CHÁNH NIỆM VÀ KHỔ DIỆT
Không phải chỉ nơi tịnh thất, nơi không có tiếng động, mà bất cứ ở đâu: ở nhà, đến chùa hay bệnh viện... bất kể nơi nào dù yên tĩnh hay ồn ào vẫn có thể trở thành môi trường để tu tập. Chỉ cần giữ được Chánh Niệm thì lộ trình tâm Bát Chánh Đạo sẽ tự động khởi lên như một lập trình đã được cài đặt sẵn.
Hành giả phải trải nghiệm mọi môi trường để có thể sống THÍCH NGHI với mọi hoàn cảnh và tự mình thân chứng được KHỔ DIỆT (Diệt Đế). Điều quan trọng là nằm ở TRÍ NHỚ, phải rèn luyện để cho Trí nhớ được khởi lên liên tục: Nhớ đến tích cực chú tâm quán sát Thân nơi Thân, Nhớ đến tích cực chú tâm quán sát Cảm giác nơi Cảm giác, Nhớ đến tích cực chú tâm quán sát Tâm nơi Tâm, Nhớ đến tích cực chú tâm quán sát Pháp nơi Pháp, tức là luyện tập 4 loại Chánh Niệm: Quán Thân, quán Thọ, quán Tâm, quán Pháp, cũng chính là thực hành Tứ Niệm Xứ.
Vì sao? Vì "NIỆM chính là người đánh xe".Nếu Tà Niệm khởi lên thì có Khổ, còn nếu Chánh Niệm khởi lên thì hành giả kinh nghiệm được Không có Khổ (Khổ Diệt). Chánh Niệm chính là cái để ngăn chặn lại mọi bộc lưu, mọi dòng nước, mọi phiền não, khổ đau ở đời. Bởi khi có Chánh Niệm, nếu dừng lại ở quán Thân thì hành giả kinh nghiệm được cái biết trực tiếp giác quan, trong kinh gọi là Tỉnh giác, là cái biết có tính chất vô niệm, vô ngôn, vô phân biệt, nên không khởi lên ý thức tà kiến phân biệt cái này cái kia là khó chịu hay dễ chịu, nên Khổ nơi nội tâm cũng không có. Nếu Chánh Niệm ở mức quán Thọ, quán Tâm, quán Pháp thì nhờ cái biết Chánh Kiến, là Trí tuệ, là Minh, chính là sự hiểu biết đúng sự thật về các pháp thì hành giả cũng kinh nghiệm được Vắng mặt Khổ. Như trong Tiểu Bộ kinh Đức Phật đã thuyết:
"Tôn giả A-ji-ta:
Mọi nơi dòng nước chảy,
Cái gì ngăn dòng nước?
Hãy nói lên cái gì?
Chế ngự được dòng nước?
Cái gì đóng dòng nước?
Mọi nơi dòng nước chảy,
Cái gì ngăn dòng nước?
Hãy nói lên cái gì?
Chế ngự được dòng nước?
Cái gì đóng dòng nước?
Thế Tôn:
Hỡi này A-ji-ta,
Các dòng nước ở đời,
Chánh niệm ngăn chận lại,
Chánh niệm được Ta gọi,
Chế ngự các dòng nước,
Và chính do trí tuệ,
Ðóng lại các dòng nước."
Các dòng nước ở đời,
Chánh niệm ngăn chận lại,
Chánh niệm được Ta gọi,
Chế ngự các dòng nước,
Và chính do trí tuệ,
Ðóng lại các dòng nước."
(Trích Tiểu Bộ kinh - Khuddhaka Nikaya, Kinh Tập - Sutta Nipata, Chương Năm - Phẩm Con Ðường Ðến Bờ Bên Kia, Mục Câu hỏi của thanh niên A-ji-ta (Sn 197), Hòa thượng Thích Minh Châu dịch Việt)
Như vậy "Niết bàn là thiết thực hiện tại, đến để mà thấy, không bị chi phối bởi thời gian, có tính hướng thượng và cho người trí tự mình giác hiểu".
Maha Sông Lam _ tháng 10 năm 2019
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét