Những đặc điểm của Điều 258
Với nội dung - "Tội lợi dụng các quyền
tự do dân chủ xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích hợp pháp của
tổ chức, công dân: (1) Người nào lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự
do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các
quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích của Nhà nước, quyền, lợi ích
hợp pháp của tổ chức, công dân, thì bị phạt cảnh cáo, cải tạo không giam
giữ đến ba năm hoặc phạt tù từ sáu tháng đến ba năm; (2) Phạm tội trong
trường hợp nghiêm trọng thì bị phạt tù từ hai năm đến bảy năm" - Điều 258 mang những đặc điểm sau đây:
- Không chỉ áp dụng cho những hành vi mang tính chính trị. Mọi hành
động, sinh hoạt của công dân Việt Nam đã trở thành mục tiêu nhắm đến khi
Điều 258 không chỉ giới hạn trong lãnh vực "tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội" mà còn được mở rộng tràn lan với đoạn "và các quyền tự do dân chủ khác". Nói một cách khác, Điều 258 tước đoạt tất cả quyền tự do.
- Cụm từ "lợi dụng" đứng một
mình, không được diễn đạt, quy định bằng văn bản pháp lý nào khác, đã
chính thức cấp giấy phép cho công an làm quan tòa tại chỗ, tùy tiện bắt
giữ bất cứ ai, đang làm bất cứ điều gì;
- Cụm từ "xâm phạm lợi ích"
đã trở thành lá chắn pháp lý bảo vệ những chủ thể mà đảng muốn bảo vệ,
đồng thời cung cấp thanh gươm để trảm bất kỳ công dân nào có ý kiến tiêu
cực đối với những chủ thể ấy - cụ thể là với các cán bộ, chính sách của
đảng và nhà nước, hay thậm chí những hoạt động, sản phẩm của các công
ty...;
- Với những chủ thể bị "xâm phạm" là Nhà nước, tổ chức, công dân - cộng thêm tính tùy tiện và mơ hồ của những cụm từ "lợi dụng" và "xâm phạm"
nói trên - đảng và hệ thống công an + pháp lý của đảng đã tự ban cho họ
quyền bắt giam, truy tố, xét xử, kết án và bỏ tù công dân trong mọi
tranh chấp giữa cá nhân với cá nhân, cá nhân với một công ty... cho dù
"chủ thể Nhà nước" hoàn toàn không bị "xâm phạm" trong vụ việc.
Tất cả những đặc điểm này biến Điều 258 thành một cái lưới khổng lồ cho
phép đảng cầm quyền bắt vợt và cho vào tù bất kỳ ai trong số hơn 90
triệu con người mà đảng đang cai trị.
Giăng lưới 258
Tháng 5-2013, Điều 258 đã được công an "thử nghiệm" áp dụng cho những hành vi thuộc loại "sử dụng các quyền tự do dân chủ khác". Đó là trường hợp quy tội "lợi dụng quyền tự do dân chủ..."
của Điều 258 trong biên bản vi phạm hành chính đối với blogger Mẹ Nấm,
Phạm Văn Hải ở Nha Trang, Đỗ Anh Tuấn và Nguyễn Việt Hưng tại Vĩnh Phúc
chỉ vì tham gia Dã ngoại Nhân quyền và phân phát bản Tuyên ngôn Quốc tế
Nhân quyền.
Ngày 26-5-2013 blogger Trương Duy Nhất bị bắt. Ngày 12-6 đến phiên Đinh
Nhật Uy. Một ngày sau đó là nhà văn Phạm Viết Đào. Tất cả đều bị dẫn độ
về trại giam công an bởi cái còng mang số 258. Khác với những trường hợp
trước đây như blogger Cô Gái Đồ Long - Nguyễn Hương Trà cũng bị lâm nạn
bởi Điều 258, lần này người ta có cảm nhận đây là mở màn cho một cuộc
bố ráp toàn diện. Giới blogger trong những ngày đầu sau vụ bắt bớ ba
người này đã có những phản ứng khác nhau - từ e dè, lo lắng cho đến sợ
hãi. Tuy ở những mức độ khác nhau nhưng mỗi người đều có thể có cảm nhận
số phận của mình không khác gì Đào - Uy - Nhất. Bao giờ đến lượt
mình... là câu hỏi của một số người.
"Chiến dịch 258" đã được bắt đầu với mục tiêu gieo rắc sợ hãi, tạo tâm
lý "cá nằm trên thớt" cho nhiều người hoạt động cho nhân quyền và dân
chủ mà các blogger chỉ là một thành phần trong đó.
Tuyên bố 258 và đòn phản công của Mạng lưới Blogger Việt Nam (MLBVN)
Trước tình hình đó, 8 giờ tối thứ năm, ngày 18-7-2013 Tuyên bố 258 ra đời. Theo tổ chức Những Người Bảo vệ Quyền Dân sự (Civil Rights Defenders) của Thụy Điển, "đây
là một trong những chiến dịch về nhân quyền tinh vi nhất mà Việt Nam
chứng kiến, đã được nhìn thấy rộng rãi từ trong nước ra đến hải ngoại".
Chiến dịch "0258" cần được nhìn rộng hơn thay vì đơn thuần chỉ là
một bản tuyên bố - vốn chỉ là điểm khởi đầu cho một cuộc vận động và
tranh đấu lâu dài. Trong chiến dịch này, bằng nội dung của Tuyên bố 258, MLBVN đã:
1. Mở ra một "sân chơi" mới, vượt qua không gian Việt Nam mà đảng
và nhà nước vốn tung hoành một mình một chợ. Đó là sân chơi quốc tế.
Thành phần tham dự trong "kịch bản" này không chỉ gồm một bên là những
công dân Việt Nam thấp cổ bé họng, bên kia là tập thể / bộ máy đàn áp
của hệ thống cai trị. Tham dự cùng họ giờ đây là đại diện Văn phòng Cao
ủy Liên Hiệp Quốc về Nhân quyền - đối tượng mà đảng và Nhà nước Việt Nam
đã đầu tư rất nhiều nỗ lực vận động để được là thành viên của Hội đồng
Nhân quyền nhiệm kỳ 2014-2016; là đại diện các tòa đại sứ, trong đó có
Hoa Kỳ là quốc gia mà Việt Nam đang nỗ lực vận động để được chấp nhận
vào quy chế TPP (Trans-Pacific Strategic Economic Partnership - Hiệp
định Đối tác Kinh tế Chiến lược xuyên Thái Bình Dương). MLBVN đã chọn
những đối tác, chọn những vấn đề liên quan có ảnh hưởng đến quyền lợi
của đảng.
Điều cần lưu ý về thành quả của chiến dịch 0258 là phản ứng của các đối tác quốc tế. Không phải họ không biết nội dung của Tuyên bố 258
trước khi đại diện MLBVN đến trao trực tiếp cho họ. Bản tuyên bố đã
được gửi đi từ trước và nhiều tổ chức quốc tế đã góp phần tiếp tay phổ
biến rộng rãi. Hành động tiếp đón MLBVN thật sự là thông điệp chính trị
mạnh mẽ nhất từ một bộ phận quan trọng của Liên Hiệp Quốc, từ các tòa
đại sứ và cơ quan ngoại giao, nơi mà những phản ứng, thông điệp chính
trị đối với một quốc gia khác thường vốn rất chừng mực và... ngoại giao.
2. MLBVN đã gửi đến mọi người hình ảnh những công dân khắp ba
miền, trong đó có những bạn rất trẻ như blogger Hư Vô, Gió Lang Thang,
Nguyễn Thảo Chi, Nguyễn Nữ Phương Dung, Nguyễn Hoàng Vi, Lan Lê, Nguyễn
Anh Tuấn, Nguyễn Thu Trang, Nguyễn Vũ Hiệp... MLBVN đã góp phần phá tan
sự sợ hãi của nhiều người với hình ảnh của các thanh niên, thiếu nữ hiền
hòa và trẻ tuổi này. Các bạn trẻ ấy, bằng hành động của chính mình,
cũng đã gửi đi một thông điệp mạnh mẽ: Bất kỳ ai cũng có thể giữ một vai
trò quan trọng và đóng góp thành công trong một kế hoạch được chuẩn bị
chu đáo.
3. Bên cạnh việc mở ra sân chơi chính trị mang lại nhiều trói
buộc để nhà cầm quyền khó có thể múa gậy vườn hoang và nếu có sẽ đem lại
nhiều tổn thất trong các nỗ lực vận động ngoại giao đánh bóng bộ mặt
của đảng, MLBVN còn xây dựng chiến dịch theo phương hướng chính danh và
số đông. Với hơn 100 chữ ký và nhiều đại diện, nhà cầm quyền không còn
có thể cô lập, trấn áp 1, 2 cá nhân để làm tê liệt một phong trào. Lần
đầu tiên trong "lịch sử" trấn áp, sau khi thất bại với những sách nhiễu
đối với mẹ của blogger / nhà báo Đoan Trang, "mời" lên đồn công an một
vài blogger, đảng và nhà nước phải sử dụng đến thành phần dư luận viên
với cái gọi là "Nhóm phản bác Tuyên bố 258". Tuy nhiên, nỗ lực này đã
thất bại dưới con mắt nhìn khách quan của người theo dõi vụ việc khi
MLBVN phản công bằng việc chính thức mời gọi tranh luận công khai và
nhóm phản bác đã không dám tham gia.
Phiên tòa xử Đinh Nhật Uy
Đảng và nhà nước bước sang giai đoạn 2 của "chiến dịch 258" bằng phiên
tòa xử Đinh Nhật Uy vào ngày 29/10/2013. Cú ra quân này đã "không hay"
ngày từ đầu với một bản cáo trạng "ngây ngô" và "lố bịch" ngang tầm với
vụ bao cao su dàn dựng cho Ts Cù Huy Hà Vũ. Lố bịch với những tang chứng
áo thun bảo vệ chủ quyền chẳng khác gì vinh danh lòng yêu nước của Đinh
Nhật Uy. Ngây ngô khi kết tội Uy vì những điều Uy viết được nhiều người
"like".
Ngày 24/10, chỉ vài ngày sau khi lịch xét xử được công bố, MLBVN gửi ra Tuyên bố của Mạng lưới Blogger Việt Nam về cáo trạng và phiên tòa xét xử Đinh Nhật Uy. Bản Tuyên bố ngắn gọn - 842 chữ - đã trở thành một "bản cáo trạng" như lời của còm sỹ Lê Thiện Ý trên trang Danlambao:
“Tuyên bố nầy cũng là 'bản cáo trạng' đối với toàn bộ đảng csvn, tố
cáo sự LẬT LỌNG (với tuyên ngôn QTNQ), sự TÙY TIỆN (ai cũng có tội), sự
NHẬP NHẰNG (giữa đảng-nhà nước-điều tra-viện ks-tòa án)... Bản TUYÊN BỐ
ngắn nhưng chuyên chở những NGHỊCH LÝ (trong hệ thống pháp lý của
CHXHCNVN), vạch trần tội vi phạm nhân quyền mà họ đã ký kết”.
Tuyên bố này của MLBVN cũng mở ra khung cảnh chính trị mới ở Việt Nam:
một tập thể công dân Việt Nam sẽ yêu cầu Viện Kiểm sát truy tố họ ra tòa
vì đã "vi phạm" vào những "tội" giống như Đinh Nhật Uy. Đồng thời nhiều
tập thể công dân Việt Nam sẽ làm đơn truy tố lãnh đạo đảng đã vi phạm
Điều 258 dựa theo đúng nội dung của điều luật phi lý này.
Liên minh 0258
Đọc kỹ lại Điều 258:...Người nào lợi dụng các quyền tự do ngôn luận, tự do báo chí, tự do tín ngưỡng, tôn giáo, tự do hội họp, lập hội và các quyền tự do dân chủ khác xâm phạm lợi ích...
Đây không chỉ là sợi dây thòng lọng treo lơ lửng trước tập thể blogger
trong phạm vi tự do ngôn luận. Vì thế cần có sự chủ động tranh đấu từ
thành phần tôn giáo, tập thể đang cổ súy xã hội dân sự, những người đấu
tranh cho dân oan, và mọi công dân Việt Nam đang muốn bảo vệ "các quyền tự do dân chủ khác". "Trận chiến 258" có thể được xem là cơ hội tốt nhất để có những kết hợp bằng hành động, sự hưởng ứng đồng loạt của mọi thành phần công dân cùng chia sẻ một điểm chung: tranh đấu cho quyền tự do dân chủ và đang là đồng nạn nhân của Điều 258.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét