối là đưa họ đến Sicily, nhưng thực sự thì mang họ trở về nước.

Nghĩ sĩ Quốc hội châu Âu người Hà Lan Dirk-Jan Eppink nói
Berlusconi thích hôn nhưng hôn không đúng người

Trong năm 2009, người Mỹ tức điên lên khi biết vì "lý do nhân đạo", từ một nhà tù của Scotland người ta đã trả tự do cho Abdel Basset al-Megrahi, kẻ bị kết tội tấn công vào chiếc máy bay Pan Am 103 trên Lockerbie. Tại sân bay ở Tripoli đám đông dân chúng chào mừng al-Megrahi như một anh hùng dân tộc. Một vài năm trước đó, công ty dầu BP đã ký kết hợp đồng trị giá vài trăm triệu đô la để khai thác ở Libya. Dường như lãnh đạo tập đoàn BP đã làm mọi thứ để trả tự do cho tên khủng bố bằng cách qua các kết nối chính trị, bởi vì Tripoli phát tín hiệu rằng, nếu không, hợp đồng sẽ bị phá vỡ.

Xung quanh những cuộc làm ăn đen tối loại này thông thường ngự trị sự im lặng. Trong khi đó, Gaddafi đã không ngần ngại khiêu khích các đồng minh phương Tây và khuếch đại âm thanh của các động cơ mua bán. Thông điệp rất rõ ràng - nếu anh chỉ phụ thuộc vào đồng tiền, anh không có quyền gì can thiệp vào những công việc của tôi.

Khi Nicolas Sarkozy thành công trong việc thương lượng trả lại tự do cho các nữ y tá Bungaria bị kết án tử hình vì bị cáo buộc gây nhiễm HIV cho trẻ em, Libya đã thông báo rằng một phần của thoả thuận là việc Pháp bán vũ khí. Trường hợp với Blair cũng tương tự. Saif Gaddafi đã công bố rằng cựu Thủ tướng của Vương quốc Anh là người bạn tốt của Libya, để đổi lấy tiền lương khổng lồ ông đã đồng ý giúp công ty của ông ta trong kinh doanh. Phát ngôn viên của Blair ngay lập tức phủ nhận. Mặc dù vậy, nó cũng bị đưa ra công luận, rằng tận dụng những quan hệ tốt ở Tripoli, Blair tư vấn cho các ngân hàng, như đầu tư vào Libya.

Những điều trên gây ra hậu quả vi phạm các nguyên tắc được thiết lập bởi Gaddafi, những người Thụy Sĩ nói. Trong năm 2008, người ta đã bắt giữ một trong các con trai của nhà độc tài vì tội đánh người phục vụ. Thoạt nhiên có vẻ như là một chiến thắng của công lý, nhưng rồi nhanh chóng biến thành thất bại hoàn toàn. Ngay lập tức Libya đã đình chỉ cung cấp dầu và bắt giữ hai doanh nhân Thụy Sĩ. Sau đó, Tổng thống Thuỵ Sĩ Hans-Rudolf Merz lúc bấy giờ đã phải đi đến Tripoli để xin lỗi vì "sự cố", và ngoài ra còn phải trả một khoản tiền chuộc những người Thụy Sĩ bị bắt giữ. Nhưng Gaddafi vẫn tiếp tục giữ họ trong một thời gian rất dài nữa.

Sự trở lại của con quái vật

Olivier Roy, chuyên gia nổi tiếng nhất của châu Âu về chính trị Hồi giáo, đã nói gần đây rằng chính sách đối ngoại của Pháp như thế nào với các nước Ả Rập. Các nhân viên của Bộ ngoại giao bị cấm có bất kỳ mối quan hệ nào với những người đối lập trong khu vực. Ý ở đây là không được gặp gỡ những người đối lập một cách chính thức. Ngay cả những cuộc trò chuyện riêng tư với họ trong các quán cà phê của Paris cũng bị loại trừ.

Tại sao phương Tây lại ứng xử mồi chài Kaddafi như thế? Thông thường có hai cách giải thích - giống như trong các trường hợp của Tunisia, Ai Cập, Bahrain, v.v... Bởi vì với phương Tây trước hết là tiền. Thứ đến phương Tây muốn một chế độ chuyên chế hơn là cái gì đó chưa rõ ràng như Hồi giáo nắm quyền lực hoặc hỗn loạn.

Với phương Tây, tất nhiên, là tiền bạc - và Libya, một đất nước có cơ sở hạ tầng cổ hủ cần hàng tỷ đôla đầu tư và thêm nữa nó cái gì để mà trả, là cơ hội tốt. Thật không có gì ngạc nhiên trước những sự lo ngại chưa biết đến - chỉ cần nhớ lại hơn 30 năm trước đây, cựu Tổng thống Hoa Kỳ Jimmy Carter hoan nghênh cuộc cách mạng tại Iran như một báo hiệu của hy vọng cho một thế giới tốt hơn. Không ai sáng suốt tâm trí dám đảm bảo rằng nội chiến ở Libya không xảy ra, và ở đó các chiến binh thánh chiến, kẻ thù lớn của Gaddafi, chắc chắn không đóng bất kỳ vai trò quan trọng nào.

Tuy nhiên, thời gian này có vẻ như đã cho thấy một cái gì khác. Trong cuộc cách mạng tại Ai Cập, suốt trong một thời gian dài Obama đã hoàn toàn bị biến mất. Điều này là do chỉ huy lực lượng Mỹ Michael Mullen và Bộ trưởng Quốc phòng Robert Gates đã không có bất cứ ai đáng tin cậy tại Ai Cập có thể thông tin về những gì đang xảy ra ở hậu trường. Các mối quan hệ cũ trở nên vô dụng, còn mới thì chưa được thiết lập.

Trong một nguyên lý tương tự, tình hình trong toàn bộ thế giới Ả Rập là một bí ẩn đối với phương Tây. Người ta đã không ý thức được những thay đổi lớn đã xảy ra trong những năm gần đây: sự suy giảm khủng khiếp về tỷ lệ sinh đẻ đến mức độ gần với Châu Âu, tăng nhanh xu hướng đề cao văn hóa cá nhân, sự sụp đổ hệ thống gia trưởng, xuất hiện một thế hệ mới hoài nghi về ý thức hệ hiện tại, thực dụng hơn và muốn thay đổi nhiều hơn nữa. Người ta vẫn cứ sử dụng biểu đồ đụng độ giữa các nền văn minh. Người ta không hiểu đơn giản rằng đây là một khu vực đang tái cấu trúc, trong đó ngự trị cho đến giờ những luật lệ mới chưa được biết đến đầy đủ.

Đối với phương Tây, thế giới này vẫn là khuôn mặt của Osama bin Laden. Và so sánh với ông ta thì Muammar Gaddafi thậm chí có vẻ chấp nhận được hơn. Và ngoài ra còn thể kiếm được không ít tiền.

Thế nhưng người ta đã không tiên liệu được một điều - đó là khi Gaddafi nhận ra rằng thời đại của ông ta đã đi vào quá khứ, ông ta trở lại ngay với bản mặt cũ của con quái vật Và ông ta bắt đầu tiếp tục giết người.

Maciej Nowicki
Lê Diễn Đức dịch
Nguồn: Lê Diễn Đức Blog, RFA *

* Tác giả bài viết, giáo sư tiến sĩ Ba Lan Maciej Nowicki, là nhà sinh thái học, nhà khoa học và hoạt động xã hội. Ông đã hai lần giữ chức Bộ trưởng môi trường trong chính phủ Ba Lan. Năm 1996 ông được trao giải thưởng lớn nhất châu Âu "Der Deutsche Umweltpreis", thường được gọi là "Giải Nobel sinh thái". Ông là cây bút chuyên mục (columnist) trên “Europa Magazyn” của nhật báo “Dziennik” thuộc tập đoàn truyền thông Đức quốc Axel Springer. Bài viết được cộng tác với Filip Gańczak.

* Bài được dịch từ nguyên bản tiếng Ba Lan, đăng trên “Newsweek”, ngày 05/03/2011.

e-mail

VŨ KHÍ TỐI HẬU ! THIÊN THẦN KHÔNG ĐÁNH LOẠI ĐÀN “HAARP” NÀY !

- Lê việt Thường chuyển ngữ ()

Là kế thừa trên mặt đất của chương trình “Star Wars” (chiến tranh “ngôi sao”), dự án HAARP với những năng lực phi thường và tính đa năng của “nó” là “Vũ Khí Tối Hậu” của Hoa Kỳ.

Phải chăng người Mỹ đang hoàn chỉnh một hệ thống vũ khí rộng lớn có khả năng:

“rà hình” lòng Trái Đất đề tìm kiếm các căn cứ bí mật,
ngăn chận mọi hình thức truyền thanh bằng làn sóng điện từ,
gây ảnh hưởng trên hành vi của con người,
làm thay đổi thời tiết,
“nướng” các phi cơ đang bay trên trời tương tự cách thức làm của một cái “micro-wave” thông thường đối với tô “súp” của bạn,
gây nên những trận động đất
hay những tiếng nổ lớn cỡ một quả bom nguyên tử.

Với chương trình “Haarp” này, quân đội HK đang tái bản , dưới một hình thức tiết kiệm và còn nguy hiểm hơn nữa, dự án “Star Wars” (hay chiến tranh “ngôi sao”). Có một chút khác biệt: vấn đề lần này liên quan đến một cơ sở được đặt trên mặt đất.

Nhiều nhà khoa học, chuyên viên vũ khí và các dân biểu của Quốc Hội Âu Châu tỏ ra quan ngại, [đó là một uyển ngữ (tức một lối nói trại cho nhẹ đi đối với một thực tế mà ta “cảm thấy không thích thú chút nào”!)] bởi sự phát triển của dự án này. Vậy nên, một chuyên viên năng lượng, Gratan Healy, cố vấn cạnh các dân biểu của Quốc Hội Âu Châu, hiện đang sưu tập các bằng chứng nhằm tố cáo dự án có nguy cơ đưa tới “tận thế” này.

Magda Haalvoet, một dân biểu Âu Châu gốc Bỉ, trưởng nhóm Môi Sinh tại Quốc Hội Âu Châu, đang nắm trong tay hồ sơ liên hệ. Bà này theo dõi một cách chính thức các lời yêu cầu “làm sáng tỏ” của các thành viên của nhóm bà và sẽ vận động để Quốc Hội Âu Châu làm áp lực, qua trung gian của tổ chức Bắc Đại Tây Dương, hầu Hoa Kỳ trả lời tất cả các câu hỏi hữu ích liên quan đến tập hồ sơ này; bà Magda Haalvoet đang lo lắng. Bà còn khẳng định rằng loại vũ khí gọi là “không gây chết người” này (“non lethal weaponery”) ngoài những tai họa mà “nó” gây ra về mặt môi sinh, “có thể làm nguy hại đến chính nền tảng Dân Chủ và các Tự Do cá nhân”. (Giá phải trả) không ít hơn đâu. 30 triệu đô-la.

Các chữ viết tắt có nghĩa bằng Anh ngữ “"High-frequency Active Auroral Research Project" (Dự án nghiên cứu trong lãnh vực các tần số cao tốc áp dụng vào các buổi rạng đông của vùng Bắc Cực). Trước tiên, đàng sau các chữ viết tắt hơi có tính bí truyền này, ẩn dấu một dự án với kinh phí 30 triệu đô la mỗi năm mà quân đội HK trình bày như những nghiên cứu vô hại về tầng điện ly (ionosphere). Những người đề xướng dự án này không tiếc công của qua những chiến dịch quảng cáo và trấn an dư luận quần chúng HK của họ . Tuy nhiên, quả là điều khó tin nếu bảo dự án này không nhắm vào các mục tiêu quân sự khi mà những cơ quan đỡ đầu cho “nó” là Hải Quân, Không Quân và bộ Quốc Phòng HK.

Chương trình “Haarp” có “hình dáng” như thế nào trên thực tế ? Đó là một cơ sở rộng lớn mà diện tích chiếm nhiều mẫu tây tại Gakona, một địa phương nhỏ ở phía Đông Bắc của thành phố Anchorage thuộc tiểu bang Alaska. Địa điểm cũng không quá hoang vắng vì cơ sở này nối liền với nhau những dự trữ thiên nhiên mênh mông về dầu khí thuộc công ty Arco, còn là sở hữu chủ các bằng sáng chế kỹ thuật và đang làm “bình phong tài chánh” cho các thiết bị của chương trình “Haarp”.

Ngoài ra, “Haarp” được nối với một trong những máy điện toán mạnh nhất hoàn vũ đặt tại Đại Học Alaska trong tòa nhà Butrovich ( http://www.haarp.alaska.edu/ ). Tóm tắt, về “ngoại hình”, đó là một chu vi rộng lớn bằng phẳng với cây cối bị chặt sạch, với 48 “ăn-ten” chiều cao là 20 mét được cắm tại đây, mỗi “ăn-ten” được nối liền với một máy phát sóng với năng suất dưới 1 triệu watts một chút. Khi hoàn tất, số lượng “ăn-ten” và năng suất của máy phát sóng sẽ gia tăng để đạt đến mức độ mà tự thân là một “hiện tượng” với 1 tỷ watts được phát ra bởi một hệ thống gồm 360 “ăn-ten”. Các máy phát sóng sẽ được cung cấp nhiên liệu bởi 6 cái “turbine” lên tới 3600 mã lực đốt khoảng 95 tấn dầu cặn mỗi ngày.

DÙNG ĐỂ LÀM GÌ ?

Trên mặt chính thức, các nhà khoa học làm việc trên máy phát thanh có tính cách « hoang tưởng tự đại » này, muốn nghiên cứu tầng điện ly (ionosphère). Nhưng một cách phi chính thức, Haarp lợi dụng tầng điện ly để biến « nó » thành một vũ khí năng lượng. Tầng điện ly là tầng khí quyển nằm trên tầng bình lưu (stratosphère), được cấu tạo bởi các hạt bị « ion » hóa mang một khối lớn năng lượng, bắt đầu ở độ cao trung bình là 48 km để chấm dứt ở độ cao là 600 km tính từ mặt đất. Tầng khí quyển với mật độ năng lượng cao này có tính cách « sống còn » đối với hành tinh của chúng ta vì nó đóng một vai trò nền tảng như là cái « chắn » tương tự tầng « ozone » vậy. « Nó che chở » chúng ta chống lại những chất độc hại do mặt trời thải ra. Tầng điện ly « nắm bắt » nhiều thứ trong đó có các hạt điện từ phát sinh từ những trận gió bão do mặt trời hay các thiên hà gây ra. Người ta còn biết qua các công trình nguyên cứu được hướng dẫn từ một thế kỷ nay bởi một loạt các nhà khoa học, cho thấy rằng « tấm áo choàng năng lượng » này đang « che chở » trái đất, nếu đi kèm với một kỹ thuật thích hợp, có thể trở thành một vũ khí chiến lược hàng đầu.
Dự án « Haarp » dựa trên các nghiên cứu của Bernard Eastlund được gợi hứng từ các công trình của Nikola Tesla, một khoa học gia gốc « Croate », nhà phát minh thiên tài của đầu thế kỷ 20 với dòng điện xoay chiều ( bị Edison công kích vì ông này chủ trương dòng điện liên tục) và dòng điện « ba tầng điện áp hàm sin » (triphasé).....Tesla đặc biệt hoàn chỉnh một thủ tục nhằm chuyển đi những số lượng điện năng lớn trên một khoảng cách 42 cây số mà không cần đến hệ thống « dây cáp ». Và Tesla đã dành một phần quan trọng công trình nghiên cứu của mình cho « năng lượng của tầng điện ly » và các hiện tượng điện từ. Công trình của Tesla được tài trợ, khai thông, rồi bị kiểm duyệt cắt bỏ vì lý do tài chánh bởi « ông chủ » ngân hàng JP Morgan và công ty Westinghouse (xem Thiên Tài xuất chúng Nikola Tesla và cách thức chỉ đạo một cuộc chiến tranh vi trùng và tâm lý).

Gần một thế kỷ sau, Bernard Eastlund chỉ lấy lại công trình nghiên cứu đầu tiên của Tesla để thích nghi vào lãnh vực năng lượng điện từ. Và bằng cách đó, B. Eastlund đã đăng ký mười hai bằng sáng chế trong khoảng thời gian giữa năm 1987 và 1994, làm nên cái sườn của dự án « Haarp » và các kỹ thuật kèm theo trong lãnh vực vũ khí. Sở hữu chủ và thực thể khai thác thực sự các bằng sáng chế nêu trên không còn là Eastlung (cuối cùng bị « hất cẳng » ra khỏi dự án với những lý do mù mờ) mà là công ty Apti-Arco, một tổ hợp dầu hỏa mà đàng sau thấp thoáng « bóng dáng » của Hải Quân, Không Quân và bộ Quốc Phòng H.K. Từ khi các bằng sáng chế của Eastlund được đăng ký, tất cả công trình nghiên cứu khác trong lãnh vực năng lượng điện từ, cho các mục tiêu Y Học chẳng hạn, bị ngăn chận. Vậy nên, một lãnh vực rộng lớn đầy hứa hẹn của Khoa Học và Y Học đã bị độc quyền hóa bởi các thế lực tài chánh gắn liền với Quân Đội HK.

HOẠT ĐỘNG LÀM SAO ?

Đại khái thì tất cả kỹ thuật mà dự án « Harrp » chứa đựng là nhằm chỉa vào tầng điện ly (ionosphere) một « chùm sóng » (tương tự hoạt động của một máy phát thanh) với tần số cao tốc để xem điều gì sẽ xảy ra ở đây. Việc « nả pháo » vào một vùng nào đó của tầng điện ly đưa tới kết quả là tạo nên một tấm kiếng « ảo » khổng lồ hoạt động như một « ăn-ten ». Cái « ăn-ten » ảo này phát ngược lại phía trái đất, những tần số hết sức thấp (ELF : extremely low frequency). Và để dùng một hình ảnh, ngoài tác dụng của một cái « ăn-ten » ảo được giương ra trên trời, người ta còn tạo ra một loại « micro- wave » trong khu vực liên hệ của tầng điện ly. Sẽ là điều « bất hạnh » cho những máy bay và hỏa tiển nào bay ngang qua vào lúc đó. Tùy năng lực của máy phát sóng, người ta có thể làm xáo trộn các hệ thống điều khiển điện tử, « radar » và các máy phát thanh của các hỏa tiển và máy bay liên hệ, hoặc ngay cả « nướng » chúng.

Ngoài ra, nhờ « ăn-ten » ảo được tạo thành bởi các làn sóng với tần số hết sức thấp, người ra thực sự có thể « rà hình » vỏ trái đất ở những tầng đất hết sức sâu mà kết quả đạt được tương tự một hình chụp quang tuyến X vỏ trái đất vậy. Cho nên, giới quân sự HK tỏ ra hãnh diện khi khẳng định rằng nhờ « Haarp » mà sẽ không có nước nào có thể che dấu họ được nữa khi xây cất các cơ sở bí mật trong lòng đất nhằm ẩn dấu các vũ khí hạt nhân.....Theo các cuộc nghiên cứu của các chuyên viên vũ khí HK, người ta cũng có thể liên lạc với các tiềm thủy đỉnh lặn sâu dưới đáy biển ở tận những vùng hẻo lánh nhất dưới các đại dương, phát hiện rồi phá hủy mọi hỏa tiển hay máy bay xâm phạm không phận HK, dẫu cách lén lút.

Mục tiêu tối hậu là khai sinh ra một cái « chắn » với tỷ xích toàn cầu có khả năng sàng lọc ra được các mục tiêu thù nghịch, hạt nhân hay quy ước, và đáp trả lại một cách tương xứng. Cuối cùng,mục tiêu trên hết của « Harrp » là ngăn chận mọi liên lạc « thù nghịch » bằng phát thanh và vệ tinh trong một vùng nhất định. Ngoài ra, với sự hoàn tất của dự án này, hệ thống truyền thông của HK sẽ trở thành hầu như không thể bị xâm phạm được. Đó là lối giải thích chính thức.

MỤC TIÊU « KHUẤT TẤT »

Dựa trên các công trình và bằng sáng chế của Easdlund, các khoa học gia, nhà nghiên cứu, nhà báo và nhà hoạt động môi sinh đã dấn thân thực sự vào vai trò « thám tử » của họ trong « cuộc chơi » với quân đội Mỹ nhằm xác định những khía cạnh khác của dự án « Haarp » mà Không Quân và Hải Quân HK không muốn tiết lộ ra với dư luận.

Trong nhóm người kể trên, có Ts Rosalie Bertell một nữ khoa học gia cao cấp, trước đây không lâu, đã được chính quyền Reagan chỉ định như là chuyên viên nghiên cứu các hậu quả của dự án vũ khí « Star Wars ». Hiện nay, bà giữ vai trò cố vấn cạnh Quốc Hội Âu Châu liên quan đến dự án « Haarp ». Hoặc còn có Ts Nick Begich, một nhà môi sinh với lòng tin tràn đầy vào lý tưởng của mình và Jeanne Manning, một ký giả độc lập chuyên nghiên cứu vấn đề năng lượng có tên là « phi quy ước », cả hai người đồng tác giả một cuốn sách có nội dung chống lại dự án « Haarp » với tựa đề gợi hình là « Angels don’t play this Haarp », đã nổi tiếng ở bên kia bờ Đại Tây Dương và dựa trên những dữ kiện đứng đắn, đã tiết lộ các loại áp dụng có tính cách « khuất tất » của dự án này. Kết quả của cuộc điều tra của họ đã được xác nhận bởi các bằng chứng đến từ các nhà khoa học khác như Gs Zielinski, một nhà vật lý gốc Đức chuyên về ngành động lực điện lượng tử hoặc nhà hóa học gốc Mỹ Richard Williams. Danh sách những nhà khoa học chỉ trích dự án « Haarp » không đếm xuể.

KIỂM SOÁT TƯ TƯỞNG

Theo ý kiến của các nhà khoa học này, giới quân sự HK mới ở giai đoạn thử nghiệm các công trình của họ, nhưng những kết quả được ghi nhận rất đầy hứa hẹn. Vậy nên, bằng cách « phun » những khối năng lượng lớn vào tầng điện ly (inosphere), người ta có thể ảnh hưởng trên thời tiết để gây nên những hậu quả tốt đẹp trên một vùng này.....hoặc kinh hoàng trên một vùng khác

Bằng cách nào ? Rất giản dị bằng cách thay đổi cách « giao lưu » của gió ở phần trên tầng khí quyển, nơi bắt đầu có tác động qua lại giữa gió và tầng điện ly. Người ta cũng có thể gây nên sự « giải phóng » đột ngột một khối năng lượng khổng lồ bằng cách bắt chước chẳng hạn, hiện tượng loé sáng gây ra bởi một vụ nổ bom nguyên tử trên không trung. Một loại hoạt động quân sự không thuộc lãnh vực khoa học giả tưởng chút nào , vì « nó » đã được sử dụng trên trận địa vào năm 1991 khi có chiến tranh vùng Vịnh với cuộc hành quân « Desert Storm ». Theo tạp chí quân sự chính thức xuất bản định kỳ « Defence News » ( số 19 ngày 13/04/1992), Hoa Kỳ đã dàn trên trận địa một vũ khí với « xung động do điện từ » (EMP Weapon) nhằm đạt hai mục tiêu : « nó » cho phép giống như một vụ nổ hạt nhân, ngăn chận mọi hình thức truyền thanh bên phía địch và gây nên một hậu quả đáng sợ trong lãnh vực chiến tranh tâm lý. Người ta hiểu hơn trong trường hợp này tại sao hàng chục ngàn binh lính Irak đã không chiến đấu mà đầu hàng. Một áp dụng khác của kỹ thuật « Haarp » : chuyển một khối năng lượng lớn từ điểm này qua điểm khác mà không cần đến hệ thống « dây cáp ». Hữu ích chẳng hạn để tiếp tế điện lực từ xa cho bộ « ác quy » của một tiềm thủy đỉnh.

Nhưng có một lãnh vực áp dụng còn kinh khiếp hơn nữa, mà giới quân sự HK có thể lợi dụng qua dự án « Haarp ». Nếu căn cứ trên khía cạnh tiêu cực của Không Quân HK và nhất là cơ quan CIA được thấy qua các thử nghiệm hoá học và vi trùng trong quá khứ, thì ta có thế suy đoán được rằng giới quân sự HK không thể thoát khỏi sự « cám dỗ » sử dụng « Haarp » như là một vũ khí đa năng. Thật vậy, người ta còn nhớ những thử nghiệm khủng khiếp đã được họ bí mật thực hiện trên những người bị cưỡng bách tòng quân đáng thương dạo nào, đã bị họ tiêm những số lượng ma túy lớn nhằm thay đổi hành vi của những ngưới này. Hoặc những thử nghiệm bằng làn sóng nhằm ảnh hưởng trên các hoạt động của não bộ : từ năm 1952, Ts Jose Delgano, Gs tại Đại Học Yale, đã khám phá ra rằng thái độ hành vi về phương diện cảm tính và lề lối suy tư của một cá nhân có thể bị ảnh hưởng bởi sự sử dụng một vài loại tần số và làn sóng.

Ts Nick Begich, đồng tác giả cuốn sách « Angels don’t play this Haarp » nay đã được dịch ra Pháp ngữ với tựa đề : « Les anges ne jouent pas de cette Haarp » (= Thiên Thần không đánh loại đàn « Haarp » này) với nhà xuất bản Louise Courteau, không chút do dự khi khẳng định rằng một trong những mục tiêu của dự án Haarp là cho thành hình một loại vũ khí như vậy : « Quả là điều đáng nghi ngờ nếu các người trong ban tổ chức dự án Haarp không bao giờ bàn cãi về loại nghiên cứu này. Theo các nguồn tin riêng của tôi, tất cả những người liên hệ đến dự án này trên thực tế đang ở giai đoạn đầu tiên của việc phát triển loại ứng dụng này. Các nhà khoa học như Delgano hay cả Ts Robert Becker đã thành công trong việc chứng minh rằng các làn sóng loại ELF giống đúc loại được Haarp sử dụng kèm với luồng điện xoay chiều, làm phát sinh những tần số « mà đa số các chức năng thâm sâu của não bộ con người có thể bị chi phối từ bên ngoài với những kết quả rất xác thực ». Thật vậy, một vài làn sóng có thể làm xuất hiện trong não các chất hóa học hữu cơ làm phát sinh, theo Ts Begich, « một kho những đối đáp và hành xử có tính trí thức hay cảm tính như các tình cảm sợ hãi, trầm uất, ham muốn, yêu đương.....vv.....

Loại kỹ thuật này không bị các chiến lược gia của Ngũ Giác Đài tuyệt đối từ khước, trái lại là đàng khác. Bằng chứng là người ta có thể đọc trong một nội san (Cách mạng trong các vấn đề quân sự - Viện Nghiên Cứu Chiến Lược – Trường Chiến Tranh Quân Sự) không giả thiết rơi vào tay của giới dân sự quan niệm sau đây : « Các giá trị của chúng ta thay đổi và kỹ thuật mở ra những chân trời mới. Không lâu trước đây, trong thời kỳ chiến tranh lạnh, các hoạt động và vũ khí tâm lý còn ở trạng thái thô sơ. Trong khi đi thẳng vào kỷ nguyên điện tử và sinh điện tử, chúng ta có nhu cầu phải tái thẩm định các hàng rào luân lý đạo đức mà chúng ta đã đặt ra bằng cách ngăn cấm (mọi kỹ thuật) có thể tác động trên tâm thần của kẻ thù chúng ta cả trong nước lẫn ở bình diện quốc tế.....Khi nào có thể được, chúng ta sẽ khuyến khích ngay các công ty tư nhân hoặc bán tư nhân phát triển một loại kỹ thuật thích hợp.....Chúng ta cũng sẽ hành xử tương tự với các loại vũ khí mới như vũ khí vi trùng « làm mất hết khả năng » và các vũ khí tâm-kỹ (tâm lý-kỹ thuật) tân tiến.....

CÁI « CHẮN » TOÀN CẦU

Sử dụng các làn sóng và các tính chất điện từ của « chúng » là một vũ khí hữu hiệu « kinh khủng ». Ts Rosalye Bertell khẳng định rằng người Mỹ đã thí nghiệm mà không cho ai hay và nhất là bất chấp các công ước quốc tế, loại vũ khí này từ hơn bốn mươi năm qua. Một loạt dự án tiếp nối nhau : « Argus » (1958), « Starfish » (1962), « Solar Power Satellite » (1968 và 1978), « Space Shuttle Experiments » (1985), « Mighty Oaks » (1986) hay « Desert Storm » (1991), mà mục tiêu chung là vận dụng tầng điện ly (ionosphere) và một vài làn sóng với những lý do khác nhau : làm gián đoạn truyền thông của địch, các loại vũ khí « phi vật chất ».....vvv.....

Vậy nên, tính đến thời điểm này, « Haarp » là « chương » cuối của loạt dự án kể trên. Người Mỹ còn dự định phát triển thực sự một mạng lưới các đài phát sóng tương tự khắp toàn cầu nhằm tạo nên một cái « chắn » có khả năng điều chỉnh toàn bộ. Do đó hiện hữu những trung tâm nghiên cứu phức hợp khác về tầng điện ly như ở Puerto Rico, ở Na Uy tại Tromsoe, ở Pérou tại Jicamarca, ở Nga Sô (gần Moscou) hay còn tại Nizhny Novogorod, ở Ukraine hoặc tại Tadjikistan..... Những căn cứ nghiên cứu về Ionosphère của Mỹ rải rác trên toàn cầu nhhu trong hình dưới đây

Nguồn : « Telemoustique

E-mail

LS Trần Đình Triển tố cáo một viên chức cao cấp tham nhũng

Tiếng Việt > Thời Sự

Mặc Lâm, biên tập viên RFA

2011-03-11

Trên trang mạng luatvidan.vn của luật sư Trần Đình Triển vừa cho post lên bản tố cáo và tài liệu chứng cứ có liên quan đến hành động tham nhũng của bà Đặng Thị Bích Hòa.

Photo courtesy of tienphong.vn

Ông Derek Woodward, Chủ tịch UPS khu vực châu Á TBD và bà Đặng Thị Bích Hòa, Chủ tịch HĐQT kiêm TGĐ Công ty cổ phần Chuyển phát nhanh Bưu điện tại buổi lễ ra mắt Công ty cổ phần UPS Việt Nam.

Bà Hòa là Bí thư đảng Ủy, Chủ tịch Hội đồng Quản trị kiêm Tổng giám đốc Công ty cổ phần phát nhanh Bưu Điện Việt Nam. Những biểu hiệu tham nhũng này liên quan trực tiếp đến Bộ trưởng Nội vụ Trần văn Tuấn và Thứ trưởng ngoại giao Nguyễn Thanh Sơn.

Tham nhũng ngày càng tinh vi

Tình hình tham nhũng trong giới chức cao cấp của hệ thống cầm quyền Việt Nam ngày nay có biểu hiện ngày càng tinh vi hơn, do những tai tiếng tham nhũng từ các công trình có vốn ODA của nước ngoài ngày càng khó khăn đã khiến các nhân vật cao cấp chuyển hướng tham nhũng sang những lĩnh vực ít bị để ý và nhiều vụ trót lọt do tai mắt của người dân bị che đậy kín kẽ hơn trước.

Tuy nhiên, dù có đề phòng đến mức nào chăng nữa thì đồng tiền tham nhũng cũng sẽ bị phanh phui khi nhân viên dưới quyền bị sa thải hay đồng nghiệp tranh dành vị trí, chức vụ. Họ sẽ không ngại ngần gì tố cáo các sai trái của thủ trưởng để dành lấy công lý cho cá nhân hay tập thể của họ.

Trên trang web luatvidan.vn của Luật sư Trần Đình Triển đã đưa bài tố cáo hành động của bà Đặng Thị Bích Hòa có biểu hiện tham nhũng nằm trong trường hợp này. Bà Bích Hòa là Tổng giám đốc Công ty cổ phần Phát nhanh bưu điện, một chiếc ghế đắt tiền và khó kiếm hiện nay. Vị trí này cho phép người sử dụng toàn quyền chi trả những khoản tiền rất khó phát hiện nguồn chi thu và cũng toàn quyền thu nhận nhân viên làm việc.

Trong vị trí Tổng giám đốc và chủ tịch Ban Quản trị công ty bà Bích Hòa thu nhận bà Lê Thị Dung, vợ của ông Bộ trưởng nội vụ Trần Văn Tuấn vào làm việc dưới cơ quan của bà. Việc thu nhận này bản thân đã là bất hợp pháp vì bà Lê Thị Dung không có bất cứ kỹ năng nào để làm việc trong cơ quan của bà Hòa. Hơn nữa bà Dung là vợ một bộ trưởng Nội Vụ, người chịu trách nhiệm công tác bổ nhiệm những vị trí quan trọng trong hệ thống cầm quyền thì khi bà Bích Hòa nhận bà Dung vào làm việc là một việc làm sai trái có tính cách hối lộ và cấu kết bè phái với ông Bộ trưởng.

Việc sai trái thứ hai của bà Bích Hòa là tuy bà Dung không đến làm việc một ngày nào nhưng vẫn lãnh tiền bảo hiểm và thậm chí còn được cử đi công tác nước ngoài và tiền công tác phí được công ty của bà Bích Hòa đài thọ đầy đủ.

Đối với con trai của bộ trưởng Nội vụ Trần Văn Tuấn thì bà Bích Hòa lại dùng tiền của công ty do bà làm Tổng giám đốc để trả những hóa đơn điện thoại cao đến chóng mặt. Chỉ tính riêng trong tháng Ba năm 2010 thì tiền trả cho một tháng gọi điện thoại đã gần 40 triệu đồng. Những số tiền này được chi ra rõ ràng là một hình thức hối lộ cho gia đình bộ trưởng Trần Văn Tuấn để đổi lấy chiếc ghế đang ngồi của bà Bích Hòa thêm vững vàng hơn.

Tôi đã gửi văn bản cho các lãnh đạo các cơ quan đảng và nhà nước có thẩm quyền và tôi phải chịu trách nhiệm những tài liệu đấy.

LS Trần Đình Triển

Về việc dính líu đến Thứ trưởng ngoại giao Nguyễn Thanh Sơn thì bà Bích Hòa bị tố cáo là đã có những chuyến đi nước ngoài liên quan mật thiết đến ông Thứ trưởng Ngoại giao. Bà Hòa đã đài thọ chi phí chuyến đi Nga của bà và phái đoàn trong đó có ông Thứ trưởng với số tiền lên hơn hai tỷ đồng. Bà Hòa còn tài trợ nhiều công tác khác do ông Nguyễn Thanh Sơn kêu gọi dưới danh nghĩa Ủy ban về người nước ngoài.

Căn nhà bà Hòa đang ở do con gái Thứ trưởng Ngoại giao Nguyễn Thanh Sơn đứng tên và đây cũng là dấu hỏi cho nhiều người về mối quan hệ thật sự giữa ông Thứ trưởng và bà Đặng Thị Bích Hòa.

Mối quan hệ chặt chẽ và những chi trả sai phạm lấy tiền từ công khố đã chứng tỏ đường dây liên quan giữa các bên với nhau rất lâu đời và do đó nếu bị tố cáo thì việc gì sẽ xảy ra?

Nhiều sai phạm bị phanh phui

Luật sư Trần Đình Triển, người chịu trách nhiệm về tất cả lời tố cáo này cho chúng tôi biết:

Văn bản tố cáo bà Hòa trên trang mạng luatvidan.vn

"Tôi đã gửi văn bản cho các lãnh đạo các cơ quan đảng và nhà nước có thẩm quyền và tôi phải chịu trách nhiệm những tài liệu đấy. Trước hết tài liệu này liên quan đến một công ty có thời điểm đã có 80 công nhân người ta khiếu tố khiếu nại. Vừa rồi bà Tổng giám đốc công ty đó sa thải hơn mười người, do đó những tài liệu này người ta gửi đi khắp nơi mà nơi nào cũng im hơi lặng tiếng cả, kể cả báo chí. Và vì vậy tôi tập trung tất cả các tài liệu đó lại và gửi cho các cơ quan thẩm quyền và tôi chịu trách nhiệm về độ chính xác của những tài liệu đó."

Bà Bích Hòa không những có biểu hiện mua chuộc và móc nối các giới chức cao cấp của chính quyền mà trong công tác thường ngày đã tỏ ra bất công với cấp dưới trong công tác điều hành và thi đua khen thưởng.

Bà Hòa đã dùng tiền công ty, tức là tiền nhà nước để trả hóa đơn điện thoại cho quý tử của mình mỗi tháng, bên cạnh đó bà cũng đã thành lập những đại lý ảo để moi tiền nhà nước cùng nhiều sai phạm khác khiến cán bộ viên chức dưới quyền rất bất mãn.

Bà Hòa còn lập ra một hộp thư e-mail giả để nhận số tiền gần hai tỷ, thông qua hai công ty Thiên Hà và Tuân Hiền, ký phát hóa đơn để chi tiêu.

Hơn 80 người làm việc dưới quyền bà Bích Hòa đã viết đơn tố cáo những việc làm phi pháp của bà nhưng khi lên tới cấp trên thì bị chặn lại. Cụ thể là ông Nguyễn Văn Hùng, vụ trưởng Vụ báo chí, xuất bản thuộc Ban tuyên giáo Trung ương đã ký công văn bác bỏ những lời tố cáo và cho rằng bà Đặng Thị Bích Hòa không vi phạm bất cứ điều gì trong lá đơn tố cáo tập thể của công ty cổ phần Chuyển phát nhanh bưu điện.

Ông Nguyễn Văn Hùng lợi dụng vị trí là Vụ phó Vụ báo chí để ra một văn bản bịt miệng trước các tờ báo lăm le đưa tin bà Bích Hòa ra công luận. Điều này cho thấy vây cánh của bà Bích Hòa không phải chỉ trong vòng hai vị bộ trưởng và thứ trưởng. Bà Hòa có thế lực ngay trong ban Tuyên giáo Trung ương do đó vấn đề tham ô, hối lộ của bà khó thể được đem ra ánh sáng.

LS đã từng tố cáo nhiều quan chức

Luật sư Trần Đình Triển trả lời câu hỏi của chúng tôi về việc văn phòng của ông đã từng tố cáo hai viên chức cao cấp của chính phủ trong quá khứ là ông Nguyễn Công Ngọ, Bí thư tỉnh Ủy tỉnh Bắc Ninh và ông Vũ Văn Hiến, giám đốc Đài truyền hình Việt Nam về những hành vi tham nhũng thì cho tới nay vụ việc đã diễn tiến ra sao. LS Triển cho chúng tôi biết:

Luật sư Trần Đình Triển. RFA file

"Đối với ông Nguyễn Công Ngọ khi mà gửi văn bản đó, không bao giờ tôi nhận thành tích về mình cả nhưng một vài dấu hiệu cho thấy là vừa rồi ông Nguyễn Công Ngọ không vào vị trí trung ương đảng đấy cũng là một thành công. Có lẽ sắp tới đây ông ta không làm bí thư nữa.

Thứ nữa là ông Vũ Văn Hiến vừa rồi không được vào Ban bí thư Trung ương mặc dù tuổi là 60. Ông Hiến không chỉ do văn bản của tôi mà đài VTC tức là truyền hình kỹ thuât số và báo chí cũng lên tiếng. Thậm chí vừa rồi người dân tranh chấp đất với đài truyền hình cũng lên tiếng nên vụ của ông này không thể bao che được."

Đối với một LS thì vai trò chính là bào chữa cho khách hàng của mình nhưng lại lấn sang khu vực tố cáo tham nhũng cùng những bất công của các quan chức chính quyền, những hành động được xem là nguy hiểm và không hề có chút lợi ích nào trong khi hành nghề luật sư tại Việt Nam. Trả lời câu hỏi do động cơ nào khiến cho một luật sư tham gia vào mặt trận này và ông dã có tiên liệu phải trả giá như thế nào chưa, luật sư Trần Đình Triển cho biết:

Tôi căn cứ vào đường lối của đảng Cộng sản Việt Nam là phải nói thẳng nói thật. Những hành vi vi phạm pháp luật thì phải bị trừng trị.
LS Trần Đình Triển

"Tôi căn cứ vào đường lối của đảng Cộng sản Việt Nam là phải nói thẳng nói thật. Những hành vi vi phạm pháp luật thì phải bị trừng trị. Hai nữa thì nhà nước cũng muốn làm thế nào đó để bộ máy nhà nước trong sạch. Tôi căn cứ vào đường lối của đảng và chủ trương của nhà nước cũng như pháp luật. Còn việc nếu người ta trả thù bằng mọi cách nào đó thì tôi nghĩ rằng tôi làm công việc vì pháp luật vì nhân dân, vì nhà nước cho nên tôi không ngại bất cứ điều gì cả."

Luật Sư Trần Đình Triển, người vượt mọi rào cản bằng công cụ luật pháp mà ông được học, có lẽ là người được chú ý nhất hiện nay qua các vụ án mà công dân mạng toàn thế giới đang theo dõi trong đó vụ án Sầm Đức Xương và hai cháu Thúy, Hằng.

Trong hệ thống tư pháp hiện nay, mặc dù chưa đạt tới vai trò thật sự do hiến pháp giao phó nhưng Việt Nam có rất nhiều luật sư dám vượt qua rào cản mà hành pháp đưa ra nhằm khống chế họ không chú tâm vào các việc có tính vi phạm pháp luật. Những tên tuổi như Trần Lâm, Cù Huy Hà Vũ, Nguyễn Văn Đài, Lê Thị Công Nhân, Lê Công Định, Lê Quốc Quân, Phan Thanh Hải, Lê Trần Luật.... cùng nhiều người nữa vẫn được dư luận xã hội nương tựa vào để hy vọng mỗi khi có bất công thối nát xuất hiện.

Hồ sơ bà Đặng Thị Bích Hòa cũng không ngoại lệ. Miễn sao lòng dân còn một chút phản kháng thì những cán bộ lợi dụng khe hở luật pháp sẽ khó lòng trốn tránh. Họ không làm được thì những luật sư đầy nhiệt huyết này sẽ giúp họ làm, và tất cả những bất công ấy không chóng thì chầy sẽ ra ánh sáng.

Theo dòng thời sự:

http://www.rfa.org/vietnamese

Liên Hiệp Châu Âu chấp nhận đối thoại với đối lập Libya

Chủ tịch Ủy ban Châu Âu José Manuel Barrosso (T) và Chủ tịch Liên Hiệp Châu Âu Herman Van Rompuy (P) sau Hội nghị Thượng đỉnh bất thường về Libya và Bắc Phi ngày 11/03/2011.

REUTERS/Thierry Roge

Minh Anh / Thanh Phương RFI

Ngày hôm qua (11/03/2011), sau cuộc họp thượng đỉnh tại Bruxelles, các nhà lãnh đạo 27 nước Liên Hiệp Châu Âu đã gia tăng áp lực lên Kadhafi với việc chấp nhận đối thoại với phe đối lập. Ngoài ra, cho dù chưa đồng ý với nhau một giải pháp quân sự để bảo vệ thường dân ở Libya, nhưn Châu Âu cũng đã đề cập một cách dè dặt đến phương án này.

Từ Bruxelles, thông tín viên RFI Pierre Benazet tường trình :

« Điểm duy nhất mà 27 nước thành viên nhất trí thông qua là đề nghị ông Kadhafi cũng như chính quyền của ông phải từ chức ngay lập tức vào tháng 3 này. Pháp đã không thành công trong việc lôi kéo các đối tác Châu Âu như mong muốn với việc công nhận Hội Đồng Quốc gia Lâm Thời. Tuy nhiên, các nhà lãnh đạo nhất trí cho rằng phe đối lập Libya là một trong những tác nhân đối thoại chính trị. Và đây là một bước khởi đầu. Chính bà Angela Merkel, Thủ tướng Đức, đã nhấn mạnh rằng họ không phải là người đối thoại duy nhất.

Thế nhưng, về ý muốn dùng máy bay oanh kích các mục tiêu cụ thể tại Libya, Pháp và Anh còn phải thuyết phục các nước thành viên khác về sự cần thiết của hành động khẩn cấp này. Dù sao thì 27 nước thành viên đồng lòng rằng họ sẽ nghiên cứu kỹ tất cả các phương án.

Do việc nước nào cũng còn bị ám ảnh của việc can thiệp quân sự vào Irak, phần lớn các thành viên Liên Hiệp Châu Âu e ngại sẽ bị lôi kéo vào cuộc chiến ở Bắc Phi. Họ cũng không muốn bảo kê cho nguyên tắc thiết lập vùng cấm bay, và đề ra 3 điều kiện hành động với NATO như : tính thiết thực, một nghị quyết của Liên Hiệp Quốc và sự ủng hộ của các nước trong khu vực.

Theo chiều hướng đó, Liên hiệp Châu Âu sẽ mở cuộc họp 3 bên với Liên đoàn Ả Rập và Liên hiệp Châu Phi. »

Về phần Liên đoàn Ả Rập, trong một phiên họp bất thường hôm nay tại Cairo, cũng đã thảo luận về việc thiết lập một vùng cấm bay ở Libya, nhằm ngăn không cho Kadhafi sử dụng không quân để oanh tạc phe nổi dậy.

Tổng thư ký Liên đoàn Ả Rập Amr Moussa, khi trả lời phỏng vấn báo chí Đức, hôm nay đã tuyên bố ủng hộ biện pháp nói trên và tỏ ý muốn cho Liên đoàn giữ một vai trò trong việc thiết lập vùng cấm bay này.

Tuy chống lại sự can thiệp quân sự vào Libya, Liên đoàn Ả Rập từ mấy ngày trước đã nói là họ có thể ủng hộ việc thiết lập một vùng cấm bay. Đại tá Kadhafi đã cử 2 đặc sứ đến dự cuộc họp ở Cairo sau khi đại diện của Libya ở Liên đoàn Ả Rập loan báo là ông theo phe cách mạng. Tuy nhiên, hai đại diện do Kadhafi cử đến đã không được phép dự họp, chiếu theo quyết định của Liên đoàn Ả Rập là khai trừ Libya.

Hội đồng Quốc gia Lâm thời, cơ chế chính trị của phe đối lập Libya, hôm nay vừa chính thức yêu cầu thiết lập một vùng cấm bay trên lãnh thổ nước này, đồng thời yêu cầu Liên đoàn Ả Rập công nhận họ là đại diện chính thức của Libya.

Về tình hình chiến sự, hôm nay, lực lượng trung thành với Kadhafi tiếp tục duy trì áp lực lên quân nổi dậy ở miền Đông. Một sĩ quan của quân nổi dậy cho hãng tin AFP là do các cuộc oanh tạc dữ dội trong đêm qua, họ đã phải rút về một vị trí cách thành phố Ras Lanouf 20 km.

Lực lượng chống Kadhafi đã phải rút khỏi Ras Lanouf sau các trận oanh tạc hôm thứ năm.

Một bài thơ “Một ngày phải khác mọi ngày”

- của một tác giả đang còn ở Việt Nam đã viết lên những dòng chữ cay đắng như sau:

Chào một ngày đất nước tự tiêu vong
Cỗi rễ văn hiến 4000 năm trốc gốc
Tuổi teen gối đầu giường Lý An, Ngô Vũ Sâm, Trương Nghệ Mưu, Trần Khải Ca lạ hoắc
Panô giăng khắp nơi hình ảnh Củng Lợi, Chương Tử Di, Thành Long phơi phới toét miệng cười
Chào một ngày phát triển giống đười ươi
Đi trên xã tắc thấy người thua xa khỉ
Thấy lô cốt ngáng đường, thấy nước ngập tận mông, thấy thánh hiền sợ quỷ
Thấy truyền thống chống ngoại xâm co rúm lại vì ... tiền

Chào một ngày vong bản vì ... hèn
Sống chết mặc bay, túi thầy vô cảm
Ải Nam Quan nằm ngoài ranh giới Việt Nam, xưa rồi Diễm...
Nước mắt Nguyễn Trãi khóc Nguyễn Phi Khanh rơi ở tận nước Tàu

Chào một ngày bãi biển hóa nương dâu
Thác Bản Giốc rời Cao Bằng như có cánh
Thắng cảnh để lại của tiền nhân bị cháu con ghẻ lạnh
Các di tích, kỳ quan cứ mất tích đều đều
Chào một ngày hình chữ S tong teo
Tài nguyên bôxít bị đào như bọ xít
Nhôm và đôla chẳng thấy đâu chỉ thấy đất Tây nguyên rên xiết
Ô nhiễm mạch ngầm, nước sông làm nghẹt thở Chín Con Rồng
Chào một ngày long mạch bị xới tung
Máu bầm đất đỏ bazan, máu tràn ra hải đảo.

Ai cho phép Hoàng Sa, Trường Sa thành Tam Sa lếu láo
Tội nghiệp rừng cọc nhọn của Hưng Đạo Đại Vương trên sóng Bạch Đằng
Chào một ngày giống hệt cõi âm
Những xác chết anh hùng bật dậy
Máu trả máu, đầu trả đầu. Nhớ đấy !
Mãi quốc cầu vinh tất quả báo nhãn tiền
Chào một ngày soi rõ mặt anh em…

"Ngày soi rõ mặt anh em” nhất định đang đến gần.

(Không thấy tên tác giả ?)

Nổ lớn tại nhà máy điện hạt nhân Nhật

Người ta thấy khói bốc lên từ nhà máy điện hạt nhân Fukushima 1.

Một vụ nổ lớn đã xảy ra một nhà máy điện hạt nhân Nhật Bản sau trận động đất khủng khiếp hôm thứ Sáu.

Người ta nhìn thấy một cột khói lớn bốc lên từ nhà máy ở Fukushima và có một số công nhân đã bị thương.

Các quan chức Nhật Bản lo sợ xảy ra tình trạng tan chảy đã xảy ra tại một trong các lò phản ứng của nhà máy sau khi vật liệu phóng xạ được phát hiện bên ngoài.

Chiến dịch cứu trợ lớn đang được tiến hành sau trận động đất 8,9 độ richter và sóng thần, làm hơn 600 người thiệt mạng.

Hàng trăm người vẫn đang mất tích và người ta sợ rằng khoảng 1.300 người có thể đã chết.

Trận động đất ngoài khơi gây ra cơn sóng thần, tàn phá vùng bờ biển đông bắc Nhật Bản, tràn sâu vào nội địa và phá hủy một số thị trấn, làng mạc.

Thủ tướng Nhật Bản Naoto Kan tuyên bố tình trạng khẩn cấp tại các nhà máy điện hạt nhân Fukushima 1 và 2 trong lúc các kỹ sư cố gắng xác định xem liệu có phải một lò phản ứng tại một trong những nhà máy này đã bị nóng chảy ra hay không.

Hệ thống làm mát không hoạt động

Các hình ảnh phát trên truyền hình cho thấy đã có một vụ nổ lớn tại một trong những tòa nhà của nhà máy Fukushima 1, nằm cách Tokyo khoảng 250 km (160 dặm) về phía đông bắc.

Một số thị trấn, làng mạc đã trở thành tan hoang sau thảm họa.

Một đám khói bụi khổng lồ và các mảnh vỡ lớn nhỏ đã văng ra từ tòa nhà.

Truyền hình NHK của Nhật Bản chiếu cảnh nhà máy trước và sau khi xảy ra vụ nổ.

Các hình ảnh cho thấy cấu trúc bên ngoài của một trong bốn tòa nhà của nhà máy đã bị sập sau vụ nổ.

Công ty điện lực Tokyo Electric Power Co, hãng điều hành nhà máy này, cho biết có bốn nhân viên bị thương.

Hiện chưa rõ vụ nổ xảy ra ở khu vực nào của nhà máy cũng như nguyên nhân gây nổ.

Chủ nhiệm Văn phòng Nội các Yukio Edano nói các chuyên gia đang cố gắng xác định mức độ phóng xạ tại đây.

Cơ quan quản lý hạt nhân Nhật Bản cho biết vào hôm thứ Bảy rằng chất phóng xạ caesium và iodine đã được phát hiện ở gần lò phản ứng số một của nhà máy Fukushima 1.

Cơ quan này nói điều này cho thấy có thể các thùng chứa nhiên liệu uranium bên trong lò phản ứng này có thể đã bắt đầu tan chảy.

Không khí và hơi nước có chứa một mức độ phóng xạ nhất định đã được xả ra từ một số các lò phản ứng ở cả hai nhà máy, trong nỗ lực làm giảm áp suất dồn lại bên trong các lò này.

Ông thủ tướng Naoto Kan cho biết lượng phóng xạ được xả ra "rất ít".

Bản đồ năng lượng do Cơ quan nghiên cứu đại dương và khí quyển cung cấp cho thấy trận động đất 8,9 độ richter ở ngoài khơi Nhật bản đã gây ảnh hưởng tới một vùng rộng lớn.

Hàng ngàn người đã được lệnh sơ tán khỏi khu vực trong vòng bán kính 10km tính từ nhà máy.

Phóng viên BBC Nick Ravenscroft cho biết cảnh sát ngăn đường khi anh còn cách nhà máy Fukushima 1 chừng 60km.

Các lò phản ứng hạt nhân tại bốn nhà máy điện trong vùng bị động đất đã tự động ngưng làm việc hôm thứ Sáu.

Tại một số lò phản ứng thuộc hai nhà máy Fukushima, các hệ thống làm mát, lẽ ra vẫn phải hoạt động nhờ nguồn điện khẩn cấp, đã không làm việc.

Nếu không được làm mát, nhiệt độ trong lõi của lò phản ứng sẽ bị tăng lên, có nguy cơ bị tan chảy qua vỏ chứa để tràn sang ra hệ thống bảo vệ bên ngoài.

Áp suất cũng tăng bên trong vỏ chứa lò phản ứng.

Các nhà phân tích nói rằng việc bị tan chảy không nhất thiết dẫn đến thảm họa lớn, bởi các lò phản ứng nước nhẹ sẽ không phát nổ ngay cả khi quá nóng.

Nhưng Walt Patterson từ Viện nghiên cứu Chatham House đặt tại London nói "đây là điểm khởi đầuu cho một vụ tương tự như vụ nổ Chernobyl".

Ông nói rằng hiện còn quá sớm để có thể nói hậu quả của vụ nổ có tới mức cực kỳ nghiêm trọng như vụ nhiễm phóng xạ từng xảy ra ở Chernobyl hay không.

Ông nói với BBC rằng vụ nổ này hầu như chắc chắn là do nhiên liệu bị tan chảy rồi tiếp xúc với nước mà gây ra.

Vụ động đất 8,9 độ richter xảy ra vào buổi chiều giờ địa phương hôm thứ Sáu ngoài khơi bờ biển của đảo Honshu, ở độ sâu khoảng 24km và cách Tokyo chừng 400km về phía đông bắc.

Các khoa học gia nói rằng vụ này mạnh gần gấp 8.000 lần so với trận động đất hồi tháng trước ở New Zealand, là trận đã tàn phá thành phố Christchurch.

Một số nhóm nghiên cứu và các đội cứu hộ từ khắp nơi trên thế giới, vốn đã tới giúp trong thảm họa Christchurch, nay đang trên đường tới Nhật Bản.

BBC

Việt Dương Nhân