– Dư luận tại Việt Nam hiện đang chú ý đến thông tin một đảng mới được khởi xướng
bởi ông Lê Hiếu Đằng. Ông này từng là phó tổng thư ký UB TW Liên Minh
Các Lực lượng Dân tộc, Dân chủ và Hòa Bình Việt Nam, nguyên phó chủ tịch
Mặt trận Tổ Quốc Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 1989 đến năm 2009.
Lý do nào để ông này đưa ra ý tưởng đó và cơ sở của việc hình thành nên một đảng mới như thế ra sao?
Muốn cho một xã hội phát triển
Ông Lê Hiếu Đằng: Sở dĩ tôi suy nghĩ phải thành lập một đảng chính trị
mới song song cùng với Đảng Cộng sản vì trong bất cứ sự phát triển của
xã hội nào cũng cần phải có những ý kiến khác nhau mới tích cực được.
Chứ còn chỉ một chiều, một đảng toàn trị thì không thể nào xã hội phát
triển. Do đó việc hình thành một đảng chính trị mới mà đảng này có nguồn
gốc quá khứ chứ không phải bỗng nhiên nó có: tức trước đây Việt Nam có
ba đảng, ngoài năm 1946 còn có những đảng như Quốc Dân Đảng, Đảng Đại
Việt … Thế nhưng hai đảng Dân chủ và Đảng Xã hội bị Đảng Cộng sản bức
tử, giải tán một cách ngang nhiên; bây giờ tôi muốn khôi phục lại nhưng
không phải Đảng Dân chủ, Đảng Xã hội một cách hình thức; mà làm phải làm
thật có tính chất đối lập.
Trong bất cứ sự phát triển của
xã hội nào cũng cần phải có những ý kiến khác nhau mới tích cực được.
Chứ còn chỉ một chiều, một đảng toàn trị thì không thể nào xã hội phát
triển
Ông Lê Hiếu Đằng
Có người đặt vấn đề tình hình đã chín muồi chưa?
Ý của tôi thế nào gọi là tình hình chín muồi. Theo tôi tình hình cũng
đã chín muồi rồi; tức xã hội Việt Nam về kinh tế, xã hội, giáo dục, văn
hóa quá xuống cấp. Lo ngại nhất là vấn đề kinh tế và giáo dục. Về vấn đề
độc lập, ngoài vấn đề Biển Đông ra không hiểu sao Nhà nước Việt Nam để
cho Trung Quốc vào tràn lan nhất là ở các vùng chiến lược như Tây
Nguyên, thậm chí kể cả Cà Mau, dưới dạng những nhà thầu kinh tế nhưng
thực chất là những vùng Trung Quốc họ hình thành nên khu vực riêng của
họ mà dân Việt Nam không vào được. Tôi thấy đó là tình hình hết sức
nghiêm trọng. Do đó tôi nghĩ phải có một đảng chính trị mới làm vai trò
đối lập.
Tôi cũng nói thêm ý này nữa cho rõ: tôi chủ trương
đảng này hoạt động trong vòng hợp pháp chứ không phải bí mật. Tất nhiên
khi có chủ trương như vậy chúng ta phải làm từng bước như vận động, rồi
đến có nhiều người tán thành.
Có người nói chưa chín muồi. Thế
nào là chưa chín muồi? Chúng ta phải tác động đến xã hội dân sự, tác
động để cho tình hình chín muồi phải bụ ra, những ‘cái mưng mủ’ phải bục
ra mới được. Chứ còn chờ thì biết đến bao giờ mới chín muồi; nếu mình
không hành động, không làm. Do đó theo tôi nhân thời cơ góp ý hiến pháp,
nhân tình hình kinh tế- xã hội quá xuống cấp; nhất là dựa vào khát vọng
của nhân dân Việt Nam về rất nhiều vấn đề, tôi đặt vấn đề như vậy.
Gia Minh: Ông vừa đề cập sơ lược đến chủ trương và tên gọi của đảng là
Dân chủ Xã hội, hẳn nhiên ông cũng nghĩ đến những tôn chỉ chính của
Đảng?
Ông Lê Hiếu Đằng: Thật ra tôi mới nghĩ thôi; nhưng sỡ dĩ
tôi chọn tên Đảng Dân chủ Xã hội vì trước đây tại Việt Nam có hai đảng
đó, nay nhập chung thành Đảng Dân chủ Xã hội. Hiện nay hệ thống dân chủ
xã hội trên thế giới là hệ thống tương đối tiến bộ. Ở Pháp có Đảng Xã
hội, và nhất là ở các nước Bắc Âu, hay những nước khác… Tôi nghĩ mình sẽ
nằm trong hệ thống chung như vậy thì sẽ có sự giúp đỡ tích cực của quốc
tế, của thời đại. Như thế sẽ tăng cường sức mạnh; nhưng nội lực vẫn là
nhân dân Việt Nam. Khuynh hướng dân chủ- xã hội là khuynh hướng tiến bộ
hiện nay. Ngay Mác trong thời kỳ già ông ta cũng chuyển qua hướng dân
chủ xã hội trong đường lối quốc tế rồi. Nói thật các vị lãnh đạo chỉ học
thời kỳ Mác trẻ là đấu tranh giai cấp… mà không nghiên cứu thời kỳ già
của ông ta.
Sỡ dĩ tôi chọn tên Đảng Dân chủ Xã hội vì trước
đây tại Việt Nam có hai đảng đó, nay nhập chung thành Đảng Dân chủ Xã
hội. Hiện nay hệ thống dân chủ xã hội trên thế giới là hệ thống tương
đối tiến bộ. Ở Pháp có Đảng Xã hội, và nhất là ở các nước Bắc Âu, hay
những nước khác
Ông Lê Hiếu Đằng
Người ta phải từ
bỏ chủ nghĩa xã hội mà theo xu hướng tiến bộ dân chủ xã hội đó là bảo vệ
nhân quyền, dân quyền, bảo vệ môi trường; tức cho con người và vì con
người. Rõ ràng đó là mục tiêu nếu có Đảng Dân chủ Xã hội phải xây dựng
trên cơ sở đó.
Gia Minh: Ông thấy đã có những thành phần có thể tham gia Đảng Dân chủ Xã hội như thế trong xã hội chưa?
Ông Lê Hiếu Đằng: Tôi nghĩ có cơ sở: có những đảng viên Đảng Cộng sản
mà tôi biết ( bạn bè tôi) có người cương quyết ra khỏi đảng, có người
giấy sinh hoạt đảng chuyển về địa phương họ bỏ trong ngăn kéo, không
sinh hoạt. Trên thực tế có người đã ra khỏi đảng như ông Phạm Đình
Trọng, anh Kha Lương Ngãi, phó tổng biên tập Báo Sài Gòn Gải Phóng trước
đây, và một số người mà tôi biết được cũng khá đông tán thành việc hình
thành đảng chính trị mới. Tôi nghĩ thành phần này không phải ít.
Tại sao tôi có ý kiến như thế? Thật ra tôi hoạt động trong hệ thống mặt
trận trên 20 năm, tôi biết trong hệ thống chính trị của Việt Nam thì
Mặt Trận hay Quốc hội chỉ là hình thức thôi, những công cụ được công
khai hóa. Và với yếu tố không được, cấm đa nguyên- đa đảng chỉ là chủ
trương của Đảng Cộng sản chứ chưa được thể chế hòa thành văn bản luật
pháp nào cả. Do đó chúng ta phải sống và làm việc theo luật pháp; có
nghĩa những gì luật pháp không cấm thì chúng ta làm. Đó là quyền công
dân của chúng ta. Và điều này phù hợp với xu thế phát triển. Việt Nam có
điều kỳ cục là hòa nhập với thế giới, tham gia những định chế quốc tế
để chủ yếu lấy phần lợi, trong khi để lấy phần lợi về nhân quyền, dân
quyền cho người dân thì lờ đi; đổi mới về mặt kinh tế mà không đổi mới
về mặt chính trị. Có một xã hội dân chủ thực sự với những đảng đối lập,
theo tôi nghĩ đó là điều rất lành mạnh.
Gia Minh: Cám ơn ông.
Không có nhận xét nào:
Đăng nhận xét