Thứ hai 24 Tháng Sáu 2013
Chủ tịch nước Việt Nam Trương Tấn Sang vừa kết thúc chuyến công
du Trung Quốc (19-21/06/2013). Tranh chấp Việt – Trung tại Biển Đông
dĩ nhiên đã đuợc nêu lên trong các cuộc thảo luận và ghi lại trong bản
Tuyên bố chung tổng kết chuyến thăm. Điều gây lo ngại là trong văn kiện
này hoàn toàn thiếu vắng hai yếu tố quan trọng tóm gọn trong hai từ
tắt tiếng Anh COC và UNCLOS.
Tuy nhiên, trả lời phỏng vấn của ban Việt ngữ RFI, giáo sư Ngô
Vĩnh Long tại Hoa Kỳ cho rằng nội dung bản Tuyên bố chung Việt-Trung chỉ
là một bước lùi chiến thuật của Việt Nam trước sức ép của Trung Quốc
vốn không muốn đề cập đến các vấn đề đa phương trong một văn kiện đúc
kết một chuyến thăm mang tính chất song phương. Đồng thời với bước lùi
chiến thuật đó, Việt Nam lại mở hướng về phía Mỹ.
Theo các thông tin mà giáo sư Long nắm được, nhân chuyến công du
Trung Quốc của chủ tịch nước Việt Nam, trong thực tế, hai bên đã thảo
luận rất nhiều về tranh chấp Biển Đông, nhưng trong tư cách nước chủ
nhà, Bắc Kinh là phía chịu trách nhiệm soạn thảo bản Tuyên bố chung, và
đã tranh thủ tư thế này để « nêu bật » những yếu tố song phương và « ém
đi » các vấn đề đa phương.
Trong số các yếu tố đa phương liên quan đến Biển Đông, dĩ nhiên là có
các vấn đề như nhanh chóng tiến tới một bộ quy tắc ứng xử (COC = Code
of Conduct) tại Biển Đông giữa ASEAN và Trung Quốc, mang tính chất ràng
buộc, hay là nhu cầu tôn trọng Luật Biển năm 1982 của Liên Hiệp Quốc
UNCLOS
Trước việc Trung Quốc không muốn nêu lên các vấn đề này trong bản
Tuyên bố chung, Việt Nam, theo giáo sư Long đã phải tạm thời ép mình,
nhưng điều đó không có nghĩa là Việt Nam từ bỏ việc thúc đẩy các đòi hỏi
liên quan đến COC, chắc chắn sẽ được nêu lên tại các diễn đàn của khối
ASEAN sắp tới đây.
Còn về phần Công ước Liên Hiệp Quốc về Luật Biển, dù không được nêu
lên trong bản Tuyên bố chung Việt Nam – Trung Quốc, nhưng theo giáo sư
Long, sự kiện đó hoàn toàn không có nghĩa là văn kiện quốc tế mà cả Bắc
Kinh và Hà Nội đều ký kết đó không tồn tại.
Điều quan trọng mà giáo sư Long ghi nhận là cùng lúc với chuyến công
du Trung Quốc của chủ tịch nước Việt Nam qua Trung Quốc, thì người đứng
đầu quân đội Việt Nam – Thượng tướng Đỗ Bá Tỵ - đến thăm Lầu Năm Góc,
trong một nỗ lực mở cửa về phía Mỹ trong lãnh vực quốc phòng, với hy
vọng củng cố hơn nữa quan hệ quốc phòng, đồng thời khuyên khích được Hoa
Kỳ dấn thân mạnh mẽ hơn vào việc thúc đẩy một bộ quy tắc ứng xử cho
vùng Biển Đông.
Về phía Việt Nam, theo giáo sư Long, có hai điểm cần quan tâm thực
hiện để bảo vệ Biển Đông : một là cải thiện hồ sơ nhân quyền trong nước
để tranh thủ dư luận Mỹ vốn có trọng lượng nhất định trên các chính sách
của Washington đối với Việt Nam, và hai là ủng hộ vụ Philippines kiện
đường lưỡi bò của Trung Quốc trước Liên Hiệp Quốc.
Mời quý vị nghe toàn văn bài phỏng vấn giáo sư Ngô Vĩnh Long.
|
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét